Thích

Chia sẻ

Xử lý khẩn cấp cho chứng phình dãn dạ dày (GDV) ở chó

Tiêu hóaHỏi & ĐápDr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Chứng phình dãn-xoắn vặn dạ dày là bệnh cấp cứu khi dạ dày bị phồng lên và xoắn lại, chủ nuôi chó lớn bắt buộc phải biết. Đã tổng hợp danh sách kiểm tra triệu chứng, cách xử lý trong thời gian vàng, giống chó nguy hiểm và biện pháp phòng ngừa.

Chứng phình dãn-xoắn vặn dạ dày ở chó là gì?

Chó lớn đang được cấp cứu tại bệnh viện thú y

Chứng phình dãn-xoắn vặn dạ dày (Gastric Dilatation-Volvulus) là bệnh cấp cứu khi dạ dày bị phồng lên nhanh chóng do khí và dịch, sau đó xoay quanh trục làm tắc nghẽn tuần hoàn máu. Điều quan trọng nhất là phải đưa đến bệnh viện thú y ngay lập tức khi phát hiện triệu chứng. Kết quả điều trị phụ thuộc vào việc được chẩn đoán và xử lý thích hợp nhanh đến mức nào; nếu điều trị muộn, sốc và tổn thương cơ quan có thể đe dọa tính mạng. Chủ nuôi chó lớn và siêu lớn cần nắm rõ triệu chứng và xác định trước bệnh viện thú y cấp cứu 24 giờ gần nhất.

Nếu thấy các triệu chứng này hãy nghi ngờ phình dãn dạ dày

Chứng phình dãn-xoắn vặn dạ dày diễn biến nhanh nên việc không bỏ sót dấu hiệu ban đầu là rất quan trọng.

Bụng phồng căng: Bụng đột nhiên căng cứng như trống, gõ vào nghe tiếng bộp bộp.

Nôn khan: Lặp lại hành động như muốn nôn nhưng thực tế không có gì ra ngoài. Đây là dấu hiệu ban đầu điển hình nhất.

Chảy nước dãi quá mức: Chảy nhiều nước dãi hơn bình thường và có thể thấy hành động liên tục nuốt nước dãi.

Bồn chồn do đau: Không thể ngồi yên và liên tục đi lại hoặc lo lắng vì đau bụng và khó chịu.

Hô hấp nhanh hơn: Dạ dày phồng lên đẩy vào cơ hoành khiến thở gấp.

Chó lớn bụng phồng và bồn chồn không yên

Các giống chó dễ bị phình dãn dạ dày

Chó lớn có thân hình ngực sâu và hẹp càng có nguy cơ cao bị chứng phình dãn-xoắn vặn dạ dày. Các giống dưới đây cần đặc biệt lưu ý.

Giống	Mức độ nguy hiểm
Great Dane	Rất cao
Saint Bernard	Cao
Irish Wolfhound	Cao
German Shepherd	Cao
Labrador Retriever	Trung bình~Cao
Alaskan Malamute	Trung bình~Cao

Chó trung và nhỏ cũng có thể bị nhưng rất hiếm, tần suất thấp hơn nhiều so với chó lớn.

Tại sao lại bị chứng phình dãn-xoắn vặn dạ dày?

Nguyên nhân chính xác chưa được làm rõ hoàn toàn nhưng được biết là do nhiều yếu tố nguy cơ tác động phức hợp.

Thể hình: Chó lớn ngực sâu và hẹp có không gian lớn để dạ dày di chuyển nên dễ bị xoắn.

Thói quen ăn uống: Ăn lượng lớn một lúc hoặc vận động mạnh ngay sau bữa ăn đều nguy hiểm.

Loại thức ăn: Ăn lượng lớn thức ăn khô một lúc có thể khiến thức ăn hấp thụ nước và nở ra trong dạ dày, làm dạ dày phồng to.

Căng thẳng và cách cho ăn: Mức độ lo âu-căng thẳng cao hoặc thói quen cho ăn dồn dập một lần mỗi ngày cũng được biết là yếu tố làm tăng nguy cơ.

Nếu thấy triệu chứng này hãy đến bệnh viện ngay lập tức

Nếu bụng phồng lên kèm theo nôn khan lặp lại và nướu chuyển sang màu nhợt nhạt hoặc xám thì đó là dấu hiệu sốc đã bắt đầu. Nếu chó bị ngã hoặc ý thức mờ đi cũng phải di chuyển ngay lập tức. GDV là bệnh mà chẩn đoán nhanh và xử lý thích hợp quyết định sự sống còn, nên khi thấy triệu chứng nghi ngờ hãy di chuyển đến bệnh viện mà không chần chừ. Dù là ban đêm cũng hãy tìm bệnh viện thú y cấp cứu 24 giờ.

Những việc chủ nuôi cần làm trong tình huống khẩn cấp

Nếu nghi ngờ chứng phình dãn-xoắn vặn dạ dày, ưu tiên hàng đầu là không cố điều trị tại nhà mà đưa đến bệnh viện ngay lập tức. Trong quá trình di chuyển, hãy tuân thủ các điểm sau.

Tuyệt đối không cho ăn/uống: Không được cho bất cứ thứ gì vì dạ dày có thể phồng thêm.

Không ép nôn: Gây nôn khi dạ dày đã bị xoắn sẽ khiến tình trạng nghiêm trọng hơn.

Giữ thú cưng ổn định nhất có thể: Kích động sẽ làm tăng nhịp tim và tăng nguy cơ sốc. Hãy an ủi nhẹ nhàng.

Gọi điện cho bệnh viện trước: Liên hệ bệnh viện trong lúc di chuyển và nhờ chuẩn bị trước khi đến sẽ giúp bắt đầu điều trị nhanh hơn.

Chủ nuôi đưa thú cưng lên xe trong tình huống khẩn cấp

Tại bệnh viện thú y sẽ điều trị như thế nào?

Khi đến bệnh viện, bác sĩ thú y sẽ kiểm tra vị trí và mức độ xoắn của dạ dày bằng X-quang. Điều trị thường được thực hiện theo trình tự sau.

Xử lý giảm áp: Chèn ống hoặc kim vào dạ dày để rút khí và giảm áp lực.

Truyền dịch và ổn định sốc: Vì huyết áp đã giảm nên truyền dịch tĩnh mạch để phục hồi tuần hoàn.

Phẫu thuật: Đưa dạ dày bị xoắn trở lại vị trí ban đầu và thực hiện thêm phẫu thuật cố định dạ dày (gastropexy) vào thành bụng để ngăn tái phát.

Sau phẫu thuật có thể xảy ra biến chứng như rối loạn nhịp tim hoặc nhiễm trùng nên cần nhập viện theo dõi tối thiểu 24~48 giờ.

Quy tắc sinh hoạt để phòng ngừa chứng phình dãn-xoắn vặn dạ dày

Chứng phình dãn-xoắn vặn dạ dày không thể ngăn chặn hoàn toàn nhưng thay đổi thói quen sinh hoạt có thể giảm đáng kể nguy cơ.

Chia bữa ăn: Cho ăn chia làm 2~3 lần mỗi ngày và điều chỉnh để không ăn quá no một lúc.

Hạn chế vận động sau ăn: Tránh vận động mạnh hoặc chạy nhảy ít nhất 1~2 giờ sau bữa ăn.

Chiều cao bát ăn: Có nghiên cứu cho thấy bát ăn kê cao lại nguy hiểm hơn, nên hãy quyết định sau khi tham khảo ý kiến bác sĩ thú y.

Quản lý uống nước: Điều chỉnh để không uống ừng ực một lúc ngay sau khi vận động.

Quản lý căng thẳng: Chó có mức độ lo âu cao có thể bị ảnh hưởng đến vận động tiêu hóa, hãy tạo môi trường ổn định.

Nếu là giống nguy cơ cao hãy cân nhắc phẫu thuật cố định dạ dày phòng ngừa

Các giống nguy cơ cao như Great Dane, Saint Bernard... có trường hợp thực hiện phẫu thuật cố định dạ dày phòng ngừa cùng lúc khi triệt sản. Cố định dạ dày vào thành bụng trước có thể ngăn chặn hoàn toàn việc xoắn. Hãy tham khảo ý kiến bác sĩ thú y để xem có cần thiết cho bé nhà bạn không.

Bác sĩ thú y đã kiểm duyệt nội dung này

Dr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Bác sĩ thú y

Bác sĩ thú y tốt nghiệp ngành thú y tại Đại học Khon Kaen (Thái Lan) và hoàn thành chương trình IVSA tại North Carolina State University (Hoa Kỳ). Với kinh nghiệm lâm sàng tại bệnh viện thú y, anh làm việc trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe thú cưng và tập trung xây dựng môi trường khám chữa số kết nối người nuôi với bác sĩ thú y.

Kiểm duyệt ngày 2026-04-16

Câu hỏi thường gặp

Chứng phình dãn-xoắn vặn dạ dày có thể xảy ra ở chó nhỏ không?

Có thể xảy ra hiếm gặp ở chó nhỏ nhưng chủ yếu xuất hiện ở chó lớn ngực sâu và trọng lượng lớn. Bản thân thể hình ngực sâu được biết là yếu tố nguy cơ quan trọng, nên các giống chó có thể hình này cần lưu ý bất kể kích thước.

Khi có triệu chứng có thể rút khí tại nhà không?

Tuyệt đối không được tự xử lý. Nếu can thiệp sai khi dạ dày đã bị xoắn có thể gây tổn thương cơ quan. Khi nghi ngờ triệu chứng, cách duy nhất là đưa đến bệnh viện thú y ngay lập tức.

Một khi đã bị chứng phình dãn-xoắn vặn dạ dày thì có tái phát không?

Nếu thực hiện thêm phẫu thuật cố định dạ dày vào thành bụng khi phẫu thuật thì nguy cơ tái phát sẽ giảm đáng kể. Trường hợp chỉ nắn lại mà không cố định thì tỷ lệ tái phát cao, nên nhất định phải tham khảo ý kiến bác sĩ thú y về việc có cố định hay không.

Để phòng ngừa phình dãn dạ dày thì kê bát ăn cao có tốt không?

Việc kê cao bát ăn để cho chó ăn thực tế được biết đến là một trong những yếu tố nguy cơ có thể gây ra chứng giãn và xoắn dạ dày. Do đó, thay vì khuyến nghị một cách chung chung việc sử dụng giá bát ăn cao, an toàn nhất là tham khảo ý kiến bác sĩ thú y và quyết định dựa trên thể hình cũng như tình trạng cụ thể của từng chú chó.

Thời gian phục hồi sau phẫu thuật chứng phình dãn-xoắn vặn dạ dày là bao lâu?

Sau phẫu thuật, chó cần được nhập viện theo dõi để phát hiện sớm các biến chứng như rối loạn nhịp tim. Sau khi xuất viện, cần tránh vận động mạnh và chia nhỏ khẩu phần ăn trong thời gian mà bác sĩ thú y hướng dẫn. Lịch trình phục hồi cụ thể sẽ khác nhau tùy thuộc vào tình trạng sức khỏe của từng cá thể, vì vậy hãy tuân thủ chỉ dẫn của bác sĩ thú y.

Chia sẻ

Nội dung liên quan

Mèo già nhà tôi biếng ăn — Hướng dẫn chọn thức ăn cho mèo khó tiêu hóa

Bảng xếp hạng thức ăn trên internet, cứ tin là được sao? — Tiêu chí lựa chọn thực sự theo lời bác sĩ thú y 2026

Royal Canin vs Hill's vs Purina vs Orijen — Thương hiệu nào phù hợp với bé cưng theo lời bác sĩ thú y?

15 loại cây cảnh trong nhà không nên có khi nuôi chó và mức độ nguy hiểm theo từng triệu chứng

Chó ăn bao nhiêu sô-cô-la là nguy hiểm? — Liều gây chết theo cân nặng và xử lý cấp cứu

Chi tay chân in 3D — Khả năng và hướng dẫn áp dụng tùy chỉnh cho chó·mèo

Công nghệ đeo cho thú cưng là gì? Từ các loại đến cách chọn

Sử dụng xét nghiệm gen chuyên sâu

Liệu pháp tế bào gốc cho chó·mèo dùng ở đâu? Tổng hợp các lĩnh vực ứng dụng

Người suy giảm miễn dịch có thể nuôi thú cưng không? — Nguy cơ nhiễm trùng và quy tắc an toàn bắt buộc

Tài liệu tham khảo

[1] Shawcross G., The dog with gastric dilatation and volvulus, 100 Top Consultations in Small Animal General Practice, Ch 44

[2] Englar R.E., Case 25: The Vomiting Dog, The Veterinary Workbook of Small Animal Clinical Cases

[3] Schaer M. et al., Clinical Medicine of the Dog and Cat, 4th Edition

[4] Drobatz K.J. et al., Advanced Monitoring for Small Animal Emergency and Critical Care, 2nd Edition