Thích

Chia sẻ

Giardia ở chó — Tổng hợp các phương pháp xét nghiệm và điều trị khi nghi ngờ tiêu chảy mạn tính

Nhiễm khuẩn/Ký sinh trùngHỏi & ĐápDr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Bệnh Giardia ở chó là một trong những nguyên nhân phổ biến gây tiêu chảy mãn tính. Vì dễ bị bỏ sót trong xét nghiệm phân thông thường, nên cần thực hiện xét nghiệm PCR hoặc kháng nguyên, và điều trị bằng metronidazol hoặc fenbendazol. Bài viết cũng tổng hợp các biện pháp chăm sóc tại nhà để ngăn ngừa tái nhiễm.

Giardia ở chó là gì? Tóm tắt trong một câu

Chủ nuôi đang kiểm tra tình trạng bụng của chó.

Bệnh Giardia ở chó là tình trạng nhiễm ký sinh trùng đơn bào (Giardia) ký sinh trong ruột non, một trong những nguyên nhân phổ biến gây tiêu chảy mạn tính và tái phát. Việc phát hiện sớm là then chốt. Xét nghiệm phân thông thường chỉ làm một lần thường dễ bỏ sót, nên nếu chó bị tiêu chảy kéo dài trên 2 tuần, cần xác nhận chính xác bằng xét nghiệm PCR hoặc kháng nguyên. Bệnh thường gặp ở chó con, chó già suy giảm miễn dịch và các hộ nuôi nhiều chó; đây là bệnh lây nhiễm từ động vật sang người, vì vậy chủ nuôi cũng cần chú trọng vệ sinh cá nhân.

Hãy tìm hiểu ngay cách thức lây nhiễm

Giardia được bài tiết qua phân dưới dạng nang (cyst) và xâm nhập vào cơ thể chó khi chúng liếm hoặc uống nước, cỏ, đất bị ô nhiễm hoặc phân của chó khác. Nang có khả năng tồn tại tốt trong môi trường ẩm ướt và mát mẻ, thường lưu lại trong môi trường hơn 3 tuần, thậm chí lâu hơn nếu điều kiện thuận lợi. Do đó, nước đọng khi đi dạo, cỏ trong công viên và bát nước dùng chung trong gia đình có nhiều chó là những đường lây nhiễm phổ biến. Khi vào cơ thể, nang sẽ chuyển thành dạng dinh dưỡng (trophozoite) ở ruột non và bám vào vi nhung mao của niêm mạc ruột non. Lúc này, các liên kết giữa các tế bào trở nên lỏng lẻo, làm tăng tính thấm của ruột và cản trở quá trình hấp thụ nước, điện giải và chất dinh dưỡng. Vì vậy, dù chó vẫn ăn uống bình thường nhưng có thể bị sụt cân và đi tiêu phân lỏng.

So sánh các phương pháp xét nghiệm Giardia

Hạng mục	일반 변검사(부유법)	ELISA 항원 검사	PCR 검사
검출 경향	포낭 간헐 배출 시 위음성이 잦은 편	비교적 높은 편	가장 높은 편
검사 시간	당일	당일~1일	1~3일
비용 수준	낮음	중간	높음
장점	빠르고 저렴, 생리식염수 직접 도말로 살아 있는 영양형 확인 가능	포낭이 간헐 배출되는 시기에도 항원으로 검출	민감도가 높고 다른 장내 병원체도 함께 확인 가능
단점	포낭·영양형이 간헐 배출돼 음성이 나올 수 있음	단독으로 완치 판정은 어려움	비용과 소요 시간

만성 설사가 의심되면 일반 변검사에 항원 검사나 PCR을 함께 진행하는 것이 좋아요. 포낭이 간헐적으로 배출돼 단독 검사 한 번이 음성이라고 안심하면 안 돼요.

Khi thấy những dấu hiệu này, hãy nghi ngờ nhiễm Giardia ở chó.

Các dấu hiệu điển hình bao gồm phân lỏng, phân có lẫn dịch nhầy và phân mỡ bóng nhờn. Dưới đây là những điểm chủ nuôi cần lưu ý quan sát: - Tiêu chảy mạn tính hoặc tái phát: Tình trạng phân lỏng lặp lại kéo dài hơn 2 tuần. - Sụt cân: Chó có thể giảm cân dù vẫn ăn uống bình thường. - Thay đổi trạng thái phân: Phân lẫn dịch nhầy, dầu mỡ và có mùi hôi mạnh hơn. - Trướng hơi và chướng bụng: Bụng chó thường xuyên phát ra tiếng ọc ọc. - Triệu chứng toàn thân hiếm gặp: Các triệu chứng toàn thân như sốt hoặc nôn mửa không phổ biến; nếu có thì cũng chỉ xuất hiện ngắt quãng. Không nhất thiết tất cả các triệu chứng trên đều xuất hiện cùng lúc. Điều gây khó khăn trong chẩn đoán là tình trạng chó mang mầm bệnh nhưng không biểu hiện triệu chứng cũng khá phổ biến. Bệnh thường biểu hiện dưới dạng tiêu chảy ở ruột non, nhưng cũng có trường hợp trông giống như viêm đại tràng.

Chủ nhân quan sát chú chó đang nằm xuống, vẻ mệt mỏi.

Trong trường hợp này, hãy đưa chó đến bệnh viện thú y ngay lập tức.

Chó con và chó già có thể bị mất nước nhanh chóng chỉ do nhiễm Giardia. Nếu tình trạng tiêu chảy kéo dài quá 24 giờ không thuyên giảm, phân có lẫn máu, hoặc kèm theo các triệu chứng như uể oải, chán ăn, cần đưa thú cưng đến cơ sở thú y để kiểm tra ngay lập tức. Đối với chó con, nếu xuất hiện nôn mửa đột ngột và đi ngoài ra máu, cần được chẩn đoán phân biệt với các bệnh cấp cứu khác như virus Parvovirus.

Sử dụng thuốc nào để điều trị?

Phương pháp điều trị tiêu chuẩn là sử dụng Metronidazole hoặc Fenbendazole, có thể dùng đơn độc hoặc kết hợp. Theo hướng dẫn trong sách giáo khoa, liều lượng Metronidazole là 25–30 mg/kg, dùng mỗi 12 giờ trong 5–8 ngày; Fenbendazole là 50 mg/kg, dùng mỗi 24 giờ trong khoảng 5 ngày. Hai loại thuốc này được biết là có hiệu quả tương đương. Khoảng 2–4 tuần sau khi kết thúc điều trị, cần tái khám để xác nhận tình trạng khỏi bệnh. Vì bác sĩ thú y sẽ quyết định loại thuốc và liều lượng dựa trên cân nặng và triệu chứng của chó, tuyệt đối không được tự ý cho chó uống thuốc. Mục tiêu của việc điều trị là chấm dứt tình trạng tiêu chảy; do triệu chứng này thường không biến mất hoàn toàn ngay lập tức mà hay tái phát, việc theo dõi và tái khám là rất cần thiết. Đồng thời, việc kiểm soát chế độ ăn bằng thức ăn kê đơn ít chất béo và dễ tiêu hóa sẽ hỗ trợ quá trình hồi phục.

Hình ảnh bác sĩ thú y cho chó uống thuốc qua đường miệng

Các điểm chăm sóc tại nhà để ngăn ngừa tái nhiễm

Giardia thường tái nhiễm ngay cả sau khi điều trị, do nang ký sinh trùng có thể tồn tại lâu trong môi trường. Để duy trì hiệu quả chữa khỏi, cần đồng thời thực hiện bốn biện pháp sau: - Tắm vào ngày cuối cùng của liệu trình: Tắm kỹ cho chó vào ngày cuối cùng điều trị, làm sạch kỹ vùng hậu môn để loại bỏ nang ký sinh trùng bám trên lông. - Khử trùng bát ăn/uống và đồ chơi: Khử trùng hàng ngày bằng nước sôi hoặc dung dịch Javel pha loãng theo tỷ lệ 1:30. - Điều trị đồng thời cho tất cả chó trong gia đình nhiều chó: Kiểm tra và điều trị cùng lúc cho tất cả chó sống chung trong cùng một không gian. - Lau chân sau khi đi dạo: Lau sạch chân và vùng quanh miệng sau khi tiếp xúc với nước đọng hoặc bãi cỏ ẩm ướt. Hãy cùng tham khảo thêm các mẹo điều chỉnh chế độ ăn trong bài viết về nguyên nhân gây tiêu chảy mãn tính ở chó và cách chăm sóc dinh dưỡng.

Hình ảnh người chăm sóc tắm rửa sạch sẽ cho chó

Bệnh này cũng có thể lây sang người (bệnh lây truyền giữa động vật và người).

Giardia là một bệnh truyền nhiễm chung giữa người và động vật, nên chủ nuôi cũng có nguy cơ bị lây nhiễm. Đặc biệt, trong các gia đình có trẻ em, phụ nữ mang thai hoặc người suy giảm miễn dịch, việc rửa tay kỹ sau khi xử lý phân, ngăn chó liếm vùng quanh miệng và tách riêng đồ dùng giường chiếu là rất quan trọng. Nếu có thành viên trong gia đình xuất hiện các triệu chứng tiêu chảy mạn tính tương tự, hãy đến cơ sở y tế để được khám và điều trị. Tuy nhiên, tần suất lây truyền giữa người và chó tương đối thấp, nên không cần quá lo lắng.

Bác sĩ thú y đã kiểm duyệt nội dung này

Dr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Bác sĩ thú y

Bác sĩ thú y tốt nghiệp ngành thú y tại Đại học Khon Kaen (Thái Lan) và hoàn thành chương trình IVSA tại North Carolina State University (Hoa Kỳ). Với kinh nghiệm lâm sàng tại bệnh viện thú y, anh làm việc trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe thú cưng và tập trung xây dựng môi trường khám chữa số kết nối người nuôi với bác sĩ thú y.

Kiểm duyệt ngày 2026-05-11

Câu hỏi thường gặp

Kết quả xét nghiệm phân thông thường cho ra âm tính, vậy có thể là do ký sinh trùng Giardia không?

Có, hoàn toàn có thể. Vì nang ký sinh trùng chỉ được thải ra phân một cách gián đoạn, nên việc chỉ làm một lần xét nghiệm phân thông thường có thể bỏ sót kết quả khá nhiều. Để tăng khả năng phát hiện, bạn có thể kết hợp thêm xét nghiệm kháng nguyên ELISA hoặc PCR, hoặc thu thập mẫu phân trong 2–3 ngày liên tiếp để xét nghiệm. Đôi khi, bác sĩ cũng sẽ rửa trực tiếp phân bằng nước muối sinh lý để quan sát dưới kính hiển vi, tìm các dạng ký sinh trùng đang hoạt động. Nếu chó bị tiêu chảy mãn tính nhưng kết quả xét nghiệm âm tính, chúng tôi khuyến nghị nên làm xét nghiệm lại.

Chó không có triệu chứng nhưng xét nghiệm phát hiện ra Giardia. Có cần điều trị không?

Nếu trong gia đình có trẻ em, phụ nữ mang thai hoặc các vật nuôi khác, chúng tôi khuyến nghị nên điều trị cho chó. Điều này nhằm ngăn ngừa ô nhiễm môi trường và lây lan sang các thành viên gia đình cũng như thú cưng khác. Đối với chó trưởng thành không triệu chứng sống trong gia đình chỉ có một con chó, bạn có thể tham khảo ý kiến bác sĩ thú y để đưa ra quyết định. Một số hướng dẫn thận trọng đối với việc điều trị đồng loạt cho những chó không triệu chứng nhưng mang mầm bệnh.

Tôi lo lắng về tác dụng phụ của metronidazol.

Chó có thể xuất hiện các triệu chứng như giảm cảm giác ngon miệng, chảy nước dãi, và hiếm khi là các dấu hiệu thần kinh như đi loạng choạng hoặc run rẩy. Metronidazol có thể gây độc tính thần kinh khi dùng với liều lượng cao hoặc kéo dài; nếu trong quá trình điều trị, chó đi loạng choạng, run rẩy hoặc nôn mửa nghiêm trọng hơn, hãy ngừng thuốc ngay lập tức và liên hệ với bác sĩ thú y. Fenbendazol được biết đến là ít tác dụng phụ hơn, và bác sĩ thú y sẽ lựa chọn loại thuốc phù hợp dựa trên tình trạng cụ thể của từng bệnh nhân.

Có thể phòng ngừa bằng vắc-xin không?

Thật không may, hiện tại vắc-xin phòng bệnh Giardia cho chó chưa được khuyến nghị là vắc-xin tiêu chuẩn, vì hiệu quả của nó thường bị đánh giá là có hạn. Cách phòng ngừa hiệu quả nhất bao gồm duy trì vệ sinh môi trường, tránh để chó tiếp xúc với nước đọng hoặc bãi cỏ ẩm ướt khi đi dạo, và thực hiện xét nghiệm phân định kỳ đối với các hộ gia đình nuôi nhiều chó.

Điều trị đã kết thúc nhưng chó lại bị tiêu chảy trở lại. Có phải do tái nhiễm không?

Khả năng tái nhiễm là cao nhất, đồng thời cũng có thể nghi ngờ tình trạng kháng thuốc hoặc các nhiễm trùng đi kèm khác (như ký sinh trùng Coccidia và mất cân bằng vi khuẩn đường ruột). Hãy kiểm tra xem việc khử trùng môi trường đã được thực hiện đầy đủ chưa, và tham khảo ý kiến bác sĩ thú y để chuyển sang loại thuốc khác hoặc tiến hành các xét nghiệm bổ sung.

Chia sẻ

Nội dung liên quan

5 loại thuốc phòng ve, bọ chét cho mèo do bác sĩ thú y lựa chọn — So sánh độ an toàn thành phần

Tổng hợp những sản phẩm và tiêu chí lựa chọn hàng đầu để phòng ngừa và điều trị bọ chét cho mèo

Tổng hợp những tiêu chí lựa chọn và gợi ý hàng đầu để quản lý nguy cơ nhiễm ký sinh trùng lây từ chó sang người

Còn ống động mạch (PDA) ở chó là gì? — Thời điểm điều trị và phẫu thuật?

Chó có cần cấy máy tạo nhịp tim không? — Tổng hợp thông tin quan trọng trước phẫu thuật loạn nhịp

Viêm nội tâm mạc ở chó là gì? — Tổng hợp những điều cốt lõi từ triệu chứng ban đầu của nhiễm khuẩn tim đến điều trị

Bệnh cơ tim phì đại ở chó là gì? — Bệnh dày thành tim, triệu chứng và điều trị

Câu hỏi thường gặp về bệnh tim do tăng huyết áp ở chó — Những điều người nuôi cần biết

Phân giai đoạn suy tim ở chó (phân loại ACVIM) là gì? — Từ giai đoạn nào cần điều trị

Thức ăn không ngũ cốc cho chó và tranh luận về DCM — Hỏi đáp những điều người nuôi cần biết

Tài liệu tham khảo

[1] Schaer M, Gaschen F. Clinical Medicine of the Dog and Cat, 4th Edition. CRC Press, 2024. Chapter 9: Digestive Diseases

[2] Hall E, Williams D. The Dog Care Handbook: Things I Wish My Vet Had Told Me. M10831, 2024

[3] Robinson NJ et al. 100 Top Consultations in Small Animal General Practice. Wiley-Blackwell. Section 4: Gastrointestinal

[4] Companion Animal Parasite Council (CAPC) Guidelines: Giardia. 2024