Thích

Chia sẻ

Hội chứng thận (Protein niệu·Hạ albumin máu)

ThậnHỏi & ĐápDr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Hội chứng thận là bệnh thận với tổn thương cầu thận gây ra protein niệu, hạ albumin máu, phù nề và tăng cholesterol máu cùng lúc. Chẩn đoán sớm và quản lý đều đặn là then chốt.

Hội chứng thận là gì?

Chủ nuôi đang ôm chú chó có triệu chứng phù nề

Hội chứng thận là bệnh thận trong đó cầu thận (bộ lọc lọc máu) bị tổn thương khiến xuất hiện đồng thời bốn triệu chứng: protein niệu, hạ albumin máu, phù nề và tăng cholesterol máu. Phát hiện sớm là then chốt. Nếu bụng phình to hoặc chân bị sưng, nước tiểu có nhiều bọt thì tổn thương cầu thận có thể đã tiến triển khá nhiều, cần đến bệnh viện ngay để xét nghiệm tỷ lệ protein niệu/creatinine.

Tại sao lại xảy ra?

Hội chứng thận bắt đầu khi cầu thận bị tổn thương khiến protein (đặc biệt là albumin) vốn nên ở lại trong cơ thể bị rò rỉ ra ngoài qua nước tiểu. Khi tính thấm chọn lọc của màng lọc cầu thận bị phá vỡ do tổn thương sẽ gây ra protein niệu, vấn đề ban đầu chỉ giới hạn ở cầu thận sẽ lan rộng thành viêm ống thận và xơ hóa, tiến triển thành bệnh lý toàn bộ thận. Nguyên nhân chính bao gồm viêm cầu thận do lắng đọng phức hợp miễn dịch, bệnh amyloidosis do tích tụ protein, và các bệnh nhiễm trùng như giun tim, ký sinh trùng hoặc bệnh tự miễn như Lupus (SLE). Những bệnh này tạo ra phức hợp miễn dịch làm tổn thương cầu thận. Do đó, tìm ra nguyên nhân cơ bản là khởi đầu của việc điều trị.

Tổng quan 4 dấu hiệu chính của hội chứng thận

Hạng mục	Ý nghĩa	Dấu hiệu chủ nuôi có thể quan sát
Protein niệu	Protein bị rò rỉ qua nước tiểu	Nước tiểu có nhiều bọt và không tan nhanh
Hạ albumin máu	Nồng độ albumin trong máu thấp	Mệt mỏi và giảm cảm giác ngon miệng
Phù nề/Dịch ổ bụng	Tích tụ nước trong mô và bụng	Chân·mặt sưng hoặc bụng phình to
Tăng cholesterol máu	Tăng cholesterol trong máu	Chỉ có thể xác định qua xét nghiệm máu

Ngay cả khi chỉ xuất hiện 2~3 trong 4 dấu hiệu cũng cần nghi ngờ hội chứng thận và thực hiện xét nghiệm chuyên sâu.

Khi thấy triệu chứng nào thì nghi ngờ?

Theo sách giáo khoa nội khoa thú y, nếu các dấu hiệu sau xuất hiện cùng lúc thì cần nghi ngờ hội chứng thận. - Nước tiểu có bọt: Nước tiểu có nhiều bọt và không tan trong hơn 30 giây - Phù nề: Mắt cá chân, mặt, chân sau sưng mềm, để lại vết lõm khi ấn - Phình bụng: Bụng phình to do tích tụ dịch ổ bụng - Suy nhược·Mất cảm giác ngon miệng: Do giảm albumin khiến cơ thể thiếu sức lực - Khó thở: Nếu có tràn dịch màng phổi sẽ gây thở gấp

Hình ảnh kiểm tra phù nề chân do hội chứng thận

Dấu hiệu cần đến bệnh viện ngay lập tức

Nếu xuất hiện các triệu chứng sau có thể là biến chứng cấp cứu như huyết khối, tổn thương thận cấp hoặc phù phổi. - Khó thở đột ngột hoặc ho - Chỉ một chân bị sưng hoặc lạnh (nghi ngờ huyết khối) - Lượng nước tiểu giảm đột ngột hoặc không có - Nôn mửa·Co giật·Giảm ý thức Trong hội chứng thận, protein chống đông cũng bị mất qua nước tiểu khiến máu dễ đông lại, dẫn đến tình trạng quá đông máu, do đó nguy cơ huyết khối rất cao cần quản lý chống đông. Nếu các dấu hiệu khác thường kéo dài hơn 24 giờ, cần đến phòng cấp cứu ngay cả vào ban đêm.

Bệnh viện chẩn đoán như thế nào?

Chẩn đoán hội chứng thận không chỉ dừng lại ở xét nghiệm nước tiểu đơn giản. Thông thường sẽ kết hợp các xét nghiệm dưới đây để đưa ra kết luận. - Tỷ lệ protein niệu/creatinine (UPC): Chỉ số chính để định lượng mức độ protein niệu, giá trị càng cao liên tục thì tổn thương cầu thận càng lớn (bệnh amyloidosis có xu hướng cho UPC rất cao) - Xét nghiệm máu: Albumin·Cholesterol·Creatinine·BUN - Đo huyết áp: Xác định có kèm theo tăng huyết áp không - Siêu âm ổ bụng: Kiểm tra cấu trúc thận·dịch ổ bụng - Sinh thiết thận: Phân biệt nguyên nhân (viêm cầu thận vs amyloidosis) Sinh thiết được quyết định dựa trên tình trạng toàn thân và sự đồng ý của chủ nuôi khi không có chống chỉ định như thận nhỏ và xơ hóa, tăng huyết áp không kiểm soát được, rối loạn đông máu.

Con mèo đang được kiểm tra thận bằng siêu âm ổ bụng

Điều trị được tiến hành như thế nào?

Hội chứng thận là bệnh cần quản lý để làm chậm tiến triển và ngăn ngừa biến chứng hơn là chữa khỏi hoàn toàn. Điều trị chia thành bốn nhóm chính. - Điều trị bệnh nguyên nhân: Loại bỏ nguyên nhân cơ bản như giun tim·bệnh tự miễn·nhiễm trùng - Thuốc giảm protein niệu: Sử dụng chất ức chế ACE hoặc chất chẹn thụ thể angiotensin - Phòng ngừa huyết khối: Thuốc chống kết tập tiểu cầu liều thấp (theo đánh giá của bác sĩ thú y) - Quản lý dinh dưỡng: Quản lý chất lượng protein, giảm muối·bổ sung Omega3 Loại thuốc và liều lượng do bác sĩ thú y quyết định dựa trên cân nặng và kết quả xét nghiệm máu.

Tại nhà cần chăm sóc những gì?

Các điểm cần lưu ý trong chăm sóc tại nhà như sau. - Thức ăn kê đơn cho thận: Chỉ cho ăn thức ăn do bác sĩ thú y kê đơn, hạn chế tối đa đồ ăn vặt - Bổ sung nước: Luôn chuẩn bị nước sạch, khuyến khích uống dưới dạng súp·sữa - Theo dõi cân nặng·chu vi bụng: Ghi lại vào cùng một thời điểm mỗi tuần - Quan sát tình trạng nước tiểu: Chụp ảnh lại sự thay đổi về bọt·màu·lượng sẽ hữu ích khi khám bệnh - Tái khám định kỳ: Theo dõi UPC·huyết áp·albumin mỗi 4~8 tuần Tuyệt đối tránh tự ý ngừng thuốc hoặc bổ sung thực phẩm chức năng.

Lưu ý theo giống·loài

Một số giống có nguy cơ mắc bệnh cầu thận cao do di truyền. Protein niệu có thể xuất hiện từ khi còn nhỏ. - Chó: Samoyed, Dalmatian, Bull Terrier, English Cocker Spaniel (Bệnh thận di truyền do thiếu hụt collagen màng đáy cầu thận) - Mèo: Abyssinian (Đã báo cáo amyloidosis gia đình·hội chứng thận) Mèo ít mắc hội chứng thận hơn chó nhưng nếu mắc thì tiên lượng khó khăn hơn. Nếu thuộc các giống này nên kiểm tra sức khỏe bao gồm xét nghiệm nước tiểu 6 tháng~1 năm một lần.

Bác sĩ thú y đã kiểm duyệt nội dung này

Dr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Bác sĩ thú y

Bác sĩ thú y tốt nghiệp ngành thú y tại Đại học Khon Kaen (Thái Lan) và hoàn thành chương trình IVSA tại North Carolina State University (Hoa Kỳ). Với kinh nghiệm lâm sàng tại bệnh viện thú y, anh làm việc trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe thú cưng và tập trung xây dựng môi trường khám chữa số kết nối người nuôi với bác sĩ thú y.

Kiểm duyệt ngày 2026-04-29

Câu hỏi thường gặp

Hội chứng thận có chữa khỏi được không?

Nếu bệnh nguyên nhân có thể chữa khỏi (ví dụ: loại bỏ giun tim) thì protein niệu cũng có thể phục hồi. Tuy nhiên, nếu tổn thương cấu trúc là nguyên nhân cơ bản như viêm cầu thận·amyloidosis thì cần quản lý để làm chậm tiến triển suốt đời.

Có nên hoàn toàn không cho protein không?

Không. Nếu giảm lượng protein một cách vô điều kiện sẽ làm giảm khối lượng cơ và khả năng miễn dịch. Điều cốt lõi là 'lượng protein chất lượng tốt vừa đủ'. Thức ăn kê đơn được thiết kế để cân bằng điều này.

Tại sao lại xảy ra huyết khối?

Protein chống đông (Antithrombin III) cũng bị mất qua nước tiểu khiến máu dễ đông lại. Do đó, huyết khối dễ hình thành ở phổi·động mạch chân sau, đây là biến chứng đáng sợ nhất của hội chứng thận.

Nếu chỉ số thận bình thường thì có yên tâm không?

Không. Creatinine·BUN chỉ tăng khi hơn 75% chức năng thận bị hỏng. UPC (tỷ lệ protein niệu/creatinine) và albumin là chỉ số sớm hơn.

Tiên lượng như thế nào?

Phụ thuộc vào nguyên nhân·giai đoạn bệnh·phản ứng điều trị. Nếu UPC giảm hơn một nửa nhờ điều trị thì tiên lượng khá tốt, nếu kèm theo huyết khối·tổn thương thận cấp thì nguy cơ ngắn hạn cao. Việc tái khám 4~8 tuần một lần để điều chỉnh là rất quan trọng.

Chia sẻ

Nội dung liên quan

Top 5 loại thức ăn kê đơn dành cho mèo bị suy thận mạn tính — Điều chỉnh protein theo từng giai đoạn

Top 5 thực phẩm bổ sung thận cho mèo được khuyên dùng năm 2026

Tổng hợp những loại thức ăn trị liệu cho mèo bị bệnh thận được đánh giá cao nhất và các tiêu chí lựa chọn

Hướng dẫn theo dõi nhịp thở của mèo – Câu hỏi thường gặp Q&A: Những điều cốt lõi mà chủ nuôi cần nắm rõ

Câu hỏi thường gặp về chứng tràn dịch màng phổi ở mèo — Những điều cốt lõi mà chủ nuôi cần biết

Câu hỏi thường gặp về chẩn đoán phân biệt ho mãn tính ở mèo — Những điều cốt lõi chủ nuôi cần nắm rõ

Câu hỏi thường gặp về cách chăm sóc chó trong mùa hè và phòng ngừa say nắng — Những điều cốt lõi mà chủ nuôi cần biết

Lịch tiêm phòng cơ bản cho chó con – Câu hỏi thường gặp Q&A: Những điều cốt lõi mà chủ nuôi cần biết

Câu hỏi thường gặp về cách chăm sóc móng chó — Những điều cốt lõi mà chủ nuôi cần biết

Câu hỏi thường gặp khi chó con lần đầu tiên đến thăm khám tại bệnh viện thú y — Những điều cốt lõi mà chủ nuôi cần nắm rõ

Tài liệu tham khảo

[1] Ettinger SJ, Feldman EC, Cote E. Textbook of Veterinary Internal Medicine, 8th Ed. Chapter: Glomerular Disease

[2] Nelson RW, Couto CG. Small Animal Internal Medicine, 6th Ed. Chapter: Glomerulonephritis and Nephrotic Syndrome

[3] Notes on Canine Internal Medicine, 4th Ed. Chapter: Urinary System Disorders

[4] IRIS (International Renal Interest Society) Glomerular Disease Study Group Consensus Recommendations, 2013