Thích

Chia sẻ

Quản lý theo giai đoạn ABCD suy tim ở chó

TimHỏi & ĐápDr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Suy tim ở chó được chia thành 4 giai đoạn ABCD. Tổng hợp triệu chứng, thời điểm bắt đầu điều trị và các điểm quản lý tại nhà cho từng giai đoạn.

Giai đoạn ABCD suy tim ở chó là gì?

Minh họa khám sàng lọc giai đoạn suy tim ở chó

Giai đoạn ABCD suy tim ở chó là hệ thống phân loại tiêu chuẩn quốc tế do Hiệp hội Nội khoa Thú y Hoa Kỳ (ACVIM) chia thành bốn giai đoạn dựa trên mức độ tiến triển của bệnh van tim mãn tính. Thời điểm bắt đầu điều trị là giai đoạn B2. Ngay cả khi không có triệu chứng, phải bắt đầu điều trị bằng thuốc từ giai đoạn B2 khi tim bắt đầu to ra để có thể kéo dài tuổi thọ. Ở giai đoạn C·D, các thuốc suy tim như thuốc lợi tiểu, thuốc ức chế ACE, Pimobendan là bắt buộc.

Tại sao lại chia thành giai đoạn ABCD?

Suy tim không xảy ra đột ngột một ngày nào đó mà tiến triển dần dần trong nhiều năm. Dù cùng là bệnh tim nhưng loại thuốc, chu kỳ xét nghiệm, chế độ ăn uống hoàn toàn khác nhau theo từng giai đoạn nên việc phân chia giai đoạn là rất cần thiết. Theo sách giáo khoa Nội khoa Thú y, phân loại ABCD là tiêu chuẩn quốc tế để chủ nuôi và bác sĩ thú y chia sẻ mức độ tiến triển theo cùng một tiêu chuẩn và lập kế hoạch điều trị.

So sánh 4 giai đoạn ABCD trong một cái nhìn

Hạng mục	Giai đoạn A	Giai đoạn B1	Giai đoạn B2	Giai đoạn C	Giai đoạn D
Bất thường tim	Không có (nhóm nguy cơ cao)	Có tiếng thổi, kích thước bình thường	Có tiếng thổi, tim to	Xuất hiện triệu chứng	Không đáp ứng thuốc
Triệu chứng	Không triệu chứng	Không triệu chứng	Không triệu chứng	Ho·khó thở	Nặng·kháng trị
Điều trị	Quan sát	Quan sát·khám định kỳ	Bắt đầu dùng thuốc	Điều trị phối hợp thuốc	Nhập viện·điều trị tích cực
Chu kỳ khám	1 lần/năm	6~12 tháng	3~6 tháng	1~3 tháng	Bất cứ lúc nào

Theo hướng dẫn ACVIM 2019

Giai đoạn A·B1: Chưa cần dùng thuốc

- Giai đoạn A: Là giống có nguy cơ cao mắc bệnh tim nhưng tim chưa có bất thường. Các giống như Cavalier King Charles Spaniel, Maltese, Pomeranian, Dachshund thuộc nhóm này. - Giai đoạn B1: Là trạng thái nghe thấy tiếng thổi tim khi khám nhưng kích thước tim bình thường trên X-quang·siêu âm tim. Hai giai đoạn này không dùng thuốc mà chỉ theo dõi sự thay đổi qua khám định kỳ.

Hình ảnh chó Cavalier đang được khám tim

Giai đoạn B2: Thời điểm vàng để bắt đầu điều trị

Giai đoạn B2 là trạng thái có tiếng thổi tim và tim bắt đầu to ra trên siêu âm tim hoặc X-quang. Dù bề ngoài trông bình thường nhưng việc dùng thuốc từ thời điểm này có thể kéo dài tuổi thọ đã được chứng minh qua nghiên cứu lâm sàng quy mô lớn EPIC. Thuốc chủ yếu dùng ở giai đoạn B2 là Pimobendan. Theo sách giáo khoa Nội khoa Thú y, không có bằng chứng cho thấy việc dùng thuốc ức chế ACE ở giai đoạn tiền lâm sàng (giai đoạn B) làm chậm tiến triển suy tim hay cải thiện khả năng sống sót, và hai nghiên cứu lâm sàng ngẫu nhiên có đối chứng quy mô lớn SVEP·VetProof cũng không xác nhận sự khác biệt có ý nghĩa so với nhóm giả dược. Do đó, thuốc tiêu chuẩn cho giai đoạn B2 là Pimobendan, việc có thêm thuốc ức chế ACE hay không cần được cân nhắc thận trọng tùy theo tình trạng cá nhân với bác sĩ thú y phụ trách. Chẩn đoán chính xác giai đoạn phải thực hiện bằng siêu âm tim.

Lý do phải bắt đầu dùng thuốc dù không có triệu chứng ở giai đoạn B2

Giai đoạn B2 là giai đoạn hoàn toàn không có triệu chứng khiến chủ nuôi do dự 'chưa sao cả, có cần cho uống thuốc không?'. Tuy nhiên, có nghiên cứu cho thấy chó bắt đầu dùng thuốc ở thời điểm này sẽ xuất hiện triệu chứng suy tim muộn hơn trung bình 15 tháng so với chó không bắt đầu. Nếu nghe nói có tiếng thổi tim thì nhất định phải kiểm tra bằng siêu âm tim để xác định là B1 hay B2.

Giai đoạn C: Suy tim sung huyết có triệu chứng

Từ giai đoạn C trở đi sẽ xuất hiện các triệu chứng mà chủ nuôi có thể nhận ra. Khi phổi bị tràn dịch (phù phổi) hoặc bụng bị tràn dịch (tràn dịch bụng) sẽ xuất hiện các dấu hiệu sau: - Ho: Đặc biệt là ho khan nặng vào sáng sớm hoặc sau khi vận động - Tăng nhịp thở: Trên 30 lần/phút khi ngủ - Không dung nạp vận động: Từ chối đi dạo, dễ mệt - Mất ý thức: Ngã xuống sau khi kích động hoặc ho Điều trị kết hợp thuốc lợi tiểu (Furosemide), thuốc ức chế ACE, Pimobendan, Spironolactone.

Chủ nuôi chăm sóc chó già có triệu chứng suy tim

Giai đoạn D: Giai đoạn cuối không đáp ứng với thuốc

Giai đoạn D là suy tim kháng trị không thể kiểm soát triệu chứng bằng liều thuốc thông thường. Có thể cần tăng liều thuốc lợi tiểu hoặc dùng kết hợp nhiều loại thuốc, điều trị oxy hoặc chọc hút dịch màng phổi·dịch màng bụng (thủ thuật rút dịch). Chủ nuôi cần lưu ý đo nhịp thở/phút và ghi lại sự thay đổi cân nặng tại nhà. Hạn chế lượng nước uống và chuyển sang chế độ ăn ít muối cũng là bắt buộc ở thời điểm này.

Dấu hiệu cần đến phòng cấp cứu ngay lập tức

Nếu xuất hiện bất kỳ dấu hiệu nào dưới đây, hãy đến ngay bệnh viện thú y cấp cứu ban đêm mà không chần chừ. - Nướu màu xanh hoặc tím (tím tái) - Chỉ thở khi ngồi, không muốn nằm xuống - Nhịp thở trên 60 lần/phút, thở bằng bụng - Không tỉnh lại sau khi mất ý thức - Ho có bọt (nghi ngờ phù phổi) Phù phổi là tình trạng cấp cứu có thể gây tử vong trong vài giờ.

Các điểm quản lý theo giai đoạn cần thực hiện tại nhà

- Đo nhịp thở khi ngủ: Đếm trong 1 phút khi ngủ vào cùng một giờ mỗi ngày (trên 30 lần/phút = cảnh báo) - Chuyển sang chế độ ăn ít muối: Khuyến nghị thức ăn kê đơn cho bệnh tim từ giai đoạn C - Quản lý cân nặng: Béo phì làm tăng gánh nặng cho tim - Tuân thủ giờ uống thuốc: Thuốc lợi tiểu uống vào cùng một giờ - Giảm thiểu căng thẳng·kích động: Tránh vận động quá mức, nóng bức - Siêu âm tim định kỳ: Từ giai đoạn B2 trở đi cách 3~6 tháng Ngừng uống thuốc tim đột ngột có thể dẫn đến suy giảm cấp tính.

Bác sĩ thú y đã kiểm duyệt nội dung này

Dr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Bác sĩ thú y

Bác sĩ thú y tốt nghiệp ngành thú y tại Đại học Khon Kaen (Thái Lan) và hoàn thành chương trình IVSA tại North Carolina State University (Hoa Kỳ). Với kinh nghiệm lâm sàng tại bệnh viện thú y, anh làm việc trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe thú cưng và tập trung xây dựng môi trường khám chữa số kết nối người nuôi với bác sĩ thú y.

Kiểm duyệt ngày 2026-04-23

Câu hỏi thường gặp

Nếu không uống thuốc ở giai đoạn B2 thì sao?

Triệu chứng không xuất hiện ngay lập tức, nhưng kết quả nghiên cứu EPIC cho thấy chó không uống thuốc sẽ tiến triển sang giai đoạn C sớm hơn trung bình 15 tháng so với chó uống thuốc. Ảnh hưởng đến cả tuổi thọ và chất lượng cuộc sống.

Có tiếng thổi tim thì chắc chắn là suy tim sao?

Không. Tiếng thổi tim chỉ là dấu hiệu của bệnh tim chứ không có nghĩa là giai đoạn. Phải kiểm tra bằng siêu âm tim và X-quang để xác định là B1 (kích thước bình thường) hay B2 (trạng thái to ra) mới biết được giai đoạn chính xác.

Đo nhịp thở khi ngủ như thế nào?

Khi chó đang ngủ yên, bạn hãy đếm một lần khi ngực nâng lên rồi hạ xuống và đo trong vòng 1 phút. Nếu nhịp thở trong trạng thái ngủ hoặc nghỉ ngơi liên tục vượt quá 30 lần mỗi phút, đó có thể là dấu hiệu của sự tiến triển hoặc suy giảm của suy tim, vì vậy cần tham vấn bác sĩ thú y.

Thuốc suy tim có cần uống suốt đời không?

Đúng vậy. Thuốc bắt đầu từ giai đoạn B2 cần duy trì suốt đời. Ngừng thuốc đột ngột có thể khiến các triệu chứng bị kìm hãm bùng phát nhanh chóng, dẫn đến suy tim cấp. Việc điều chỉnh liều lượng phải được tham vấn kỹ với bác sĩ thú y.

Khi nào nên cho ăn chế độ ăn ít muối?

Thông thường chuyển sang thức ăn kê đơn cho tim sau giai đoạn C (xuất hiện triệu chứng). Giai đoạn B2 chưa cần chế độ ăn ít muối nghiêm ngặt, nhưng nên giảm lượng muối trong đồ ăn vặt·thức ăn người từ thời điểm này.

Chia sẻ

Nội dung liên quan

Tác dụng và hướng dẫn sử dụng Coenzyme Q10

Tổng hợp tiêu chí lựa chọn và những gợi ý hàng đầu về thức ăn kê đơn cho chó mắc bệnh tim

Cảnh báo chó khó thở — TOP 7 gợi ý quản lý tăng áp động mạch phổi

Mèo có được ăn quả mâm xôi không? Hướng dẫn hoàn chỉnh về liều lượng cho mèo

Mèo có được ăn bí đỏ không? Tổng hợp cách cho ăn và lợi ích

Mèo có được ăn khoai tây không? Tổng hợp những điểm cần lưu ý khi cho mèo ăn khoai tây

Mèo có được ăn thịt heo không? Tổng hợp cách cho ăn an toàn

Mèo có được ăn bỏng ngô không? Tổng hợp những lưu ý khi cho mèo ăn

Mèo có được ăn dứa không? Hướng dẫn hoàn chỉnh về liều lượng cho mèo ăn dứa

Mèo có được ăn đậu Hà Lan không? Tổng hợp cách cho ăn và lợi ích

Tài liệu tham khảo

[1] Handbook of Veterinary Pharmacology - Drugs Used in Heart Failure Therapy

[2] Notes on Canine Internal Medicine, 4th Edition - Heart Failure Management

[3] Textbook of Cardiovascular Medicine in Dogs and Cats - Chronic Valvular Disease Staging

[4] 100 Top Consultations in Small Animal General Practice - Congestive Heart Failure Ch.57

[5] ACVIM Consensus Guidelines for the Diagnosis and Treatment of Myxomatous Mitral Valve Disease in Dogs, 2019