Thích
Chia sẻ
멍실장
고양이 헤모플라스마(고양이 혈액기생충) 증상과 원인, 진단·치료와 관리 포인트 총정리

Tổng hợp các triệu chứng, nguyên nhân, chẩn đoán, điều trị và những điểm chăm sóc quan trọng của bệnh hemoplasma ở mèo (ký sinh trùng máu ở mèo)

Nhiễm khuẩn/Ký sinh trùngCẩm nang bệnh lýDr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Hemoplasma ở mèo là một loại ký sinh trùng trong máu tấn công hồng cầu của mèo, có thể gây ra các triệu chứng thiếu máu và xuất huyết. Việc chẩn đoán sớm và điều trị phù hợp là rất quan trọng.

Hemoplasma ở mèo là gì?

Bác sĩ thú y đang lấy mẫu máu của mèo.
Hemoplasma ở mèo là một loại ký sinh trùng trong máu, ký sinh trên bề mặt hồng cầu của mèo và gây ra tình trạng thiếu máu (thiếu máu truyền nhiễm ở mèo). Ký sinh trùng này chủ yếu tồn tại dưới dạng 'Mycoplasma haemofelis' và 'M. haemominutum' có độc lực thấp hơn, và có thể được phát hiện bám trên bề mặt hồng cầu trong mẫu máu nhuộm của mèo bị nhiễm bệnh. Đặc biệt, mèo đi ra ngoài có nguy cơ nhiễm bệnh cao hơn. Mặc dù đường lây nhiễm tự nhiên vẫn chưa được làm rõ hoàn toàn, nhưng khả năng lây truyền qua các ký sinh trùng ngoài da hút máu như bọ chét và ve, cũng như việc truyền máu từ mèo mang mầm bệnh đã được ghi nhận. Tuy nhiên, khả năng lây truyền chỉ qua tiếp xúc đơn thuần như liếm lông cho nhau được đánh giá là thấp, trong khi các vết thương do cắn hoặc cào gãi (khi mèo đánh nhau) có thể là đường lây truyền. Việc phát hiện sớm là rất quan trọng, do đó cần theo dõi sát sao tình trạng sức khỏe của mèo.

Nguyên nhân chính gây nhiễm Hemoplasma là gì?

Nguyên nhân chính gây nhiễm hemoplasma ở mèo là sự lây truyền qua các ký sinh trùng hút máu như bọ chét, ve và chấy rận. Đặc biệt, mèo đi ra ngoài có nguy cơ nhiễm bệnh cao hơn. Ngoài ra, cũng đã được ghi nhận khả năng lây truyền trực tiếp qua vết thương do cắn hoặc cào gãi khi mèo đánh nhau. Các báo cáo cho thấy mèo lớn tuổi hoặc suy giảm miễn dịch, đặc biệt là mèo đực không thuần chủng, thường liên quan nhiều hơn đến tình trạng nhiễm bệnh. Tuy nhiên, vì cơ chế lây truyền tự nhiên của hemoplasma vẫn chưa được làm rõ hoàn toàn, nếu nuôi nhiều mèo chung sống, bạn nên đặc biệt chú trọng đến các biện pháp phòng ngừa như kiểm soát bọ chét và khám sức khỏe định kỳ.
Một con mèo trong đàn đang chơi đùa trong nhà bị bọ chét bám vào

Hãy kiểm tra các triệu chứng và dấu hiệu chính.

Các triệu chứng chính khi mèo bị nhiễm hemoplasma bao gồm những điểm sau:
Triệu chứng thiếu máu: Da và niêm mạc trở nên nhợt nhạt, mức độ hoạt động giảm mạnh.
Mệt mỏi: Mèo thường ngủ suốt ngày hoặc nghỉ ngơi mà không di chuyển.
Sụt giảm khẩu vị: Không ăn đồ ăn nhẹ hoặc thức ăn, hoặc nếu ăn thì chỉ tiêu thụ một lượng rất ít.
Khó thở: Thể hiện dấu hiệu thở gấp hoặc nhịp thở nhanh.
Phì đại lách và vàng da: Hiện tượng lách to do hồng cầu bị phá hủy khá phổ biến, trong khi vàng da tương đối hiếm gặp. Ngoài ra, sốt có thể tái phát trong giai đoạn số lượng ký sinh trùng tăng giảm thất thường.
Nếu xuất hiện các triệu chứng này, cần tham vấn bác sĩ thú y ngay lập tức. Chẩn đoán sớm sẽ giúp nâng cao tỷ lệ thành công của việc điều trị.
Hình ảnh niêm mạc nhợt nhạt trong miệng mèo

Các triệu chứng cần đưa mèo đến bệnh viện ngay lập tức

Nếu mèo thở gấp, tiểu ra máu, đột ngột rơi vào trạng thái sốc hoặc mất ý thức, cần đưa đến bệnh viện ngay lập tức. Những triệu chứng này cho thấy tình trạng thiếu máu đã trở nên nghiêm trọng hoặc đang xuất huyết, có thể đe dọa tính mạng. Đặc biệt, nếu mèo nằm bất động, mắt nhìn mờ hoặc mất thăng bằng, cần xem đây là trường hợp cấp cứu.

Phương pháp xét nghiệm để chẩn đoán chính xác

Để chẩn đoán nhiễm trùng do Hemoplasma, xét nghiệm máu là bắt buộc. Chủ yếu, bác sĩ sẽ kiểm tra xem có ký sinh trùng bám trên bề mặt hồng cầu không thông qua xét nghiệm tiêu bản máu. Ngoài ra, xét nghiệm PCR có thể phát hiện chính xác vật chất di truyền của ký sinh trùng. Bên cạnh xét nghiệm máu, bác sĩ cũng sẽ đánh giá tổng số tế bào máu, mức độ huyết sắc tố và tiểu cầu để xác định mức độ thiếu máu và nguy cơ chảy máu. Thông qua các xét nghiệm mà bác sĩ thú y thực hiện tại phòng khám, việc chẩn đoán chính xác là hoàn toàn khả thi.
Bác sĩ thú y đang kiểm tra tiêu bản máu dưới kính hiển vi

Phương pháp điều trị và cách xử lý từng giai đoạn

Việc điều trị nhiễm Hemoplasma chủ yếu dựa vào kháng sinh. Thuốc lựa chọn đầu tay là doxycycline, thường cần dùng khoảng 4 tuần (28 ngày), mỗi ngày một lần. Trong trường hợp không thể sử dụng doxycycline hoặc đáp ứng điều trị chưa đủ, bác sĩ có thể cân nhắc các loại kháng sinh khác như enrofloxacin. Nếu mèo bị thiếu máu nghiêm trọng, có thể cần truyền máu. Ngoài ra, nhiễm Hemoplasma thường đi kèm với hiện tượng tan máu do miễn dịch, nên đôi khi cần dùng thêm thuốc ức chế miễn dịch để ngăn hệ miễn dịch phá hủy quá mức hồng cầu. Trong quá trình điều trị, cần theo dõi sát sao tình trạng của mèo và tuyệt đối không tự ý ngừng thuốc. Sau khi điều trị xong, việc chăm sóc phòng ngừa vẫn rất quan trọng để tránh tái nhiễm.
Bác sĩ thú y đang tiêm tĩnh mạch cho mèo.

Các điểm cần lưu ý về chăm sóc và phòng ngừa tại nhà

Việc chăm sóc mèo tại nhà trong quá trình điều trị là vô cùng quan trọng.
Sử dụng thuốc đều đặn: Thuốc kháng sinh cần được dùng đủ trong một khoảng thời gian nhất định. Không được tự ý ngưng thuốc, hãy cho mèo uống đúng liều lượng và đúng giờ.
Bổ sung dinh dưỡng: Mèo có thể bị giảm cảm giác ngon miệng do thiếu máu, vì vậy hãy chọn loại thức ăn giàu calo và dễ tiêu hóa.
Đảm bảo thời gian nghỉ ngơi: Hạn chế mức độ vận động và tạo điều kiện để mèo nghỉ ngơi trong môi trường yên tĩnh.
Ngăn ngừa tái nhiễm: Sử dụng thuốc phòng ngừa bọ chét và ve thường xuyên, đồng thời kiểm tra cơ thể mèo sau mỗi lần ra ngoài.
Khám sức khỏe định kỳ: Ngay cả sau khi kết thúc điều trị, hãy kiểm tra tình trạng phục hồi thông qua xét nghiệm máu mỗi 1–2 tháng.
Mèo đang nghỉ ngơi trên chiếc giường êm ái và ăn thức ăn

Lưu ý theo từng giống mèo và cách phòng ngừa tái phát

Không có bằng chứng rõ ràng nào cho thấy các giống mèo cụ thể sẽ có triệu chứng nghiêm trọng hơn sau khi nhiễm bệnh. Mức độ biểu hiện triệu chứng phụ thuộc vào mức độ thiếu máu, giai đoạn nhiễm trùng và tình trạng miễn dịch của mèo. Cũng không có cơ sở nào khẳng định mèo Persia có liên quan đặc biệt đến rối loạn đông máu. Sau khi nhiễm bệnh, hệ miễn dịch suy giảm nên có nguy cơ tái nhiễm, do đó việc phòng ngừa bọ chét và ve liên tục là bắt buộc. Nếu mèo ra ngoài, nhất thiết phải sử dụng thuốc phòng ngừa và duy trì môi trường trong nhà luôn sạch sẽ.

Bác sĩ thú y đã kiểm duyệt nội dung này

Dr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Bác sĩ thú y tốt nghiệp ngành thú y tại Đại học Khon Kaen (Thái Lan) và hoàn thành chương trình IVSA tại North Carolina State University (Hoa Kỳ). Với kinh nghiệm lâm sàng tại bệnh viện thú y, anh làm việc trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe thú cưng và tập trung xây dựng môi trường khám chữa số kết nối người nuôi với bác sĩ thú y.

Kiểm duyệt ngày 2026-06-29

Câu hỏi thường gặp

Nhiễm trùng do Hemoplasma có lây sang người không?
Hiện tại không có bằng chứng nào cho thấy hemoplasma ở mèo có thể lây sang người. Tuy nhiên, nếu bạn có hệ miễn dịch suy yếu, hãy chú ý giữ vệ sinh cho thú cưng.
Những con mèo khác sống chung với mèo bị nhiễm bệnh có bị lây nhiễm không?
Mặc dù khả năng lây truyền chỉ qua tiếp xúc đơn thuần như việc liếm lông cho nhau là khá thấp, nhưng bệnh vẫn có thể lây lan thông qua việc chung sống và chia sẻ bọ chét, hoặc qua các vết thương do cắn xé khi đánh nhau. Vì vậy, những con mèo khác cùng sống chung với mèo bị nhiễm bệnh cũng cần được kiểm tra và thực hiện các biện pháp phòng ngừa.
Sau khi điều trị, mèo có thể bị nhiễm lại không?
Đúng vậy, nếu hệ miễn dịch suy yếu hoặc công tác phòng ngừa không đầy đủ, mèo có nguy cơ bị nhiễm lại. Việc phòng ngừa bọ chét và ve liên tục là rất quan trọng.
Mèo không có cảm giác thèm ăn trong khi đang uống kháng sinh. Tôi nên làm gì?
Các loại kháng sinh như doxycycline có thể gây ra các tác dụng phụ lên đường tiêu hóa như chán ăn, nôn mửa và tiêu chảy. Bạn nên tham khảo ý kiến bác sĩ thú y để xem xét việc điều chỉnh thuốc hoặc sử dụng các loại thuốc bổ trợ. Tránh việc ép mèo ăn và hãy thử cho mèo ăn các loại thức ăn ngon miệng hơn.
Kết quả xét nghiệm máu âm tính nhưng mèo vẫn tiếp tục có triệu chứng. Tại sao lại như vậy?
Hemoplasma có chu kỳ tăng giảm số lượng trong máu, nên có thể không xuất hiện trên tiêu bản máu ngoại vi. Vì vậy, có thể cần thực hiện xét nghiệm PCR hoặc xét nghiệm lặp lại; bạn nên tham khảo ý kiến bác sĩ thú y để được chỉ định các xét nghiệm bổ sung phù hợp.

Chia sẻ

Nội dung liên quan

Tài liệu tham khảo

[1] Viviano KR, Webb JL. Clinical use of cyclosporine as an adjunctive therapy in the management of feline idiopathic pure red cell aplasia. J Feline Med Surg. 2011;13(12):885–895.

[2] Maddison JE, Watson AD, Eade IG, et al. Vitamin K-dependent multifactor coagulopathy in Devon Rex cats. J Am Vet Med Assoc. 1990;197:1495.

[3] Clinical Medicine of the Dog and Cat, 4th Ed. Elsevier, 2020.

Hemoplasma ở mèo: Triệu chứng, nguyên nhân và phương pháp điều trị | Meongsiljang