Thích

Chia sẻ

강아지 피부사상균(링웜)과 기생충 감별 증상과 원인, 진단·치료와 관리 포인트 총정리

Tổng hợp các triệu chứng phân biệt, nguyên nhân, chẩn đoán, điều trị và các điểm chăm sóc quan trọng về bệnh nấm da (nấm vòng) và ký sinh trùng ở chó

Nhiễm khuẩn/Ký sinh trùngCẩm nang bệnh lýDr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Nấm da (nấm vòng) ở chó là một bệnh nhiễm trùng da do nấm sợi nhỏ gây ra, với các triệu chứng tương tự như nhiễm ký sinh trùng. Việc chẩn đoán phân biệt chính xác và điều trị đúng cách là rất quan trọng.

Nấm da (nấm vòng) ở chó là một bệnh nhiễm trùng da xảy ra do tiếp xúc với môi trường.

Triệu chứng của bệnh nấm da (ringworm) với các tổn thương dạng vảy tròn trên chân chó

Nấm da ở chó (nấm vòng) là một bệnh nhiễm trùng da do các loại nấm thuộc nhóm nấm da (dermatophyte), trong đó phổ biến nhất là Microsporum canis, gây ra. Ở chó và mèo, phần lớn các trường hợp nhiễm bệnh là do Microsporum canis và Trichophyton mentagrophytes. - Tác nhân gây bệnh chính: Microsporum canis là loại nấm da thường gặp nhất ở chó và mèo, với mèo là vật chủ mang mầm bệnh chính. - Đường lây truyền: Bệnh lây sang chó thông qua tiếp xúc với bào tử từ động vật bị nhiễm bệnh hoặc từ môi trường bị ô nhiễm như giường ngủ, thảm, chuồng nuôi, v.v. - Đặc điểm triệu chứng: Thường xuất hiện vảy (sừng hóa) và vảy cứng, đôi khi có các tổn thương rụng lông hình tròn. Các tổn thương thường xuất hiện ở mặt, quanh miệng, tai (vành tai), chân, ngón chân, đuôi, và mức độ ngứa khác nhau tùy từng chó. - Cần chẩn đoán phân biệt: Triệu chứng có thể giống với nhiễm ký sinh trùng hoặc các bệnh da khác, do đó cần sự đánh giá của bác sĩ thú y để chẩn đoán chính xác. - Điểm phòng ngừa: Vệ sinh môi trường có thể chứa mầm bệnh, chăm sóc chân chó sau khi ra ngoài, và tránh tiếp xúc với mèo bị nhiễm bệnh là những biện pháp quan trọng.

Nguyên nhân chính là do bào tử của nấm sợi nhỏ và môi trường bị ô nhiễm.

Nguyên nhân phổ biến nhất gây bệnh nấm da ở chó là do tiếp xúc với các bào tử của nấm da, chẳng hạn như Microsporum canis. Những bào tử này thường lây truyền từ lông hoặc da của động vật bị nhiễm bệnh, đặc biệt là từ mèo. Ngoài ra, chúng còn có khả năng tồn tại lâu dài trong môi trường bị ô nhiễm như giường ngủ, thảm, sân chơi và chuồng nuôi. Khi chó tiếp xúc với các bào tử từ động vật nhiễm bệnh hoặc môi trường bị ô nhiễm, quá trình nhiễm trùng sẽ bắt đầu. Bệnh dễ phát sinh hơn trong điều kiện môi trường ấm và ẩm ướt, căng thẳng, mật độ nuôi nhốt cao hoặc vệ sinh kém, và đặc biệt thường gặp ở chó con. Ngược lại, nếu không có sự tiếp xúc trực tiếp, nguy cơ nhiễm bệnh sẽ không tăng chỉ vì chó đã lớn tuổi.

Bào tử nấm sợi vi thể và mảnh lông được phát hiện trên giường chó bị ô nhiễm

Triệu chứng chính là các tổn thương hình tròn và rụng lông.

Triệu chứng điển hình nhất của bệnh nấm da ở chó là các tổn thương da kèm theo vảy (sừng hóa) và vảy cứng. Các tổn thương này thường có dạng tròn hoặc bán nguyệt, gây rụng lông, với phần lông ở trung tâm rụng đi để lộ da. Rụng lông thường xuất hiện ở mặt, quanh miệng, tai, chân, ngón chân và đuôi. Mức độ ngứa khác nhau tùy từng chú chó, có thể rất nghiêm trọng hoặc gần như không có. Tổn thương có thể chỉ giới hạn ở một khu vực hoặc lan rộng khắp cơ thể, có thể xuất hiện đối xứng hai bên hoặc không đối xứng. Khi tổn thương lan rộng dần, chúng có thể trông giống như "nấm vòng" (dạng vòng).

Tiến triển của bệnh nấm da dạng vòng (ringworm) với nhiều tổn thương dạng vảy tròn trên mặt và chân của chó

Các trường hợp cần đưa chó đến bệnh viện ngay lập tức

Nếu tổn thương lan rộng nhanh chóng, hoặc chó bị ngứa dữ dội và liên tục liếm, cào gãi, bạn cần đưa thú cưng đến bệnh viện ngay lập tức. Ngoài ra, vì bệnh có thể lây sang các động vật khác hoặc thành viên trong gia đình, cần thực hiện biện pháp cách ly. Đặc biệt, chó con hoặc những chú chó có hệ miễn dịch suy yếu có nguy cơ cao bị biến chứng.

Chẩn đoán được xác nhận thông qua xét nghiệm vi sinh và quan sát dưới kính hiển vi quang học.

Chẩn đoán nấm da ở chó bắt đầu bằng việc lấy mẫu lông và tế bào sừng từ vùng tổn thương để xét nghiệm. Các phương pháp thường dùng bao gồm chải lông bằng bàn chải mới, nhổ lông hoặc dùng băng dính acetate. Khi soi vùng tổn thương dưới đèn Wood, lông nhiễm nấm Microsporum canis có thể phát ra huỳnh quang xanh lá táo, với tỷ lệ dương tính khoảng 90–100%. Xét nghiệm soi kính hiển vi trực tiếp giúp phát hiện sợi nấm hoặc bào tử đốt trên lông. Tuy nhiên, tiêu chuẩn vàng để chẩn đoán chính xác nhất là nuôi cấy nấm, và xét nghiệm PCR cũng có thể được thực hiện nếu cần. Đối với các tổn thương dạng u hạt hoặc khó lành, sinh thiết da (xét nghiệm mô bệnh học) có thể hỗ trợ chẩn đoán phân biệt; do đó, bác sĩ thú y sẽ chỉ định các xét nghiệm bổ sung tùy theo tình trạng cụ thể.

Bác sĩ thú y dùng đèn Wood để chiếu vào tổn thương da của chó, xác nhận hiện tượng phát sáng màu xanh lá cây.

Điều trị chủ yếu dựa trên việc kết hợp sử dụng thuốc bôi ngoài da và thuốc uống.

Việc điều trị nấm da ở chó thường kết hợp cả thuốc bôi ngoài da và thuốc uống. Thuốc bôi ngoài da là các loại dầu gội hoặc kem có chứa thành phần kháng nấm, được bôi trực tiếp lên vùng tổn thương. Đối với thuốc uống, bác sĩ thú y sẽ kê đơn các loại kháng nấm như ketoconazole (5–10 mg/kg, một lần mỗi ngày) hoặc itraconazole (5 mg/kg, một lần mỗi ngày) dựa trên cân nặng của chó. Cho chó uống thuốc cùng bữa ăn sẽ giúp tăng cường hấp thu. Thời gian điều trị thường kéo dài ít nhất 4 tuần, và cần tiếp tục điều trị cho đến khi tổn thương hoàn toàn khỏi về mặt lâm sàng và tế bào học, ngay cả khi các triệu chứng bên ngoài đã biến mất. Việc xác định tổn thương đã lành hay chưa sẽ do bác sĩ thú y đánh giá liên tục.

Bác sĩ thú y đang điều trị cho chó bằng dầu gội kháng nấm

Chăm sóc tại nhà tập trung vào việc vệ sinh môi trường và cách ly.

Quản lý tại nhà cho bệnh nấm da ở chó đòi hỏi sự chú trọng vào việc vệ sinh môi trường và cách ly nguồn lây nhiễm. Giường ngủ, thảm trải và đồ chơi của chó bị nhiễm bệnh cần được giặt bằng nước nóng hoặc tiệt trùng bằng máy sấy ở nhiệt độ cao. Các bề mặt như tường, sàn nhà và khe hở cửa sổ nên được lau chùi bằng chất tẩy rửa có chứa thành phần kháng nấm để loại bỏ bào tử. Trong thời gian nhiễm bệnh, chó cần được cách ly khỏi các vật nuôi khác, đồng thời người chăm sóc cũng cần duy trì thói quen rửa tay thường xuyên. Bệnh nấm da là một bệnh truyền nhiễm giữa động vật và người, có khả năng lây sang người, do đó việc duy trì vệ sinh sạch sẽ là đặc biệt quan trọng. Khám sức khỏe định kỳ và quản lý môi trường sống là chìa khóa then chốt để ngăn ngừa tái nhiễm.

Trong khi chú chó bị nhiễm bệnh được cách ly và điều trị trong phòng riêng, bác sĩ thú y đang tiến hành khử trùng sàn nhà.

Lưu ý để ngăn ngừa tái phát

Ngay cả khi quá trình điều trị đã kết thúc, nếu tổn thương chưa biến mất hoàn toàn thì khả năng tái nhiễm vẫn tồn tại. Đặc biệt, ở những chú chó có hệ miễn dịch yếu hoặc đang sống trong môi trường gây căng thẳng, quá trình phục hồi có thể chậm hơn hoặc bệnh có thể tái phát. Việc kiểm tra sức khỏe định kỳ và quản lý môi trường sống là yếu tố thiết yếu. Việc chẩn đoán phân biệt nấm da cần dựa trên các xét nghiệm chính xác, vì vậy khi cần thiết, bạn nên đưa chó đến khám tại bác sĩ thú y.

Bác sĩ thú y đã kiểm duyệt nội dung này

Dr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Bác sĩ thú y

Bác sĩ thú y tốt nghiệp ngành thú y tại Đại học Khon Kaen (Thái Lan) và hoàn thành chương trình IVSA tại North Carolina State University (Hoa Kỳ). Với kinh nghiệm lâm sàng tại bệnh viện thú y, anh làm việc trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe thú cưng và tập trung xây dựng môi trường khám chữa số kết nối người nuôi với bác sĩ thú y.

Kiểm duyệt ngày 2026-06-29

Câu hỏi thường gặp

Nấm da ở chó có lây sang người không?

Vâng, bệnh nấm da ở chó là một bệnh lây nhiễm từ động vật sang người. Đặc biệt, trẻ em hoặc những người có hệ miễn dịch suy yếu có thể xuất hiện các tổn thương da. Sau khi tiếp xúc với chó bị nhiễm bệnh, bạn cần rửa tay sạch sẽ và nếu thấy xuất hiện triệu chứng ở người, nên đến cơ sở y tế để được thăm khám.

Sự khác biệt giữa nhiễm ký sinh trùng và nấm da là gì?

Nhiễm ký sinh trùng và nấm da có thể có triệu chứng chồng chéo, khiến việc phân biệt chỉ qua biểu hiện bên ngoài trở nên khó khăn. Nấm da thường biểu hiện bằng vảy, vảy đóng và các tổn thương rụng lông hình tròn; chúng có thể xuất hiện ở một vùng hoặc lan rộng khắp cơ thể, đồng thời có thể đối xứng hoặc không đối xứng hai bên. Mức độ ngứa cũng khác nhau tùy từng chú chó. Do đó, chỉ có bác sĩ thú y mới có thể xác định chính xác nguyên nhân thông qua các xét nghiệm như nuôi cấy nấm.

Thời gian điều trị kéo dài bao lâu?

Thời gian điều trị thường kéo dài ít nhất 4 tuần. Ngay cả khi các tổn thương đã biến mất, bạn vẫn cần tiếp tục điều trị theo chỉ dẫn của bác sĩ thú y cho đến khi chó hoàn toàn khỏi bệnh về mặt lâm sàng và tế bào học, nhằm ngăn ngừa tình trạng tái phát. Khi kết thúc quá trình điều trị, bạn nhất thiết phải tham khảo ý kiến bác sĩ thú y để xác định thời điểm dừng thuốc.

Bạn nên vệ sinh môi trường sống tại nhà như thế nào?

Bạn nên giặt giường, thảm và đồ chơi bằng nước nóng hoặc khử trùng trong máy sấy ở nhiệt độ cao. Lau sàn và tường bằng chất tẩy rửa có chứa thuốc kháng nấm, đồng thời loại bỏ kỹ bụi bẩn trong các khe hở như khung cửa sổ. Việc cách ly và khử trùng các vật dụng bị nhiễm bệnh càng sớm càng tốt là rất quan trọng.

Làm thế nào để phòng ngừa?

Hãy tránh tiếp xúc với những con vật bị nhiễm bệnh, đồng thời chăm sóc kỹ chân chó sau mỗi lần ra ngoài và thường xuyên vệ sinh môi trường sống. Chó con hoặc chó có hệ miễn dịch yếu có nguy cơ nhiễm bệnh cao hơn, vì vậy cần đặc biệt lưu ý. Việc khám sức khỏe định kỳ tại phòng khám thú y sẽ giúp phát hiện sớm các dấu hiệu bệnh ở giai đoạn đầu.

Chia sẻ

Nội dung liên quan

5 loại thuốc phòng ve, bọ chét cho mèo do bác sĩ thú y lựa chọn — So sánh độ an toàn thành phần

Tổng hợp những sản phẩm và tiêu chí lựa chọn hàng đầu để phòng ngừa và điều trị bọ chét cho mèo

Tổng hợp những tiêu chí lựa chọn và gợi ý hàng đầu để quản lý nguy cơ nhiễm ký sinh trùng lây từ chó sang người

Bụng chướng và nôn khan — Dấu hiệu cảnh báo khẩn cấp về bệnh giãn dạ dày và xoắn dạ dày (GDV) cùng cách phòng ngừa

Tổng hợp các triệu chứng, nguyên nhân, chẩn đoán, điều trị và những lưu ý quan trọng trong chăm sóc bệnh giãn thực quản ở chó

Tổng hợp các triệu chứng, nguyên nhân, chẩn đoán, điều trị và những điểm cần lưu ý trong chăm sóc bệnh nhược cơ nặng ở chó

Tổng hợp các triệu chứng, nguyên nhân, chẩn đoán, điều trị và những điểm chăm sóc quan trọng về bệnh thủy đầu ở chó

Nếu mèo nghiêng đầu và đi loạng choạng — Nguyên nhân, chẩn đoán và cách xử trí cấp cứu trong hội chứng tiền đình

Loét giác mạc ở mèo — Hướng dẫn cấp cứu và các lựa chọn điều trị ngay khi phát hiện

Viêm ống mật và viêm ba hệ thống ở mèo — Hướng dẫn chẩn đoán bệnh đồng thời của tuyến tụy và ruột non

Tài liệu tham khảo

[1] Moriello KA (2019a) Dermatophytosis in cats and dogs: A practical guide to diagnosis and treatment. /n Practice 41, 138-141.

[2] BSAVA Manual of Canine and Feline Dermatology, 4th Ed (2017). Chapter on Dermatophytosis.

[3] Clinical Medicine of the Dog and Cat, 4th Ed (2019). Dermatologic Disorders section.