Thích

Chia sẻ

Khám nội soi hốc mũi được thực hiện như thế nào?

Hô hấpHỏi & ĐápDr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Tổng hợp đầy đủ về khám nội soi hốc mũi cho chó và mèo, bao gồm trường hợp cần thiết, quy trình và lưu ý.

Khám nội soi hốc mũi là gì?

Hình minh họa y khoa giải thích nguyên lý khám nội soi hốc mũi cho chó

Khám nội soi hốc mũi là xét nghiệm chính xác đưa camera mảnh (ống nội soi) trực tiếp vào mũi để quan sát bên trong hốc mũi qua hình ảnh thời gian thực. Ưu điểm lớn nhất là có thể quan sát niêm mạc bằng mắt thường và thực hiện sinh thiết ngay tại chỗ. X-quang và CT hiển thị rõ cấu trúc xương và phạm vi tổn thương, đặc biệt CT rất hữu ích để đánh giá khối u. Tuy nhiên, chỉ nội soi mới có thể quan sát trực tiếp tình trạng niêm mạc, mảng nấm hoặc dị vật nằm sâu và lấy mẫu tại vị trí đó. Do đó, thay vì kết luận chỉ dựa trên kết quả nội soi, việc kết hợp với kết quả xét nghiệm hình ảnh và sinh thiết sẽ chính xác hơn trong việc tìm nguyên nhân hắt hơi mãn tính hoặc chảy máu mũi. Ngoài ra, nguyên tắc là thực hiện xét nghiệm hình ảnh như X-quang hoặc CT trước khi nội soi để tránh hình ảnh bị biến dạng do chảy máu. Việc này rất hữu ích trong việc xác định chính xác nguyên nhân khi hắt hơi mãn tính hoặc chảy máu mũi kéo dài trên 2 tuần.

Khi nào cần khám nội soi hốc mũi?

Thực hiện khi các triệu chứng mũi kéo dài và không đáp ứng với điều trị thuốc thông thường. Đặc biệt, khi triệu chứng chỉ xuất hiện ở một bên mũi hoặc chảy máu mũi lặp lại, có thể nghi ngờ khối u, dị vật hoặc nhiễm nấm. Theo sách giáo khoa Y học Nội khoa Thú y, nội soi hốc mũi là công cụ chẩn đoán quan trọng có thể trực tiếp hình ảnh hóa các tổn thương niêm mạc, dị vật, khối u và mảng nấm mà chỉ xét nghiệm hình ảnh (X-quang, CT) khó xác định, đồng thời thực hiện sinh thiết. Đặc biệt, việc sử dụng bổ sung giữa xét nghiệm hình ảnh và nội soi được khuyến nghị trong việc phân biệt nguyên nhân các bệnh lý hốc mũi mãn tính.

So sánh xét nghiệm chẩn đoán bệnh lý hốc mũi

Hạng mục	X-quang	CT	Nội soi hốc mũi
Cần gây mê	Không cần	Cần	Cần
Kiểm tra cấu trúc xương	Có thể	Tốt	Không thể
Quan sát trực tiếp niêm mạc
Thực hiện sinh thiết cùng lúc
Lấy dị vật
Thời gian khám	10 phút	20~30 phút	30~60 phút

Mỗi xét nghiệm bổ sung cho nhau, chẩn đoán kết hợp là phổ biến

Quy trình khám diễn ra như thế nào?

Nội soi hốc mũi được thực hiện dưới gây mê toàn thân. Sau khi kiểm tra an toàn qua xét nghiệm máu và tim trước khi gây mê, phần trước của mũi được quan sát bằng ống nội soi cứng (Rigid scope), phần sau họng mũi bằng ống nội soi mềm (Flexible scope). Nếu cần, sinh thiết (lấy mẫu mô), lấy dị vật và rửa mũi có thể thực hiện cùng lúc. Thời gian khám tổng thể thường từ 30 phút đến 1 giờ. Hầu hết có thể về nhà trong ngày, nhưng động vật cao tuổi có thể cần nhập viện qua đêm.

Bác sĩ thú y đang kiểm tra chó trong khi xem màn hình nội soi hốc mũi

Những điều bắt buộc phải kiểm tra trước khi khám

Vì nội soi hốc mũi bắt buộc phải gây mê toàn thân nên cần nhịn ăn đầy đủ theo chỉ dẫn của bác sĩ thú y trước khi khám. Đối với động vật cao tuổi hoặc có bệnh tim/thận, nguy cơ gây mê cao hơn nên xét nghiệm trước cần được thực hiện kỹ lưỡng hơn. Nếu đang dùng thuốc chống đông hoặc số lượng tiểu cầu thấp, nguy cơ chảy máu cao nên có thể cần hoãn khám. Nếu đang dùng bất kỳ loại thuốc nào, hãy thông báo trước cho bác sĩ thú y.

Các bệnh lý có thể phát hiện qua nội soi hốc mũi

Các bệnh lý điển hình có thể xác định qua khám nội soi hốc mũi như sau.

Khối u hốc mũi: Xác định trực tiếp vị trí và kích thước khối u lành tính hoặc ác tính và chẩn đoán xác định qua sinh thiết. Tuy nhiên, đánh giá phạm vi xâm lấn của khối u chính xác hơn với CT nên sử dụng kết hợp với xét nghiệm hình ảnh.

Bệnh Aspergillus: Xác định bằng mắt thường các mảng trắng đặc trưng do nhiễm nấm và tăng độ chính xác chẩn đoán qua mẫu lấy tại vị trí đó.

Dị vật: Nếu lá cỏ, hạt... nằm sâu trong mũi, có thể lấy ra ngay bằng nội soi.

Viêm mũi mãn tính: Đánh giá tình trạng viêm, loét và chảy máu của niêm mạc.

Polyp hốc mũi: Xác định trực tiếp khối u lành tính ở hốc mũi và họng mũi và đánh giá qua sinh thiết.

Thiết bị nội soi hốc mũi và màn hình khám

Chi phí khám là bao nhiêu?

Chi phí khám nội soi hốc mũi khác nhau tùy thuộc vào quy mô và khu vực của bệnh viện thú y. Thông thường, bao gồm gây mê, xét nghiệm cơ bản và sinh thiết, chi phí từ 7.400.000~18.500.000 đồng. Tại các cơ sở điều trị cấp 2 (bệnh viện đại học, bệnh viện chuyên khoa), chi phí thường trên 14.800.000 đồng. Nếu thực hiện cùng CT, chi phí sẽ tăng thêm. Cách tốt nhất là liên hệ trực tiếp với bệnh viện để biết chi phí chính xác. Yêu cầu báo giá trước khi khám sẽ giúp xác nhận chi phí dự kiến.

Các điểm cần lưu ý sau khi khám

Ngay sau khi khám, có thể có chảy máu nhẹ hoặc hắt hơi từ mũi kéo dài vài ngày, đây thường là phản ứng bình thường sẽ tự hết. Cần thời gian để tỉnh hoàn toàn khỏi gây mê, trong thời gian này cần cho uống nước và ăn thức ăn với lượng nhỏ từ từ. Tránh vận động mạnh trong vài ngày, nếu chảy máu không dừng lại kéo dài hoặc xuất hiện sốt cao, khó thở thì cần liên hệ ngay với bệnh viện. Trong quá trình phục hồi, nếu thấy triệu chứng khác thường, không tự ý phán đoán mà nên tham khảo ý kiến bác sĩ thú y phụ trách để đảm bảo an toàn.

Bác sĩ thú y đã kiểm duyệt nội dung này

Dr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Bác sĩ thú y

Bác sĩ thú y tốt nghiệp ngành thú y tại Đại học Khon Kaen (Thái Lan) và hoàn thành chương trình IVSA tại North Carolina State University (Hoa Kỳ). Với kinh nghiệm lâm sàng tại bệnh viện thú y, anh làm việc trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe thú cưng và tập trung xây dựng môi trường khám chữa số kết nối người nuôi với bác sĩ thú y.

Kiểm duyệt ngày 2026-04-26

Câu hỏi thường gặp

Kết quả khám nội soi hốc mũi khi nào có?

Kết quả quan sát bằng mắt thường có thể xác nhận ngay trong ngày khám. Nếu thực hiện sinh thiết cùng lúc, kết quả xét nghiệm bệnh lý thường mất khoảng 5~10 ngày.

Tất cả các bệnh viện thú y đều có thể thực hiện được không?

Không. Nội soi hốc mũi cần thiết bị chuyên dụng và bác sĩ thú y có kinh nghiệm nên chủ yếu thực hiện tại cơ sở điều trị cấp 2 hoặc bệnh viện chuyên khoa nội. Thường được giới thiệu từ bệnh viện cấp 1 sau khi khám.

Mèo cũng có thể làm nội soi hốc mũi không?

Có, được. Mèo có hốc mũi nhỏ hơn chó nên sử dụng ống nội soi mảnh hơn. Đặc biệt được sử dụng để xác định polyp hốc mũi và sinh thiết niêm mạc để phân biệt nguyên nhân viêm mũi mãn tính. Tuy nhiên, kết quả nội soi viêm mũi mãn tính ở mèo có thể không đặc hiệu nên việc giải thích tổng hợp cùng với sinh thiết và xét nghiệm hình ảnh là rất quan trọng.

Có thể khám mà không cần gây mê không?

Rất tiếc là không thể. Nếu có ý thức, động vật sẽ cử động gây tổn thương niêm mạc mũi và khó quan sát chính xác. Gây mê toàn thân là bắt buộc.

Sau khi khám có cần tái khám không?

Tùy thuộc vào bệnh lý được chẩn đoán và phản ứng điều trị. Trong quá trình điều trị nhiễm nấm hoặc khối u, có thể tái khám sau 2~3 tháng để kiểm tra diễn biến.

Chia sẻ

Nội dung liên quan

7 nguyên tắc cốt lõi trong việc quản lý hen suyễn ở mèo do bác sĩ thú y chỉ ra, cùng các tiêu chí lựa chọn sản phẩm

Tổng hợp những tiêu chí lựa chọn và gợi ý hàng đầu về cách chăm sóc thuốc giãn phế quản cho chó

Tổng hợp các tiêu chí lựa chọn và gợi ý sản phẩm tốt nhất để chăm sóc tim mạch thông qua theo dõi nhịp thở (RR) của mèo trong khi ngủ

Cắt buồng trứng, vòi trứng và tử cung so với chỉ cắt buồng trứng, triệt sản chó khác nhau như thế nào?

Phẫu thuật cắt ống dẫn tinh ở chó khác gì triệt sản — Tổng hợp sự khác biệt về hormone, sinh sản và sức khỏe

Phẫu thuật cắt dương vật (khi tắc nghẽn đường tiết niệu)

Quy trình phẫu thuật cắt bỏ túi hậu môn

Tổng hợp quy trình phẫu thuật cắt niệu đạo cho chó

Quy trình và phục hồi sau phẫu thuật cắt thùy phổi

Phẫu thuật gãy xương chó ORIF là gì? — Từ quy trình phẫu thuật đến phục hồi

Tài liệu tham khảo

[1] Clinical Medicine of the Dog and Cat, 4th Edition - Respiratory Endoscopy Chapter

[2] Veterinary Surgical Oncology, 2nd Edition - Nasal Cavity Imaging

[3] McCarthy, T.C., Veterinary Endoscopy for the Small Animal Practitioner, 2005