Thích

Chia sẻ

Phẫu thuật cắt bỏ khối u bằng laser, khi nào lựa chọn và quy trình như thế nào?

Miễn dịchHỏi & ĐápDr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Cắt bỏ khối u bằng laser ít chảy máu và đau đớn nhưng chỉ định có giới hạn. Chúng tôi đã tổng hợp các loại khối u phù hợp và sự khác biệt so với phẫu thuật cắt bỏ thông thường.

Cắt bỏ khối u bằng laser, chính xác là thủ thuật gì?

Cắt bỏ khối u bằng laser là thủ thuật ngoại khoa sử dụng ánh sáng năng lượng cao (laser carbon dioxide hoặc laser diode) để bốc hơi và cắt bỏ mô khối u trên bề mặt da và niêm mạc. Trọng tâm là có lợi cho 'khối u bề mặt nhỏ'. Trong quá trình cắt bỏ, các mạch máu xung quanh được cầm máu nên lượng máu mất đi tương đối ít và có thể giảm thiểu khâu vết thương ở các tổn thương nhỏ. Tuy nhiên, phẫu thuật cắt bỏ thông thường vẫn là tiêu chuẩn cho các khối u nằm sâu hoặc có độ ác tính cao. Cần tư vấn với bác sĩ thú y trước để xem có phù hợp với tình trạng của bé cưng hay không.

Chủ yếu được sử dụng cho loại khối u nào?

Laser phù hợp nhất cho phần lớn các khối u nhỏ và lành tính trên bề mặt da. Vì mô nhô lên như u được đốt cháy từng lớp một nên càng có ranh giới rõ ràng và kích thước nhỏ thì càng có lợi. Ngược lại, trong trường hợp có rễ sâu hoặc khả năng ác tính, việc đảm bảo đủ 'vùng an toàn (biên giới)' là khó khăn nên không được khuyến nghị áp dụng đơn độc. Các chỉ định điển hình bao gồm u nhỏ trong miệng mèo, mụn cóc, khối u tuyến bã nhờn và một số nốt sần da nông ở chó.

So sánh cắt bỏ bằng laser và phẫu thuật cắt bỏ thông thường

Hạng mục	Cắt bỏ bằng laser	Phẫu thuật cắt bỏ thông thường (dao mổ)
Lượng máu mất	Rất ít	Trung bình~Nhiều
Sưng sau phẫu thuật	Ít	Trung bình
Cần chỉ khâu	Hầu hết không cần	Bắt buộc
Ứng phó khối u sâu
Đảm bảo biên giới khối u ác tính	Hạn chế	Khả thi
Mẫu xét nghiệm mô	Có thể tổn thương nhiệt	Tốt

Lựa chọn thực tế do bác sĩ thú y quyết định tùy theo loại, vị trí và kích thước khối u.

Quy trình phẫu thuật diễn ra như thế nào?

Hầu hết được thực hiện dưới gây mê toàn thân hoặc tại chỗ (bao gồm an thần). Bác sĩ thú y sẽ khử trùng vùng khối u sau đó dùng tia laser để bốc hơi và loại bỏ mô từng lớp mỏng. Đồng thời các mạch máu xung quanh được cầm máu nên không cần khâu hoặc chỉ khâu tối thiểu. Thời gian thực hiện thủ thuật phụ thuộc vào số lượng, kích thước, vị trí khối u và phương pháp gây mê, vì vậy tốt nhất nên xác nhận thời gian dự kiến chính xác với bác sĩ thú y phụ trách. Mô đã loại bỏ bắt buộc phải gửi xét nghiệm mô bệnh học để xác định chính xác tính lành tính hay ác tính. Vì tính chất và hành vi chính xác của khối u được xác định qua đánh giá mô bệnh học của mẫu đại diện. Nếu tổn thương nhiệt quá nặng sẽ khó đọc kết quả, bác sĩ thú y có thể cắt bỏ thêm phần rìa để gửi làm mẫu.

Bác sĩ thú y sử dụng đầu dò laser trên chó đã gây mê

Laser không có nghĩa là luôn an toàn

Laser dễ bị xem nhẹ vì hình ảnh 'ít sẹo và ít chảy máu'. Tuy nhiên, nếu đốt cháy mà không biết tính chất khối u, tế bào ác tính có thể còn sót lại ngoài ranh giới. Cần xác nhận sơ bộ tính chất qua xét nghiệm chọc hút kim nhỏ trước khi loại bỏ và bắt buộc phải nhận kết quả xét nghiệm mô sau khi loại bỏ để quyết định xem có cần điều trị bổ sung hay không. Tránh yêu cầu 'u nhỏ nên cứ đốt đi'.

Quá trình hồi phục và các điểm quản lý tại nhà

Vị trí thực hiện thủ thuật laser ở trạng thái mô đã bị cắt bỏ bởi nhiệt, trải qua quá trình hồi phục tương tự vết thương phẫu thuật thông thường. Vảy sẽ hình thành trong vài ngày và sau đó thịt mới dần dần mọc lên, tốc độ hồi phục có thể thay đổi tùy thuộc vào kích thước, vị trí khối u và tình trạng sức khỏe tổng thể của động vật. Các điểm quản lý như sau: - Chống liếm: Đeo vòng Elizabeth hoặc vòng cổ trong suốt thời gian hồi phục. - Khử trùng: Lau nhẹ bằng nước muối sinh lý 1-2 lần/ngày theo chỉ dẫn của bác sĩ thú y. - Cấm tắm: Tránh tắm và bơi cho đến khi vết thương lành hẳn. Thời gian hạn chế chính xác theo chỉ dẫn của bác sĩ thú y phụ trách. - Đi dạo: Xác định thời điểm bắt đầu lại theo chỉ dẫn của bác sĩ thú y phụ trách, ưu tiên đường nhựa vì cỏ và đất có nguy cơ nhiễm trùng.

Chi phí và khả năng tái phát sẽ như thế nào?

Chi phí chênh lệch lớn giữa các bệnh viện và thay đổi tùy theo số lượng, kích thước khối u, loại gây mê và việc có bao gồm xét nghiệm mô hay không. Do đó, số tiền cụ thể chính xác nhất là nhận báo giá trực tiếp từ bệnh viện khám chữa. Khả năng tái phát phụ thuộc vào tính chất khối u. Khối u lành tính hiếm khi tái phát nếu được loại bỏ hoàn toàn, nhưng các khối u dạng mụn cóc (như u nhú) xuất hiện lặp lại ở cùng vị trí có thể mọc lại. Đối với khối u ác tính, chỉ laser là không đủ và có thể cần phẫu thuật cắt bỏ bổ sung, hóa trị hoặc xạ trị.

Những trường hợp này không phù hợp với laser

Nếu ở các tình huống dưới đây, hãy cân nhắc phẫu thuật cắt bỏ thông thường hoặc các phương pháp điều trị khác trước. - Khi kích thước khối u lớn hoặc nằm gần cơ, xương - Trường hợp xác nhận khả năng ác tính như u tế bào mast, sarcoma mô mềm qua xét nghiệm chọc hút - Khối u nằm sâu trong mô niêm mạc sâu và giàu mạch máu như miệng, hậu môn, cơ quan sinh dục - Thú cưng có bệnh nền tim, hô hấp với nguy cơ gây mê toàn thân cao

Bác sĩ thú y đã kiểm duyệt nội dung này

Dr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Bác sĩ thú y

Bác sĩ thú y tốt nghiệp ngành thú y tại Đại học Khon Kaen (Thái Lan) và hoàn thành chương trình IVSA tại North Carolina State University (Hoa Kỳ). Với kinh nghiệm lâm sàng tại bệnh viện thú y, anh làm việc trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe thú cưng và tập trung xây dựng môi trường khám chữa số kết nối người nuôi với bác sĩ thú y.

Kiểm duyệt ngày 2026-04-26

Câu hỏi thường gặp

Mèo cũng có thể thực hiện cắt bỏ khối u bằng laser không?

Có thể thực hiện. Tuy nhiên, ở mèo có không ít khối u da ác tính như ung thư biểu mô tế bào vảy (SCC). Vì vậy không nên cứ 'nhỏ nên đốt bằng laser', mà phải xác nhận tính chất khối u qua xét nghiệm chọc hút trước rồi mới quyết định.

Sau phẫu thuật hầu như không để lại sẹo phải không?

Sẹo ít hơn so với cắt bỏ thông thường nhưng không phải là 'hoàn toàn không để lại'. Tùy theo vị trí và độ dày mô, có thể để lại thay đổi sắc tố (trắng hoặc đen). Thời điểm lông mọc lại khác nhau tùy theo vị trí, phạm vi thủ thuật và tình trạng động vật nên tốt nhất nên xác nhận với bác sĩ thú y phụ trách.

Có thể thực hiện không gây mê không?

Nếu chỉ là mụn cóc rất nhỏ không di chuyển thì có thể chỉ cần gây mê tại chỗ. Tuy nhiên, hầu hết các khối u cần **an thần hoặc gây mê toàn thân** để đảm bảo độ chính xác và an toàn.

Tôi cũng muốn biết quy trình phẫu thuật cắt bỏ khối u da thông thường.

Vâng, quy trình chung của phẫu thuật cắt bỏ và quản lý hồi phục có thể xem chi tiết trong hướng dẫn phẫu thuật cắt bỏ khối u da chó.

Nếu kết quả xét nghiệm mô là ác tính thì làm sao?

Có thể cần phẫu thuật cắt bỏ bổ sung (đảm bảo biên giới), hóa trị hoặc xạ trị. Tư vấn với chuyên gia nội khoa ung thư thú y để xác nhận tình trạng di căn hạch bạch huyết và quyết định bước tiếp theo.

Chia sẻ

Nội dung liên quan

So sánh bệnh viện thú y cấp 1 và cấp 2

Tác dụng và hướng dẫn bổ sung Vitamin C

7 giống chó chân ngắn hàng đầu

Câu hỏi thường gặp về giun đũa (Toxocara) ở chó — Những điều cốt lõi mà chủ nuôi cần biết

Câu hỏi thường gặp về phòng ngừa và loại bỏ ve chó — Những điều cốt lõi mà chủ nuôi cần biết

Câu hỏi thường gặp về giun sán dải (giun băng) ở chó — Những điều cốt lõi mà chủ nuôi cần biết

Câu hỏi thường gặp về thuốc phòng ngừa dạng nhỏ lên da (spot-on) cho chó — Những điều cốt lõi mà chủ nuôi cần nắm rõ

Chiến lược phòng ngừa ký sinh trùng theo mùa cho chó — Câu hỏi thường gặp Q&A: Những điều cốt lõi mà chủ nuôi cần biết

Câu hỏi thường gặp về bệnh ghẻ ở chó — Những điều cốt lõi mà chủ nuôi cần biết

Thời điểm tẩy giun cho chó con: Những câu hỏi thường gặp Q&A — Điều cốt lõi mà chủ nuôi cần biết

Tài liệu tham khảo

[1] Kurt A. Grimm et al., Veterinary Anesthesia and Analgesia: The Fifth Edition of Lumb and Jones, 2015

[2] Julius M. Liptak, Valerie A. MacDonald, Veterinary Surgical Oncology, 2nd Ed, 2022

[3] Theresa W. Fossum, Small Animal Surgery, 5th Ed, 2018