Thích
Chia sẻ
멍실장
강아지 종양 생검·세침흡인검사 증상과 원인, 진단·치료와 관리 포인트 총정리

Tổng quan toàn diện về sinh thiết khối u và chọc hút tế bào bằng kim nhỏ (FNAB) ở chó — Phương pháp phân biệt khối u lành tính và ác tính

Khối u/Ung thưCẩm nang bệnh lýDr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Sinh thiết khối u và chọc hút tế bào bằng kim là những phương pháp chẩn đoán then chốt để xác định chính xác khối u có ác tính hay không. Hãy nắm vững những kiến thức này để phát hiện sớm và điều trị kịp thời cho chó.

Sinh thiết khối u và chọc hút tế bào bằng kim ở chó là gì?

Bác sĩ thú y đang thăm khám vùng khối u ở chó.
Xác định chính xác bản chất của khối u ở chó thông qua sinh thiết và chọc hút tế bào bằng kim nhỏ là các bước chẩn đoán then chốt. - Chọc hút tế bào bằng kim nhỏ (FNA): Phương pháp này sử dụng kim nhỏ đường kính 21–23G đâm vào khối u, tạo áp lực âm để thu thập tế bào bên trong, sau đó tiến hành kiểm tra tế bào để xác định loại tế bào và đánh giá dựa trên tiêu chí xác định tính ác tính. Hầu hết chó đều chịu đựng tốt ngay cả khi còn tỉnh táo vì mức độ đau ít, đồng thời kết quả có thể được xác nhận tương đối nhanh chóng. - Sinh thiết (Biopsy): Đây là quy trình lấy trực tiếp mẫu mô để phân tích chi tiết thông qua xét nghiệm mô bệnh học, và trong một số bệnh lý và khối u cụ thể, đây là phương pháp duy nhất để đưa ra chẩn đoán xác định. Hai phương pháp này bổ trợ cho nhau và bác sĩ thú y sẽ lựa chọn phù hợp với tình trạng khối u nhằm đảm bảo chẩn đoán chính xác. Việc chẩn đoán sớm đóng vai trò quan trọng trong việc xây dựng kế hoạch điều trị và chăm sóc.

Nguyên nhân chính của sinh thiết khối u

Sinh thiết khối u ở chó được thực hiện để xác định chính xác bản chất của khối u. Trong trường hợp có khả năng cao là khối u ác tính, sinh thiết là bắt buộc để điều trị sớm. Sinh thiết là cơ sở để xây dựng kế hoạch điều trị.
Nghi ngờ tế bào ung thư: Khối u phát triển nhanh, khối u nằm dưới da và không di chuyển được thì khả năng cao là ác tính.
Phản ứng với dị vật: Nếu khối u hình thành sau chấn thương tồn tại kéo dài, cần loại trừ khả năng di căn ác tính.
Chảy máu bất thường: Nếu khối u thường xuyên chảy máu, có thể là dấu hiệu của tổn thương mô hoặc ung thư.
Đau kéo dài: Nếu vùng xung quanh khối u sưng lên và phản ứng mạnh khi chạm vào, khả năng cao là ác tính.
Các khối bất thường xuất hiện trên da của chó

Các triệu chứng và dấu hiệu chính

Các triệu chứng cho thấy chó cần sinh thiết khối u rất đa dạng. Việc phát hiện sớm có ảnh hưởng lớn đến quá trình điều trị. Nếu xuất hiện các dấu hiệu sau, hãy cân nhắc đưa thú cưng đến bệnh viện ngay lập tức.
Khối u phát triển nhanh: Các khối u tăng kích thước rõ rệt trong vòng một tuần có khả năng cao là ác tính.
Thay đổi màu da hoặc loét: Da xung quanh khối u có thể bị đỏ, bong tróc hoặc xuất hiện vết loét.
Đau đớn kéo dài: Chó có thể phản ứng mạnh khi chạm vào hoặc thể hiện dấu hiệu đau khi di chuyển.
Sụt cân và suy nhược: Khi khối u tiến triển, chó có thể giảm ăn và giảm mức độ hoạt động.
Ho hoặc khó thở: Nếu khối u xuất hiện ở phổi hoặc tuyến ức, có thể gây rối loạn hô hấp.
Phân có máu hoặc tiểu ra máu: Đây có thể là dấu hiệu của khối u ở các cơ quan nội tạng.
Chó suy nhược do khối u

Các trường hợp cần đưa chó đến bệnh viện ngay lập tức

Nếu chó biểu hiện đau đớn dữ dội quanh khối u, hoặc khối u tăng kích thước gấp đôi chỉ trong một ngày, bạn cần đưa thú cưng đến bệnh viện ngay lập tức. Trong trường hợp khối u ác tính đã bắt đầu di căn, thời điểm điều trị là vô cùng quan trọng.

Phương pháp và quy trình chẩn đoán

Chẩn đoán khối u ở chó thường được thực hiện thông qua sinh thiết và chọc hút tế bào bằng kim nhỏ. Mặc dù chọc hút tế bào bằng kim nhỏ ít gây đau hơn, nhưng sinh thiết đòi hỏi phải cắt lấy mô, do đó thường là một thủ thuật xâm lấn cần gây mê. Bác sĩ thú y sẽ lựa chọn phương pháp phù hợp dựa trên kích thước, vị trí và đặc tính của khối u. - Chọc hút tế bào bằng kim nhỏ (FNA): Là phương pháp sử dụng kim nhỏ cỡ 21–23G để hút tế bào bên trong khối u, sau đó phân tích bằng xét nghiệm tế bào học. Thủ thuật này ít gây đau nên thường có thể thực hiện khi chó còn tỉnh táo, đồng thời cho kết quả khá nhanh chóng. - Sinh thiết (Biopsy): Là phương pháp cắt trực tiếp lấy mô để phân tích chi tiết qua xét nghiệm mô bệnh học, được thực hiện dưới gây mê. Đây là phương pháp đáng tin cậy nhất khi cần chẩn đoán xác định. - Chụp hình ảnh: Sử dụng siêu âm hoặc CT để xác định vị trí và kích thước của khối u, đồng thời hỗ trợ lấy mẫu tế bào từ các tổn thương bên trong dưới sự hướng dẫn của siêu âm hoặc CT. - Xét nghiệm máu: Đánh giá tình trạng sức khỏe tổng quát và các chỉ số tế bào máu; trong trường hợp có nguy cơ chảy máu, bác sĩ sẽ kiểm tra tình trạng đông máu trước khi lấy mẫu.
Bác sĩ thú y đang thực hiện chọc hút tế bào bằng kim

Phương pháp điều trị và cách tiếp cận từng giai đoạn

Việc điều trị khối u ở chó phụ thuộc vào loại khối u, vị trí và mức độ di căn. Bác sĩ thú y sẽ xây dựng một kế hoạch tổng thể. Quá trình điều trị được thực hiện theo từng giai đoạn.
Điều trị phẫu thuật: Trong trường hợp khối u chỉ giới hạn ở một khu vực cục bộ, có thể tiến hành cắt bỏ hoàn toàn. Sau phẫu thuật, mẫu mô sẽ được kiểm tra để xác định tính chất ác tính hay lành tính.
Hóa trị: Được sử dụng khi khối u ác tính đã di căn, nhằm tiêu diệt các tế bào ung thư. Thuốc được dùng theo chu kỳ định kỳ.
Xạ trị: Hiệu quả đối với các khối u nằm ở vị trí khó phẫu thuật. Sử dụng tia phóng xạ chính xác để phá hủy khối u.
Liệu pháp miễn dịch: Là phương pháp điều trị giúp hệ miễn dịch nhận diện tế bào ung thư và kích thích phản ứng miễn dịch. Đây là phương pháp đang nhận được nhiều sự quan tâm trong thời gian gần đây.
Điều trị hỗ trợ: Bao gồm thuốc giảm đau, thực phẩm bổ sung dinh dưỡng... nhằm nâng cao chất lượng cuộc sống cho chó.
Chó đang trong giai đoạn hồi phục sau phẫu thuật

Các điểm cần lưu ý khi chăm sóc chó tại nhà

Việc chăm sóc chó tại nhà sau khi điều trị khối u là vô cùng quan trọng. Bạn cần tuân thủ nghiêm ngặt chỉ dẫn của bác sĩ thú y. Hãy chắc chắn kiểm tra các điểm sau:
Chăm sóc vết thương: Giữ vùng phẫu thuật sạch sẽ và kiểm tra định kỳ xem có dấu hiệu nhiễm trùng không.
Uống thuốc: Cho chó uống thuốc đúng giờ và đúng liều lượng. Không được bỏ sót bất kỳ lần dùng thuốc nào.
Điều chỉnh chế độ ăn: Cho ăn thức ăn có cân bằng dinh dưỡng; nếu chó chán ăn, hãy chia nhỏ khẩu phần và cho ăn nhiều lần trong ngày.
Hạn chế vận động: Tránh để chó vận động quá mức trong thời gian hồi phục và cung cấp môi trường yên tĩnh.
Khám sức khỏe định kỳ: Cần khám định kỳ ngay cả sau khi điều trị để theo dõi nguy cơ tái phát.
Chó đang ăn uống cân bằng dinh dưỡng

Phòng ngừa tái phát và lưu ý theo giống chó

Một số giống chó được biết là có nguy cơ mắc khối u cao hơn. Đặc biệt, ở các giống chó lớn, nếu xuất hiện tình trạng đi khập khiễng đột ngột hoặc sưng cứng xương ở vùng gần khớp, cần nghi ngờ khả năng có khối u. Các dấu hiệu cần lưu ý khác bao gồm chảy máu mũi tự phát, tiêu chảy kéo dài không đáp ứng với thuốc điều trị ở chó già và sụt cân không rõ nguyên nhân. Để không bỏ sót những dấu hiệu này, việc khám sức khỏe định kỳ và phát hiện sớm là rất cần thiết.

Bác sĩ thú y đã kiểm duyệt nội dung này

Dr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Bác sĩ thú y tốt nghiệp ngành thú y tại Đại học Khon Kaen (Thái Lan) và hoàn thành chương trình IVSA tại North Carolina State University (Hoa Kỳ). Với kinh nghiệm lâm sàng tại bệnh viện thú y, anh làm việc trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe thú cưng và tập trung xây dựng môi trường khám chữa số kết nối người nuôi với bác sĩ thú y.

Kiểm duyệt ngày 2026-06-07

Câu hỏi thường gặp

Trong xét nghiệm hút tế bào và sinh thiết, phương pháp nào chính xác hơn?
Sinh thiết cho kết quả chính xác hơn. Vì có thể phân tích toàn bộ mô, nên việc xác định tính chất ác tính hay lành tính sẽ rõ ràng hơn. Trong khi đó, phương pháp chọc hút bằng kim tuy nhanh và ít gây đau nhưng trong một số trường hợp có thể cho độ chính xác thấp hơn.
Chó có bị đau sau khi sinh thiết không?
Đau đớn chỉ là tạm thời. Bác sĩ thú y sẽ sử dụng thuốc gây mê và kê đơn thuốc giảm đau. Hầu hết các chú chó đều phục hồi trong vòng một đến hai ngày.
Nếu khối u là ác tính, liệu có không thể điều trị được không?
Không phải vậy. Ngay cả khi là khối u ác tính, nếu được phát hiện sớm thì vẫn có thể kiểm soát hiệu quả bằng phẫu thuật, hóa trị hoặc xạ trị. Tỷ lệ thành công của việc điều trị sẽ khác nhau tùy thuộc vào loại và giai đoạn của khối u.
Sau sinh thiết, cần lưu ý những gì khi chăm sóc chó tại nhà?
Không nên để vùng vết thương bị ướt, đồng thời kiểm tra tình trạng nhiễm trùng mỗi ngày. Cho chó uống thuốc đầy đủ và hạn chế vận động. Nếu xuất hiện các triệu chứng bất thường, hãy liên hệ ngay với bệnh viện.
Nếu chó liên tục liếm khối u, bạn nên làm gì?
Việc này rất nguy hiểm. Vết thương có thể bị nặng thêm hoặc nhiễm trùng. Bạn nên dùng dây dắt, chuồng hoặc hộp vận chuyển thú cưng để ngăn chó liếm vết thương.

Chia sẻ

Nội dung liên quan

7 điểm quản lý ung thư tế bào chuyển tiếp ở chó (ung thư bàng quang) do bác sĩ thú y chỉ ra — từ triệu chứng đến cách chăm sóc

7 điểm quản lý ung thư tế bào chuyển tiếp ở chó (ung thư bàng quang) do bác sĩ thú y chỉ ra — từ triệu chứng đến cách chăm sóc

7 điểm chăm sóc quan trọng mà chủ nuôi cần lưu ý đối với u hắc tố khoang miệng ở chó, do bác sĩ thú y đề xuất

7 điểm chăm sóc quan trọng mà chủ nuôi cần lưu ý đối với u hắc tố khoang miệng ở chó, do bác sĩ thú y đề xuất

Tổng hợp những gợi ý hàng đầu và tiêu chí lựa chọn về chăm sóc giảm nhẹ và nâng cao chất lượng cuộc sống cho chó mắc khối u

Tổng hợp những gợi ý hàng đầu và tiêu chí lựa chọn về chăm sóc giảm nhẹ và nâng cao chất lượng cuộc sống cho chó mắc khối u

Tổng hợp triệu chứng, đường lây nhiễm và cách điều trị, phòng ngừa bệnh nhiễm trùng do ký sinh trùng Coccidia ở mèo

Tổng hợp triệu chứng, đường lây nhiễm và cách điều trị, phòng ngừa bệnh nhiễm trùng do ký sinh trùng Coccidia ở mèo

Tổng hợp các triệu chứng, đường lây nhiễm, phương pháp điều trị và phòng ngừa bệnh SFTS (Hội chứng sốt giảm tiểu cầu nặng) ở mèo

Tổng hợp các triệu chứng, đường lây nhiễm, phương pháp điều trị và phòng ngừa bệnh SFTS (Hội chứng sốt giảm tiểu cầu nặng) ở mèo

Tổng hợp các triệu chứng, nguyên nhân, chẩn đoán, điều trị và những điểm chăm sóc quan trọng về khối u miệng ở mèo

Tổng hợp các triệu chứng, nguyên nhân, chẩn đoán, điều trị và những điểm chăm sóc quan trọng về khối u miệng ở mèo

Tổng hợp các triệu chứng, nguyên nhân, chẩn đoán, điều trị và những điểm chăm sóc quan trọng khi chó bị gãy răng

Tổng hợp các triệu chứng, nguyên nhân, chẩn đoán, điều trị và những điểm chăm sóc quan trọng khi chó bị gãy răng

Triệu chứng sớm của bệnh bạch cầu ở mèo, cùng với hướng dẫn về chẩn đoán, điều trị, tiên lượng và chăm sóc

Triệu chứng sớm của bệnh bạch cầu ở mèo, cùng với hướng dẫn về chẩn đoán, điều trị, tiên lượng và chăm sóc

Hướng dẫn nhận biết triệu chứng sớm, chẩn đoán, điều trị, tiên lượng và chăm sóc bệnh u tế bào plasma ở chó

Hướng dẫn nhận biết triệu chứng sớm, chẩn đoán, điều trị, tiên lượng và chăm sóc bệnh u tế bào plasma ở chó

Hướng dẫn nhận biết triệu chứng sớm, chẩn đoán, điều trị, tiên lượng và chăm sóc bệnh sarcoma mô mềm ở chó

Hướng dẫn nhận biết triệu chứng sớm, chẩn đoán, điều trị, tiên lượng và chăm sóc bệnh sarcoma mô mềm ở chó

Tài liệu tham khảo

[1] Hostetter S.J. (2023) Oral cavity, gastrointestinal tract, and associated structures. In: Canine and Feline Cytology: A Color Atlas and Interpretation Guide, 2nd edn. Saunders Elsevier, St. Louis, pp. 287–296.

[2] Dhaliwal et al. (1998) Maxillectomy in dogs: surgical technique and postoperative complications. Veterinary Surgical Oncology, 2nd Ed.

[3] Newkirk K.M., Brannick E.M., Kusewitt D.F. (2021) Neoplasia and tumor biology. In: Pathologic Basis of Veterinary Disease, 7th edn. Mosby Elsevier, St. Louis, pp. 287–289.

Sinh thiết và chọc hút kim nhỏ (FNAB) khối u ở chó | Meongsiljang