Thích
Chia sẻ
멍실장
고양이 피부사상균(링웜)과 기생충 감별 증상과 원인, 진단·치료와 관리 포인트 총정리

Tổng hợp các triệu chứng phân biệt, nguyên nhân, chẩn đoán, điều trị và những lưu ý chăm sóc đối với bệnh nấm da (nấm vòng) và ký sinh trùng ở mèo

Nhiễm khuẩn/Ký sinh trùngCẩm nang bệnh lýDr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Nấm da (ringworm) ở mèo là một bệnh da liễu truyền nhiễm do nhiễm tảo vi mô, với các triệu chứng tương tự như nhiễm ký sinh trùng nên việc chẩn đoán phân biệt là rất quan trọng. Với chẩn đoán chính xác và điều trị kịp thời, mèo có thể hồi phục nhanh chóng.

Nấm da ở mèo (nấm vòng) là một bệnh da liễu có khả năng lây nhiễm.

Mèo có tổn thương da hình tròn, bong tróc ở tai
Nấm da ở mèo (nấm vòng) là một bệnh da liễu lây nhiễm do nhiễm nấm Microsporum canis. Nguyên nhân không phải là tảo vi mô, mà là loại nấm tấn công các cấu trúc keratin như lông và da. Bệnh thường gặp ở mèo non, mèo suy nhược hoặc mèo có bệnh mãn tính khiến hệ miễn dịch suy giảm. Nhiễm trùng lây lan qua tiếp xúc trực tiếp với bào tử hoặc qua môi trường bị ô nhiễm. Ở giai đoạn đầu, mèo có thể bị rụng lông từng phần kèm theo bong tróc nhẹ; theo thời gian, vùng rụng lông sẽ lan rộng hơn, xuất hiện vảy da dạng vảy cá, vảy khô và lông gãy. Mặc dù đây không phải là bệnh đe dọa tính mạng, nhưng có thể lây sang người và các loài động vật khác, vì vậy cần được chăm sóc và quản lý liên tục.

Nguyên nhân chính là do nhiễm nấm Microsporum.

Nguyên nhân phổ biến nhất gây bệnh nấm da ở mèo là vi nấm Microsporum canis. Loại nấm này lấy mèo làm vật chủ chính và có thể tồn tại lâu dài trên lông bị nhiễm bẩn, lược chải lông, đệm nằm cũng như sàn nhà. Nhiễm trùng chủ yếu xảy ra thông qua tiếp xúc trực tiếp với mèo khác hoặc qua môi trường bị ô nhiễm. Đặc biệt, mèo cưng có nguy cơ nhiễm bệnh cao khi đi ra ngoài hoặc sau khi đến các cơ sở thú y, tiệm tắm chải. Những con mèo non, mèo già và mèo mắc bệnh mãn tính có hệ miễn dịch suy yếu sẽ có nguy cơ nhiễm bệnh cao hơn.
Bào tử nấm bám trên lông mèo dưới kính hiển vi

Hãy kiểm tra các triệu chứng chính và dấu hiệu phân biệt.

Triệu chứng điển hình của bệnh nấm da ở mèo là rụng lông. Rụng lông có thể chỉ xảy ra tại một vị trí, nhiều vị trí hoặc lan rộng, và thường đi kèm với các vảy da dạng vảy cá và vết vảy. Lông gãy cũng là dấu hiệu phổ biến. Triệu chứng ngứa không ổn định, có thể có hoặc gần như không có; thực tế, nhiều mèo mắc nấm da không biểu hiện ngứa rõ rệt. Các tổn thương da thường xuất hiện ở vùng quanh mũi và miệng, chân, ngón chân, quanh mắt, tai (vành tai) và đuôi, kèm theo hiện tượng rụng lông. Khác với nhiễm ký sinh trùng, nấm da thường gây ngứa nhẹ, trong khi nhiễm ký sinh trùng thường đi kèm với rụng lông không đều, ngứa dữ dội và hành vi gãi liên tục. Việc chẩn đoán chính xác để xác định hướng điều trị là rất quan trọng.
Mèo có các tổn thương hình tròn, bong tróc ở chân và đuôi

Đây là những triệu chứng cần đưa mèo đến bệnh viện ngay lập tức.

Nấm da ở mèo thường không đe dọa tính mạng và có thể tự khỏi theo thời gian, nhưng việc điều trị giúp rút ngắn thời gian bệnh và ngăn ngừa lây lan sang các động vật khác hoặc con người. Nếu tổn thương da ngày càng lan rộng, ngứa dữ dội hơn, hoặc trong các trường hợp dễ lây lan nhanh như gia đình nuôi nhiều mèo, bạn nên đưa mèo đến thăm khám tại phòng khám thú y. Việc được chẩn đoán chính xác và bắt đầu điều trị kịp thời tại phòng khám sẽ giúp ngăn ngừa bệnh chuyển sang mạn tính hoặc xuất hiện thêm các tổn thương mới.

Đây là các phương pháp kiểm tra để chẩn đoán chính xác.

Nấm da ở mèo được chẩn đoán bằng cách kết hợp nhiều phương pháp xét nghiệm. Phương pháp thường dùng là kiểm tra bằng đèn Wood, nhằm quan sát xem lông bị nhiễm nấm Microsporum có phát huỳnh quang màu xanh lá táo (màu xanh lá nhạt) hay không. Tuy nhiên, việc không phát hiện thấy huỳnh quang không đồng nghĩa với việc không bị nhiễm, nên phương pháp này có hạn chế về độ chính xác. Cách tiếp cận chắc chắn hơn là lấy mẫu lông và tế bào sừng để nuôi cấy nấm, đây được coi là phương pháp chẩn đoán tiêu chuẩn. Ngoài ra, bác sĩ thú y cũng có thể quan sát trực tiếp các bào tử (bào tử phân đoạn) xâm nhập vào lông dưới kính hiển vi, hoặc sử dụng xét nghiệm PCR để tìm vật chất di truyền của nấm Microsporum. Bác sĩ thú y sẽ đưa ra chẩn đoán dựa trên việc tổng hợp đặc điểm tổn thương, triệu chứng và môi trường sống của mèo.
Bác sĩ thú y đang kiểm tra tổn thương da của mèo bằng đèn tia cực tím.

Phương pháp điều trị kết hợp giữa dùng thuốc và vệ sinh môi trường.

Việc điều trị nấm da ở mèo đạt hiệu quả cao nhất khi kết hợp đồng thời thuốc uống toàn thân, thuốc bôi tại chỗ và vệ sinh môi trường. Các loại thuốc chống nấm uống thường được sử dụng bao gồm Itraconazole hoặc Terbinafine. Điều trị tại chỗ (bôi ngoài da) là phương pháp duy nhất để loại bỏ các bào tử bám trên lông gây lây nhiễm, do đó có tầm quan trọng ngang bằng với điều trị toàn thân. Vì vậy, trước khi bôi thuốc, cần chải lông để loại bỏ lông rụng, sau đó dùng dầu gội hoặc nước xả chống nấm thấm đều toàn bộ cơ thể, khoảng 2 lần mỗi tuần. Đồng thời, giặt ở nhiệt độ cao hoặc khử trùng giường nằm, lược chải và đồ chơi; lau các bề mặt cứng bằng nước tẩy trắng đã pha loãng. Cần duy trì điều trị liên tục cho đến khi xác nhận mèo đã khỏi bệnh hoàn toàn.
Bác sĩ thú y đang cho mèo uống thuốc kháng nấm dạng uống

Hãy tuân thủ nghiêm ngặt các biện pháp chăm sóc tại nhà và phòng ngừa.

Nấm da ở mèo đòi hỏi việc chăm sóc tại nhà phải được thực hiện đúng cách để đảm bảo hiệu quả điều trị. Hãy cách ly mèo bị nhiễm bệnh với những con khỏe mạnh và tránh để chúng tiếp xúc với các vật nuôi khác trong suốt quá trình điều trị. Các dụng cụ như lược chải lông, giường ngủ và đồ chơi cần được giặt ở nhiệt độ cao hoặc khử trùng, còn các bề mặt cứng thì lau sạch bằng nước tẩy pha loãng để giảm thiểu bào tử nấm. Chải lông thường xuyên để loại bỏ lông rụng và luôn rửa tay kỹ sau khi chạm vào vùng da bị nhiễm. Bệnh có thể lây sang người, vì vậy trẻ em và những người có hệ miễn dịch suy yếu cần đặc biệt thận trọng. Ngay cả khi kết thúc điều trị, vẫn nên kiểm tra tình trạng khỏi bệnh bằng cách nuôi cấy nấm cho đến khi kết quả âm tính được xác nhận.
Mèo đang nằm trên chiếc giường đã được khử trùng

Mức độ nguy cơ nhiễm bệnh có thể khác nhau tùy theo từng giống mèo.

Theo tài liệu y khoa, chưa có báo cáo nào chỉ ra sự khác biệt rõ rệt về tỷ lệ mắc bệnh nấm da ở mèo theo độ tuổi, giống hay giới tính. Do đó, không thể khẳng định chỉ những giống mèo cụ thể như Persia mới có nguy cơ cao. Ngược lại, bệnh thường gặp hơn ở những chú mèo non, suy nhược hoặc có bệnh mãn tính khiến hệ miễn dịch suy giảm. Ngoài ra, nguy cơ lây nhiễm cũng tăng cao trong các môi trường có mật độ mèo lớn, chẳng hạn như trại cứu hộ hoặc gia đình nuôi nhiều mèo. Vì vậy, nếu nghi ngờ nhiễm bệnh, hãy đưa mèo đến khám và xét nghiệm tại phòng khám thú y sớm; đồng thời, việc chăm sóc lông và giữ vệ sinh môi trường sống kỹ lưỡng sẽ hỗ trợ đắc lực cho công tác phòng ngừa.

Bác sĩ thú y đã kiểm duyệt nội dung này

Dr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Bác sĩ thú y tốt nghiệp ngành thú y tại Đại học Khon Kaen (Thái Lan) và hoàn thành chương trình IVSA tại North Carolina State University (Hoa Kỳ). Với kinh nghiệm lâm sàng tại bệnh viện thú y, anh làm việc trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe thú cưng và tập trung xây dựng môi trường khám chữa số kết nối người nuôi với bác sĩ thú y.

Kiểm duyệt ngày 2026-06-29

Câu hỏi thường gặp

Nấm da ở mèo có lây sang người không?
Vâng, nấm da ở mèo là một bệnh lây nhiễm giữa động vật và người, có thể truyền sang người. Đặc biệt, trẻ em và những người có hệ miễn dịch yếu cần đặc biệt lưu ý. Tuy nhiên, đây không phải là bệnh đe dọa tính mạng và cũng dễ điều trị ở người.
Thời gian điều trị kéo dài bao lâu?
Thời gian điều trị phụ thuộc vào mức độ tổn thương và phản ứng của mèo, cần duy trì cho đến khi tổn thương biến mất và kết quả nuôi cấy âm tính. Nếu không điều trị, quá trình tự phục hồi có thể kéo dài từ vài tuần đến vài tháng. Ngừng điều trị giữa chừng sẽ làm tăng nguy cơ tái nhiễm.
Triệu chứng của ký sinh trùng và nấm da có giống nhau không?
Vâng, một số triệu chứng có thể chồng chéo lên nhau. Tuy nhiên, bệnh nấm da (do nấm Microsporum) thường biểu hiện chủ yếu bằng rụng lông, vảy da dạng vảy cá, vảy khô và lông gãy, trong khi ngứa thường nhẹ hoặc gần như không có. Ngược lại, nhiễm ký sinh trùng thường đi kèm với rụng lông không đều, ngứa dữ dội và hành vi gãi liên tục. Vì các triệu chứng có thể tương tự nhau, việc chẩn đoán chính xác là rất cần thiết.
Nên dọn dẹp nhà cửa như thế nào?
Giường, lược và đồ chơi cần được giặt ở nhiệt độ cao hoặc vệ sinh bằng chất khử trùng. Đối với sàn nhà hoặc bề mặt cứng, hãy lau sạch bằng nước và chất tẩy rửa, sau đó khử trùng bằng nước tẩy pha loãng. Lông rụng từ mèo bị nhiễm bệnh phải được thu gom và xử lý riêng biệt.
Trong quá trình điều trị, mèo có được tiếp xúc với những con mèo khác không?
Không, trong quá trình điều trị, bạn cần cách ly mèo bị nhiễm bệnh với mèo khỏe mạnh để quản lý riêng. Bệnh có khả năng lây nhiễm cao và có thể lan nhanh. Ngay cả khi kết thúc điều trị, việc thực hiện xét nghiệm nuôi cấy để xác nhận sự khỏi bệnh hoàn toàn vẫn là biện pháp an toàn nhất.

Chia sẻ

Nội dung liên quan

Tài liệu tham khảo

[1] Moriello KA (2019) Dermatophytosis in cats and dogs: A practical guide to diagnosis and treatment. /n Practice 41, 138-144.

[2] BSAVA Manual of Canine and Feline Dermatology, 4th Ed (2017). Chapter on Dermatophytosis.

[3] Clinical Medicine of the Dog and Cat, 4th Ed (2020). Dermatologic Disorders section.

Phân biệt nấm da và ký sinh trùng ở mèo | Meongsiljang