Thích

Chia sẻ

Hướng dẫn chi tiết từng bước về phẫu thuật viêm tử cung mủ

Miễn dịchHỏi & ĐápDr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Phẫu thuật viêm tử cung mủ ở chó là phẫu thuật cấp cứu loại bỏ cả tử cung và buồng trứng. Chúng tôi đã tổng hợp từng bước từ chẩn đoán, gây mê, rạch da đến phục hồi.

Phẫu thuật viêm tử cung mủ là gì?

Phẫu thuật viêm tử cung mủ là phẫu thuật bụng cấp cứu loại bỏ tử cung chứa mủ và buồng trứng để tiêu diệt nguồn nhiễm trùng. Điều thực sự quan trọng là thời gian. Nếu tử cung vỡ, chó có thể mất mạng chỉ trong vài giờ do viêm màng bụng hoặc nhiễm trùng huyết, vì vậy nguyên tắc là phẫu thuật trong ngày hoặc trong vòng 24 giờ sau khi xác nhận chẩn đoán. Đây cũng là lý do tại sao phẫu thuật được ưu tiên hơn điều trị nội khoa.

Tại sao cần phẫu thuật?

Viêm tử cung mủ là bệnh lý xảy ra ở chó cái chưa triệt sản trong giai đoạn hậu động dục (trong vòng khoảng 2 tháng sau động dục), khi vi khuẩn phát triển bên trong tử cung và tích tụ mủ. Chỉ dùng kháng sinh không thể làm trống tử cung chứa mủ và nguy cơ tái phát cũng rất cao. Theo sách giáo khoa Y học Nội khoa Thú y, ngay cả khi được điều trị nội khoa, nguy cơ tái phát triệu chứng sau kỳ động dục tiếp theo là đáng kể, và nguy cơ này càng lớn hơn ở chó lớn tuổi hoặc có bệnh nền, do đó phẫu thuật được nhấn mạnh hơn. Vì vậy, phẫu thuật cắt bỏ buồng trứng và tử cung loại bỏ nguyên nhân gốc rễ là phương pháp điều trị tiêu chuẩn.

Tổng quan các bước tiến hành phẫu thuật

Phẫu thuật viêm tử cung mủ trải qua các bước thận trọng hơn nhiều so với triệt sản thông thường. Hãy xem bảng dưới đây để biết cách các bước diễn ra.

Tiến hành phẫu thuật viêm tử cung mủ từng bước

Hạng mục	Thời gian cần thiết	Nội dung chính
1. Chẩn đoán cấp cứu	1~2 giờ	Siêu âm·Xét nghiệm máu·X-quang
2. Ổn định trước phẫu thuật	2~6 giờ	Truyền dịch·Kháng sinh·Điều chỉnh điện giải
3. Gây mê	20~30 phút	Gây mê toàn thân → Đặt ống nội khí quản → Gây mê qua đường hô hấp
4. Mở bụng và cắt bỏ	40~90 phút	Buộc dây và cắt bỏ tử cung·buồng trứng
5. Rửa và may	20~30 phút	Rửa khoang bụng·May cơ mạc·da
6. Phục hồi và nằm viện	2~5 ngày	Quản lý đau·Theo dõi nhiễm trùng

Thời gian có thể thay đổi tùy thuộc vào cân nặng·tình trạng vỡ tử cung·bệnh nền

Bước 1~2: Chẩn đoán và ổn định trước phẫu thuật

Khi đến bệnh viện, trước tiên sẽ siêu âm bụng để kiểm tra mủ trong tử cung, sau đó xét nghiệm máu để kiểm tra mức độ nhiễm trùng (bạch cầu·CRP) và chức năng cơ quan (thận·gan). Nhiều bệnh nhân viêm tử cung mủ đến trong tình trạng mất nước·nhiễm trùng huyết nên nếu đưa lên bàn mổ ngay lập tức thì nguy cơ gây mê sẽ lớn. Tiêu chuẩn là truyền tĩnh mạch dịch·kháng sinh·thuốc giảm đau trong 2~6 giờ để ổn định huyết áp và điện giải trước khi tiến hành phẫu thuật.

Bước 3~4: Gây mê và quá trình cắt bỏ thực tế

Gây mê sử dụng thuốc tiền mê để thư giãn, sau đó đặt ống nội khí quản và duy trì bằng oxy và khí gây mê qua đường hô hấp. Sau đó rạch 5~10cm ở giữa bụng dưới rốn để lấy tử cung sưng phồng ra. - Buộc dây: Buộc chặt động mạch tử cung·động mạch buồng trứng bằng chỉ hấp thụ, - Cắt bỏ: Cắt bỏ tử cung và cả hai buồng trứng thành một khối ở dưới cổ tử cung, - Kiểm tra: Kiểm tra lại xem vị trí buộc dây có chảy máu không. Trong quá trình này, hãy xử lý cẩn thận nhất có thể để tử cung không bị vỡ.

Các yếu tố nguy cơ trong phẫu thuật

Nếu tử cung đã bị vỡ, mủ sẽ tràn vào khoang bụng làm tăng đột ngột nguy cơ viêm màng bụng và nhiễm trùng huyết. Lưu ý rằng, viêm tử cung mủ có hai loại: loại mở (cổ tử cung mở, dịch tiết ra ngoài) và loại đóng (cổ tử cung đóng, dịch không thoát ra ngoài), trong đó nguy cơ vỡ tử cung cao hơn ở loại đóng nên cần đặc biệt chú ý. Ngoài ra, nếu là chó già·tiểu đường·suy thận thì quá trình phục hồi sau gây mê sẽ chậm và có thể bị tụt huyết áp. Trước phẫu thuật, hãy thông báo đầy đủ cho bác sĩ thú y về bệnh nền và thuốc đang dùng. Bác sĩ thú y sẽ điều chỉnh liều lượng thuốc gây mê và tốc độ truyền dịch dựa trên cân nặng và kết quả xét nghiệm máu.

Bước 5~6: Rửa·may và nằm viện phục hồi

Sau khi cắt bỏ tử cung, rửa kỹ khoang bụng bằng nước muối sinh lý ấm để rửa sạch mủ và vi khuẩn còn sót lại. May 3 lớp: lớp cơ mạc·mỡ dưới da·da và di chuyển đến phòng nằm viện khi tỉnh lại sau gây mê. Thời gian nằm viện thường là 2~5 ngày, trong thời gian này tiếp tục truyền kháng sinh tĩnh mạch·thuốc giảm đau·dịch và theo dõi thân nhiệt·khẩu vị·tiểu tiện. Sau khi xuất viện, bắt buộc phải đeo vòng cổ Elizabeth và hạn chế đi dạo trong 10~14 ngày.

Chó đang đeo vòng cổ Elizabeth và phục hồi sau phẫu thuật

Những việc chủ nuôi nhất định phải chăm sóc sau phẫu thuật

2 tuần đầu sau khi xuất viện là thời gian cốt lõi của quá trình phục hồi. - Kiểm tra vị trí phẫu thuật: Kiểm tra sưng·mủ·chảy máu hàng ngày, - Hạn chế hoạt động: Cấm nhảy·leo cầu thang·chơi với chó khác, - Quản lý ăn uống: Cho ăn thức ăn theo toa nhỏ và thường xuyên, - Uống thuốc: Uống hết kháng sinh·thuốc giảm đau theo toa vào đúng giờ. Chỉ khâu thường được tháo sau 10~14 ngày, nếu không có bất thường trong lần tái khám này thì có thể trở lại sinh hoạt bình thường.

Tái phát và phòng ngừa — Triệt sản là tốt nhất

Nếu cắt bỏ hoàn toàn tử cung và buồng trứng bằng phẫu thuật cắt bỏ buồng trứng và tử cung thì khả năng viêm tử cung mủ tái phát gần như không có. Tuy nhiên, nếu hiếm khi còn sót lại một phần mô cổ tử cung hoặc mô buồng trứng thì có thể xảy ra 'viêm mủ cặn' hoặc 'hội chứng sót buồng trứng', vì vậy việc cắt bỏ hoàn toàn khi phẫu thuật lần đầu là rất quan trọng. Ngược lại, chó cái chưa triệt sản có nguy cơ tái phát mỗi kỳ động dục, vì vậy nếu không có kế hoạch sinh sản thì triệt sản là phương pháp phòng ngừa chắc chắn nhất. Nếu muốn biết thêm về nguyên nhân viêm tử cung mủ, hãy xem chi tiết tại 'Triệu chứng và nguyên nhân viêm tử cung mủ ở chó'.

Bác sĩ thú y đã kiểm duyệt nội dung này

Dr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Bác sĩ thú y

Bác sĩ thú y tốt nghiệp ngành thú y tại Đại học Khon Kaen (Thái Lan) và hoàn thành chương trình IVSA tại North Carolina State University (Hoa Kỳ). Với kinh nghiệm lâm sàng tại bệnh viện thú y, anh làm việc trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe thú cưng và tập trung xây dựng môi trường khám chữa số kết nối người nuôi với bác sĩ thú y.

Kiểm duyệt ngày 2026-04-26

Câu hỏi thường gặp

Phẫu thuật viêm tử cung mủ mất bao lâu?

Từ chuẩn bị gây mê đến khâu lại thường mất khoảng 1 giờ 30 phút~2 giờ 30 phút. Nếu tử cung sưng to hoặc bị vỡ thì có thể mất hơn 3 giờ.

Sau phẫu thuật phải nằm viện bao nhiêu ngày?

Thông thường là 2~5 ngày. Nếu mất nước·nhiễm trùng huyết nghiêm trọng thì có thể phải nằm viện hơn một tuần. Khi khẩu vị·thân nhiệt·tiểu tiện trở lại bình thường thì sẽ xuất viện.

Chi phí phẫu thuật viêm tử cung mủ là bao nhiêu?

Khác biệt lớn tùy thuộc vào bệnh viện, cân nặng và tình trạng cấp cứu. Cao hơn nhiều so với triệt sản thông thường, và sẽ tăng thêm nếu cần nằm viện·xét nghiệm·truyền máu. Nên kiểm tra số tiền chính xác tại bệnh viện đến thăm.

Chó già cũng có thể phẫu thuật được không?

Có, có thể phẫu thuật. Thực tế, chỉ điều trị nội khoa thì nguy cơ tái phát lớn nên khuyến nghị phẫu thuật càng sớm càng tốt. Tuy nhiên, nếu có bệnh nền thì cần đánh giá kỹ nguy cơ gây mê trước khi tiến hành.

Sau phẫu thuật có thể bị viêm tử cung mủ lại không?

Vì đã cắt bỏ hoàn toàn tử cung và buồng trứng nên nguy cơ tái phát gần như không có. Tuy nhiên, nếu hiếm khi còn sót lại mô cặn ở buồng trứng hoặc cổ tử cung thì có thể xảy ra 'hội chứng sót buồng trứng' hoặc 'viêm mủ cặn' nên cần tái khám.

Chia sẻ

Nội dung liên quan

So sánh bệnh viện thú y cấp 1 và cấp 2

Tác dụng và hướng dẫn bổ sung Vitamin C

7 giống chó chân ngắn hàng đầu

Phẫu thuật khâu dây chằng chéo được thực hiện như thế nào?

Phẫu thuật cắt đầu xương đùi (FHO) là gì?

Phẫu thuật sỏi thận (cắt bể thận) được thực hiện như thế nào?

Phẫu thuật khe hở vòm miệng, khi nào và làm thế nào?

Phẫu thuật cắt bỏ mắt ở chó là gì? — Từ quy trình phẫu thuật đến chăm sóc phục hồi

Hướng dẫn hoàn chỉnh về quy trình phẫu thuật và phục hồi đục thủy tinh thể ở chó

Phẫu thuật xương bánh chè cho chó, có những phương pháp nào? — Sự khác biệt giữa TTT và tạo hình rãnh ròng rọc

Tài liệu tham khảo

[1] Fossum TW. Small Animal Surgery, 5th ed. Elsevier, 2019 — Ovariohysterectomy for Pyometra

[2] Hedlund CS, Fossum TW. Surgery of the Reproductive and Genital Systems. In: Small Animal Surgery Textbook

[3] Hosgood G, Scholl DT. Evaluation of age as a risk factor for perianesthetic morbidity and mortality in the dog. J Vet Emerg Crit Care. 1998;8(3):222-36.