Thích

Chia sẻ

Hướng dẫn sơ tán thú cưng khi thiên tai

Miễn dịchHỏi & ĐápDr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Tổng hợp cách sơ tán an toàn cho thú cưng khi thiên tai xảy ra, cùng bộ dụng cụ khẩn cấp cần chuẩn bị và quy định sử dụng nơi trú ẩn.

Sơ tán thiên tai là gì? Bước chuẩn bị đầu tiên để bảo vệ bé

Chủ nuôi và thú cưng đang chuẩn bị sơ tán khẩn cấp

Sơ tán thú cưng khi thiên tai là chuỗi các công tác chuẩn bị và hành động để chủ nuôi và thú cưng cùng di chuyển đến nơi an toàn và duy trì sinh hoạt cơ bản trong thời gian sống sót khi xảy ra động đất, bão, cháy rừng, lũ lụt. Điều quan trọng nhất là 'chuẩn bị trước'. Vì thiên tai xảy ra không báo trước, cần tập trung cũi vận chuyển, dây dẫn, bộ dụng cụ khẩn cấp và phương tiện nhận dạng ở một nơi và tất cả thành viên trong gia đình phải biết vị trí đó. Nếu bắt đầu chuẩn bị sau khi lệnh sơ tán được ban hành thì đã quá muộn.

Tại sao cần chuẩn bị riêng cho việc sơ tán thú cưng?

Hầu hết các nơi trú ẩn công cộng được thiết kế cho con người đều hạn chế mang theo thú cưng. Ngoài ra, khi thiên tai xảy ra, các yếu tố nguy hiểm khác với con người như hít phải khói, giảm nhiệt độ nước, vật rơi, căng thẳng do thoát ra ngoài sẽ tác động. Theo tài liệu y học thú y cấp cứu, phạm vi tổn thương sinh lý ở thú cưng hít phải khói có thể rất rộng, từ các triệu chứng hô hấp nhẹ hoặc kích ứng mắt đến tổn thương nghiêm trọng hệ hô hấp và thần kinh. Vì có trường hợp triệu chứng xuất hiện chậm nên việc nhanh chóng ổn định hô hấp và duy trì thân nhiệt thích hợp là yếu tố quan trọng cho việc phục hồi. Do đó, việc nắm rõ các địa điểm sơ tán có thể mang theo thú cưng trong khu vực, vị trí bệnh viện thú y 24 giờ và ít nhất 2 tuyến đường di chuyển là rất quan trọng.

Các yếu tố nguy cơ cho thú cưng theo loại thiên tai

Mỗi loại thiên tai mang lại những mối đe dọa khác nhau cho thú cưng. Hãy xem trước đặc điểm và các điểm chuẩn bị cốt lõi của 4 loại thiên tai điển hình trong bảng dưới đây.

Nguy cơ và điểm chuẩn bị theo loại thiên tai

Hạng mục	Động đất	Bão·Lũ lụt	Cháy rừng	Bão tuyết·Lạnh giá
Nguy cơ chính	Vật rơi·Đồ nội thất đổ	Ngập nước·Điện giật	Hít phải khói·Bỏng	Hạ thân nhiệt·Đông lạnh
Chuẩn bị ưu tiên 1	Cố định cũi vận chuyển	Đảm bảo tuyến đường vùng cao	Khăn ướt·Nước	Chăn giữ ấm
Lưu ý khi sơ tán	Mảnh kính vỡ	Cấm tiếp xúc nước ô nhiễm	Bảo vệ hệ hô hấp	Đông lạnh lòng bàn chân
Mức độ khó sơ tán kèm theo	Trung bình	Cao	Rất cao	Trung bình

Thứ tự ưu tiên chuẩn bị theo loại thiên tai có thể thay đổi tùy theo khu vực và hình thức nhà ở.

Thành phần bắt buộc trong bộ dụng cụ khẩn cấp cho thú cưng

Bộ dụng cụ khẩn cấp nên chuẩn bị với lượng tối thiểu 3 ngày, khuyến nghị 7 ngày. Đặt tất cả vào một túi và để ở nơi dễ lấy gần cửa ra vào. - Cũi vận chuyển·Dây dẫn·Áo đai: Kiểm tra khóa để không bị thoát ra ngay cả trong trạng thái hoảng loạn - Thức ăn·Nước: Lượng thức ăn thường ăn trong 3~7 ngày, lượng nước uống đủ theo cân nặng và mức độ hoạt động của bé (khuyến nghị ít nhất 2 bình nước di động) - Bát ăn·Tấm vệ sinh: Bát silicon gấp gọn tiết kiệm không gian - Thuốc dự phòng·Hồ sơ y tế: Thuốc đang dùng, hồ sơ tiêm phòng, bản sao giấy chứng nhận tiêm phòng bệnh dại - Xác định danh tính: Giấy đăng ký chip cấy, ảnh chụp gần đây, biển tên ghi số điện thoại chủ nuôi

Các thành phần trong bộ dụng cụ khẩn cấp cho thú cưng

Những điều bắt buộc phải kiểm tra trước khi sơ tán

Khi có lệnh sơ tán, tuyệt đối không để thú cưng ở nhà. Trong ngôi nhà mất nước, điện, gas cho đến khi chủ nuôi quay lại, bé có thể rơi vào tình trạng mất nước, hạ thân nhiệt, ngạt thở dẫn đến tử vong. Ngoài ra, để bé không chạy ra ngoài trong lúc hỗn loạn, trước khi ra khỏi nhà bắt buộc phải cho bé vào cũi vận chuyển hoặc đeo dây dẫn và áo đai kép.

Những việc cần làm sau khi đến nơi trú ẩn

Khi đến nơi trú ẩn có thể mang theo thú cưng, hãy đăng ký trước tiên và dành cho bé một góc yên tĩnh. Trong môi trường lạ, ngay cả bé hiền lành cũng có thể cắn hoặc trốn. Hãy cho vào cũi vận chuyển chăn và đồ chơi thường dùng để giảm căng thẳng bằng mùi quen thuộc. Nếu phải ở lại hơn 6 giờ, hãy tạo cơ hội đi vệ sinh và uống nước ở nơi yên tĩnh mỗi 2~3 giờ, đồng thời hạn chế tối đa tiếp xúc trực tiếp với người lạ và động vật khác.

Chó đang nghỉ ngơi trong cũi vận chuyển tại nơi trú ẩn

Tiêu chuẩn đến bệnh viện ngay lập tức sau khi tiếp xúc với khói·lũ lụt

Sau khi hít phải khói cháy rừng hoặc cháy, ngay cả khi không có triệu chứng ngay lập tức, tổn thương hô hấp có thể xuất hiện muộn. Nếu thấy ho, khó thở, thay đổi màu nướu (xanh hoặc nhợt nhạt) cần đến bệnh viện ngay lập tức. Nếu nghi ngờ hít phải khói, bất kể có triệu chứng hay không, việc được bác sĩ thú y khám càng sớm càng tốt là an toàn. Nếu cơ thể bị ngập trong nước ô nhiễm do lũ lụt, có nguy cơ nhiễm trùng da nên rửa sạch bằng nước sạch nhanh chóng và đến khám bác sĩ thú y ngay cả khi không có triệu chứng bất thường.

Điểm lưu ý bổ sung theo giống·tuổi

Có những nhóm đặc biệt nhạy cảm với căng thẳng khi sơ tán. Biết trước sẽ không bối rối trong tình huống khẩn cấp. - Giống đầu ngắn (Bulldog·Pekingese·Persian): Dễ bị khó thở do căng thẳng·nhiệt độ cao. Bắt buộc phải ở nơi mát mẻ - Chó già·Mèo già (trên 8 tuổi): Nhiều cá thể mắc bệnh nền nên dễ suy giảm tình trạng toàn thân trong tình huống căng thẳng do thiên tai. Cần chú ý hơn đến giữ ấm và cung cấp nước - Bé mắc bệnh tim·thận: Chuẩn bị thuốc dự phòng 3~7 ngày để không gián đoạn lịch trình uống thuốc - Mèo: Tuyệt đối không cho ra ngoài cũi vận chuyển, nguy cơ thoát ra cao nhất khi hoảng loạn

Bác sĩ thú y đã kiểm duyệt nội dung này

Dr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Bác sĩ thú y

Bác sĩ thú y tốt nghiệp ngành thú y tại Đại học Khon Kaen (Thái Lan) và hoàn thành chương trình IVSA tại North Carolina State University (Hoa Kỳ). Với kinh nghiệm lâm sàng tại bệnh viện thú y, anh làm việc trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe thú cưng và tập trung xây dựng môi trường khám chữa số kết nối người nuôi với bác sĩ thú y.

Kiểm duyệt ngày 2026-04-27

Câu hỏi thường gặp

Làm sao để tìm nơi trú ẩn có thể mang theo thú cưng?

Hãy hỏi trước về việc chỉ định 'nơi trú ẩn có thể mang theo thú cưng' trên trang web chính quyền địa phương hoặc trung tâm phúc lợi hành chính. Mỗi khu vực khác nhau, nếu không có nơi trú ẩn được chỉ định thì nên chuẩn bị ít nhất 2 địa điểm thay thế như khách sạn thú cưng, bệnh viện thú y 24 giờ, nhà người thân.

Cần kiểm tra bộ dụng cụ khẩn cấp bao lâu một lần?

Khuyến nghị kiểm tra ít nhất 1 lần mỗi 6 tháng. Hãy kiểm tra hạn sử dụng thức ăn·thuốc, thay nước, sự thay đổi kích thước dây dẫn·cũi vận chuyển phù hợp với cân nặng của bé, cập nhật hồ sơ y tế.

Nếu có chip cấy thì không cần biển tên sao?

Cần cả hai. Chip cấy chỉ có thể kiểm tra bằng máy quét tại bệnh viện thú y·trung tâm bảo trợ động vật, nhưng biển tên cho phép bất kỳ ai tìm thấy trên đường liên lạc ngay với chủ nuôi. Trong tình huống thiên tai, biển tên là yếu tố quyết định để tái hợp nhanh chóng.

Nếu bé run trong trạng thái hoảng loạn khi sơ tán thì phải làm sao?

Hãy phủ cũi vận chuyển bằng vải mỏng để che tầm nhìn và gọi tên bé bằng giọng nói nhẹ nhàng. Việc ôm và lấy ra ngoài có thể dẫn đến tai nạn thoát ra·cắn. Nếu run rẩy nghiêm trọng·triệu chứng thở quá mức không giảm và kéo dài, hãy liên hệ bác sĩ thú y để tư vấn về việc kê đơn thuốc chống lo âu.

Mèo không đi dạo thì có cần huấn luyện cũi vận chuyển không?

Bắt buộc cần. Nếu để cũi vận chuyển mở ở một góc phòng và dùng đồ ăn·chăn để bé nhận biết đó là không gian tích cực, quá trình cho bé vào cũi vận chuyển khi thiên tai sẽ dễ dàng hơn nhiều. Mèo không được huấn luyện có nguy cơ rất cao cào chủ nuôi hoặc thoát ra trong trạng thái hoảng loạn.

Chia sẻ

Nội dung liên quan

So sánh bệnh viện thú y cấp 1 và cấp 2

Tác dụng và hướng dẫn bổ sung Vitamin C

7 giống chó chân ngắn hàng đầu

Câu hỏi thường gặp về rối loạn hành vi lặp lại ở chó — Những điều cốt lõi mà chủ nuôi cần biết

Chó gầm gừ và canh giữ bát ăn — điều này có bình thường không?

Câu hỏi thường gặp về việc mèo phun nước tiểu đánh dấu lãnh thổ — Những điều cốt lõi mà chủ nuôi cần biết

Mèo bỗng nhiên cắn và cào — Nguyên nhân của hành vi hung hăng khi chơi và cách điều chỉnh

Rối loạn chức năng nhận thức ở mèo già là gì? — Dấu hiệu sớm của bệnh mất trí nhớ ở mèo là gì?

Mèo nhà tôi cứ kêu liên tục — tiếng kêu quá mức, liệu có bình thường không?

Steroid cho mèo, có thực sự nguy hiểm? — Tổng hợp các tác dụng phụ và cách sử dụng an toàn

Tài liệu tham khảo

[1] Silverstein DC, Hopper K, Small Animal Critical Care Medicine, 3rd Ed, Chapter on Disaster Medicine and Triage

[2] King LG, Textbook of Respiratory Disease in Dogs and Cats, Chapter 64: Smoke Inhalation

[3] AVMA Disaster Preparedness Guidelines for Pet Owners, 2023