Thích

Chia sẻ

Mắt mèo của bạn bị đục trắng? — Tổng hợp đầy đủ về triệu chứng đục thủy tinh thể và thời điểm điều trị

Sức khỏe mắtCẩm nang bệnh lýDr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Bệnh đục thủy tinh thể ở mèo là tình trạng thủy tinh thể bị mờ, dẫn đến suy giảm thị lực, với các nguyên nhân phổ biến như lão hóa, tiểu đường và chấn thương. Nếu được phát hiện sớm, tiến triển của bệnh có thể được làm chậm lại.

Bệnh đục thủy tinh thể ở mèo là gì?

Hình ảnh so sánh giữa thủy tinh thể bình thường và thủy tinh thể bị mờ

Bệnh đục thủy tinh thể ở mèo là tình trạng thủy tinh thể vốn trong suốt và không có mạch máu trở nên mờ đục. Khi thủy tinh thể bị mờ, ánh sáng không thể truyền đạt đúng cách đến võng mạc, dẫn đến suy giảm thị lực. Các giáo trình y khoa thú y cho rằng nguyên nhân phổ biến nhất gây đục thủy tinh thể là yếu tố di truyền, đồng thời giải thích rằng các bệnh toàn thân như tiểu đường, chấn thương hoặc viêm nhiễm, cũng như tình trạng thiếu hụt dinh dưỡng, cũng có thể là nguyên nhân gây bệnh. Tuy nhiên, so với chó, mèo ít có xu hướng mắc đục thủy tinh thể di truyền hơn. Sự mờ đục của thủy tinh thể có thể xuất hiện ở một hoặc cả hai mắt, và tốc độ tiến triển của bệnh thay đổi tùy thuộc vào nguyên nhân; trong một số trường hợp, chẳng hạn như do tiểu đường, bệnh có thể tiến triển rất nhanh. Ngoài ra, cần phân biệt đục thủy tinh thể với hiện tượng cứng nhân thủy tinh thể, vốn là một quá trình lão hóa bình thường xảy ra khi mèo lớn tuổi. Để sớm phát hiện những thay đổi ở mắt, việc kiểm tra mắt định kỳ là rất quan trọng.

Nguyên nhân chính gây đục thủy tinh thể là gì?

Nguyên nhân phổ biến nhất gây đục thủy tinh thể ở mèo là yếu tố di truyền. Các giáo trình thú y giải thích rằng đục thủy tinh thể thường xảy ra do khuynh hướng di truyền, bên cạnh đó cũng có thể do các bệnh toàn thân, chấn thương hoặc viêm nhiễm. Nếu mắc bệnh tiểu đường, thủy tinh thể có thể bị đục nhanh chóng, liên quan đến tình trạng đục thủy tinh thể tiến triển cấp tính. Chấn thương hoặc viêm nhiễm ở mắt cũng có thể gây tổn thương thủy tinh thể, dẫn đến đục thủy tinh thể. Về giống mèo, Bengal, Birman, Himalayan, Russian Blue, British Shorthair và Persian là những giống thường được báo cáo có tỷ lệ đục thủy tinh thể di truyền tương đối cao. Tuy nhiên, mèo có tỷ lệ đục thủy tinh thể di truyền thấp hơn chó. Ngoài ra, lão hóa, tiếp xúc quá mức với tia cực tím, suy dinh dưỡng do sử dụng các loại thức ăn thay thế sữa, và phơi nhiễm với một số loại thuốc cũng có thể là nguyên nhân. Việc xác định nguyên nhân và chăm sóc sớm là rất quan trọng.

Hình ảnh minh họa nguyên nhân gây đục thủy tinh thể do chấn thương hoặc viêm

Triệu chứng chính của đục thủy tinh thể là gì?

Triệu chứng điển hình của bệnh đục thủy tinh thể ở mèo là thủy tinh thể bị mờ, khiến mắt trông như bị mờ đục. Cụm từ “mắt bị mờ” mà chủ nuôi thường dùng có thể ám chỉ tình trạng mờ đục của giác mạc hoặc thủy tinh thể, do đó cần qua thăm khám để xác định chính xác vị trí tổn thương. Khi thủy tinh thể bị mờ, ánh sáng không thể truyền đến võng mạc một cách đúng đắn, dẫn đến suy giảm thị lực; lúc này, bạn có thể thấy mèo vấp ngã hoặc va chạm trong môi trường lạ hoặc nơi thiếu ánh sáng. Mèo cũng có thể gặp khó khăn khi tìm kiếm thức ăn. Nếu đục thủy tinh thể đi kèm với hiện tượng protein thủy tinh thể rò rỉ ra ngoài gây viêm màng bồ đào, kết mạc có thể bị đỏ hoặc xuất hiện các dấu hiệu đau, viêm ở mắt. Khi nhận thấy những thay đổi này, việc tham vấn bác sĩ thú y sớm là rất quan trọng.

Mèo mất phương hướng do đục thủy tinh thể

Các dấu hiệu cần đưa mèo đến bệnh viện ngay lập tức

Nếu mèo đột ngột dụi mắt, chảy nước mắt nhiều, mắt đỏ và sưng, hoặc thị lực giảm đột ngột khiến mèo không thể tìm thấy thức ăn, bạn cần đưa mèo đến gặp bác sĩ thú y ngay lập tức. Những triệu chứng này không chỉ có thể do đục thủy tinh thể mà còn có thể là dấu hiệu của nhiễm trùng mắt, chấn thương hoặc các bệnh lý mắt cấp tính.

Bệnh đục thủy tinh thể được chẩn đoán như thế nào?

Bác sĩ thú y sẽ trực tiếp quan sát mắt mèo bằng thiết bị chuyên dụng để đánh giá mức độ mờ đục của thể thủy tinh. Trong quá trình này, bác sĩ sẽ giãn đồng tử để kiểm tra mép thể thủy tinh, xác định mức độ tiến triển của bệnh đục thủy tinh thể và đồng thời quan sát cả võng mạc phía sau. Vì cần phân biệt đục thủy tinh thể với hiện tượng cứng nhân do lão hóa, nên việc kiểm tra mắt kỹ lưỡng là rất quan trọng. Xét nghiệm máu được thực hiện để loại trừ các bệnh toàn thân như tiểu đường, và nếu cần thiết, siêu âm B-mode sẽ được dùng để đánh giá tình trạng bên trong mắt. Đặc biệt, khi cân nhắc phẫu thuật, cần tiến hành toàn diện các xét nghiệm tiền phẫu bao gồm kiểm tra chức năng võng mạc và đánh giá sức khỏe tổng quát. Những xét nghiệm này đóng vai trò then chốt trong việc xác định mức độ tiến triển của đục thủy tinh thể và định hướng phương pháp điều trị.

Phương pháp điều trị đục thủy tinh thể như thế nào?

Bệnh đục thủy tinh thể khó có thể chữa khỏi hoàn toàn bằng thuốc. Ngay cả khi bệnh tiểu đường được kiểm soát tốt, tình trạng đục thủy tinh thể đã hình thành vẫn tồn tại, do đó có thể cần phẫu thuật để phục hồi thị lực. Phẫu thuật thường áp dụng phương pháp nhũ hóa thủy tinh thể (phacoemulsification) để loại bỏ thủy tinh thể bị mờ bằng sóng siêu âm, sau đó cấy ghép thủy tinh thể nhân tạo, qua đó giúp khôi phục thị lực. Tuy nhiên, bệnh đục thủy tinh thể ở giai đoạn quá chín (quá tiến triển) được biết là có nguy cơ biến chứng phẫu thuật cao. Trước khi phẫu thuật, cần đánh giá chức năng võng mạc và tình trạng sức khỏe toàn thân; nếu có bệnh nền như tiểu đường, cần kiểm soát các bệnh này trước. Sau phẫu thuật, cần sử dụng thuốc đều đặn theo chỉ dẫn của bác sĩ thú y, chẳng hạn như thuốc chống viêm; đặc biệt, đối với mèo bị tiểu đường, việc tránh sử dụng corticosteroid là biện pháp phổ biến.

Mèo đang hồi phục sau phẫu thuật đục thủy tinh thể

Các điểm cần lưu ý khi chăm sóc mèo tại nhà

Trước và sau phẫu thuật, cần duy trì môi trường sống ổn định cho mèo. Không thay đổi vị trí đồ đạc trong phòng, hạn chế mèo tiếp cận cầu thang hoặc những nơi cao. Tránh ánh sáng gây kích thích mắt và lau mắt cho mèo thường xuyên. Sau phẫu thuật, bắt buộc phải cho mèo uống kháng sinh và thuốc chống viêm. Tuân thủ nghiêm ngặt chỉ định của bác sĩ thú y về loại thuốc và lịch dùng thuốc. Để giảm căng thẳng cho mèo, hãy cung cấp một không gian yên tĩnh và duy trì các hoạt động thường ngày. Định kỳ tái khám để theo dõi tình trạng hồi phục.

Môi trường sống phù hợp cho mèo trong việc chăm sóc bệnh đục thủy tinh thể

Lưu ý theo từng giống mèo và cách phòng ngừa tái phát

Một số giống mèo như Bengal, Birman, Himalayan, Russian Blue, British Shorthair và Persian có tỷ lệ mắc đục thủy tinh thể di truyền được ghi nhận tương đối cao. Tuy nhiên, so với chó, mèo ít có nguy cơ mắc đục thủy tinh thể di truyền hơn. Ở những chú mèo bị tiểu đường, thủy tinh thể có thể bị mờ đục nhanh chóng, do đó cần đặc biệt lưu ý. Việc kiểm tra mắt định kỳ và kiểm soát đường huyết là rất quan trọng; đồng thời, sau phẫu thuật, cần duy trì môi trường sạch sẽ để ngăn ngừa nhiễm trùng.

Bác sĩ thú y đã kiểm duyệt nội dung này

Dr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Bác sĩ thú y

Bác sĩ thú y tốt nghiệp ngành thú y tại Đại học Khon Kaen (Thái Lan) và hoàn thành chương trình IVSA tại North Carolina State University (Hoa Kỳ). Với kinh nghiệm lâm sàng tại bệnh viện thú y, anh làm việc trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe thú cưng và tập trung xây dựng môi trường khám chữa số kết nối người nuôi với bác sĩ thú y.

Kiểm duyệt ngày 2026-06-02

Câu hỏi thường gặp

Bệnh đục thủy tinh thể ở mèo có nhất thiết phải phẫu thuật không?

Không phải mọi trường hợp đục thủy tinh thể đều cần phẫu thuật. Nếu thị lực không bị ảnh hưởng nghiêm trọng và mèo thích nghi tốt, chúng vẫn có thể sinh hoạt bình thường mà không cần phẫu thuật. Tuy nhiên, nếu thị lực suy giảm nặng sẽ làm giảm chất lượng cuộc sống, vì vậy hãy tham khảo ý kiến bác sĩ thú y để đưa ra quyết định phù hợp.

Phẫu thuật điều trị đục thủy tinh thể có an toàn không?

Phẫu thuật sẽ được thực hiện bởi bác sĩ thú y có kinh nghiệm trong phẫu thuật mắt, dưới gây mê toàn thân và sử dụng thiết bị chính xác. Tuy nhiên, đục thủy tinh thể quá chín đã được biết là có nguy cơ biến chứng cao, vì vậy việc giảm thiểu rủi ro thông qua kiểm tra trước phẫu thuật và chăm sóc, dùng thuốc định kỳ sau phẫu thuật là rất quan trọng.

Bệnh đục thủy tinh thể có thể chữa khỏi hoàn toàn không?

Phẫu thuật đục thủy tinh thể giúp loại bỏ thủy tinh thể bị mờ và thay thế bằng thủy tinh thể nhân tạo, qua đó khôi phục thị lực. Tuy nhiên, nếu chức năng võng mạc đã bị tổn thương trước khi phẫu thuật, việc phục hồi thị lực có thể gặp khó khăn, do đó các xét nghiệm tiền phẫu là rất quan trọng. Phẫu thuật sớm thường mang lại kết quả tốt hơn.

Bệnh đục thủy tinh thể có khiến mèo cảm thấy cô đơn không?

Khi thị lực suy giảm, mèo có thể trở nên lo lắng hoặc giảm mức độ hoạt động. Tuy nhiên, việc duy trì môi trường ổn định và tăng cường tương tác với chủ nhân sẽ giúp giảm căng thẳng cho mèo. Ngoài thị lực, các giác quan khác của mèo như khứu giác và thính giác cũng đóng vai trò quan trọng trong việc bù đắp.

Có thể phòng ngừa đục thủy tinh thể không?

Các yếu tố di truyền tuy khó phòng ngừa, nhưng việc kiểm soát bệnh tiểu đường, ngăn ngừa chấn thương và khám mắt định kỳ có thể giúp làm chậm tiến triển hoặc phát hiện sớm tình trạng bệnh. Đặc biệt, những chú mèo cao tuổi hoặc mắc bệnh tiểu đường nên được khám mắt định kỳ.

Chia sẻ

Nội dung liên quan

Top 5 thực phẩm bổ sung cho mắt chó năm 2026

Tổng hợp những gợi ý hàng đầu và tiêu chí lựa chọn khi chăm sóc chó bị viêm màng bồ đào

7 nguyên tắc chăm sóc quan trọng sau khi xét nghiệm nước mắt (Schirmer) cho chó, do bác sĩ thú y chỉ định

Trước khi bắt đầu hóa trị cho chó cưng — Giao thức hóa trị và các điểm cần lưu ý trong quản lý tác dụng phụ

Chó nhà tôi không chịu ăn trong quá trình hóa trị — Những điểm then chốt trong chăm sóc dinh dưỡng cho bệnh nhân ung thư

Nếu chó nhà bạn đột ngột co giật hoặc có hành vi bất thường — Dấu hiệu của khối u não và thời điểm điều trị

Nếu cún nhà bạn liên tục uống nước và thở hổn hển — Nguyên nhân khối u tuyến thượng thận và thời điểm chẩn đoán, điều trị

Bụng chó bị phồng lên — Các dấu hiệu cảnh báo nguy hiểm về khối u trong khoang bụng và những điểm then chốt để chẩn đoán phân biệt

Nếu bạn đang phân vân về phương pháp điều trị ung thư cho mèo nhà mình — Tổng hợp hiệu quả và hạn chế của liệu pháp miễn dịch khối u

Tổng hợp toàn diện về triệu chứng, nguyên nhân, chẩn đoán, điều trị và các điểm chăm sóc trong việc xác định giai đoạn khối u ở mèo bằng CT và MRI

Tài liệu tham khảo

[1] Miller WH, Griffin CE, and Campbell KL (2013). Muller & Kirk’s Small Animal Dermatology, 7th edn. Elsevier, St. Louis.

[2] Olivry T and Linder KE (2009). Dermatoses affecting desmocollin-1 in cats. Veterinary Dermatology, 20(3), 189-198.

[3] BSAVA Manual of Canine and Feline Dermatology, 4th Ed. BSAVA Publications, 2013.