Thích

Chia sẻ

Tại sao chó bị tăng huyết áp? — Tổng hợp từ triệu chứng đến chăm sóc hàng ngày

TimHỏi & ĐápDr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Tổng hợp dễ hiểu về nguyên nhân, triệu chứng, tiêu chuẩn chẩn đoán và phương pháp điều trị, chăm sóc tăng huyết áp ở chó. Kiểm tra mối liên hệ với bệnh thận và rối loạn nội tiết.

Tăng huyết áp ở chó là gì?

Hình ảnh quấn vòng đo huyết áp vào chân trước của chó

Tăng huyết áp ở chó là bệnh lý tuần hoàn với huyết áp tâm thu liên tục duy trì trên 160mmHg. Điều quan trọng nhất là phần lớn trường hợp xảy ra thứ phát do các bệnh khác. Nếu bỏ sót các bệnh nền như bệnh thận, hội chứng Cushing, đái tháo đường, mắt, tim, não và thận có thể dần bị tổn thương, do đó phát hiện sớm là then chốt.

Tại sao xảy ra? Nguyên nhân chính

Tăng huyết áp ở chó chủ yếu là 'tăng huyết áp thứ phát' do bệnh khác gây ra, nhiều hơn là tăng huyết áp nguyên phát không có nguyên nhân rõ ràng. Theo sách giáo khoa Nội khoa Thú y, bệnh thận mạn tính là nguyên nhân phổ biến nhất, tiếp theo là hội chứng Cushing (tăng hoạt động vỏ thượng thận), đái tháo đường, rối loạn tuyến giáp và u tủy thượng thận. Béo phì, đau đớn và căng thẳng cũng có thể làm tăng huyết áp tạm thời.

Tiêu chuẩn chỉ số huyết áp bình thường ở chó

Dựa trên tiêu chuẩn của Hội Nội khoa Thú y Hoa Kỳ (ACVIM), việc phân chia các giai đoạn huyết áp giúp dễ dàng đánh giá tình trạng của bé cưng. Bảng dưới đây là tiêu chuẩn chung cho cả chó và mèo.

Mức độ nguy cơ tổn thương cơ quan theo từng giai đoạn huyết áp

Hạng mục	Bình thường	Giới hạn	Tăng huyết áp	Tăng huyết áp nặng
Huyết áp tâm thu (mmHg)	Dưới 140	140~159	160~179	Trên 180
Nguy cơ tổn thương cơ quan	Tối thiểu	Thấp	Trung bình	Cao
Khuyến nghị điều trị	Theo dõi diễn biến	Khám nguyên nhân	Bắt đầu điều trị bằng thuốc	Điều trị ngay lập tức

Theo hướng dẫn 2018 của ACVIM (Hội Nội khoa Thú y Hoa Kỳ)

Xuất hiện những triệu chứng nào?

Giai đoạn đầu hầu như không có triệu chứng nên được gọi là 'bệnh thầm lặng'. Khi chỉ số tăng cao, dấu hiệu tổn thương cơ quan bắt đầu xuất hiện. - Bất thường mắt: Giảm thị lực đột ngột, xuất huyết đồng tử, bong võng mạc - Triệu chứng thần kinh: Khó đứng, nghiêng đầu, co giật, uể oải - Triệu chứng tim: Ho, thở nhanh, từ chối vận động - Triệu chứng thận: Khát nước, đi tiểu nhiều, giảm ăn, giảm cân - Chảy máu cam: Chảy máu từ một bên mũi lặp đi lặp lại

Ảnh cận cảnh khuôn mặt chó già với mắt đục

Nếu có những triệu chứng này, hãy đến bệnh viện ngay

Nếu xuất hiện mù lòa đột ngột, xuất huyết võng mạc, chảy máu cam lặp lại, co giật hoặc yếu chân sau, huyết áp có thể đã ở mức nguy hiểm. Đặc biệt ở chó già, nếu thấy các triệu chứng này cần lập tức đến bệnh viện thú y để đo huyết áp và kiểm tra bệnh nền. Theo sách giáo khoa Nội khoa Thú y, khi huyết áp tâm thu vượt quá 180mmHg hoặc có dấu hiệu tổn thương cơ quan đích cần can thiệp điều trị ngay lập tức. Nếu bỏ qua có thể dẫn đến mù lòa vĩnh viễn hoặc tổn thương não nghiêm trọng.

Chẩn đoán như thế nào?

Cơ sở của chẩn đoán là 'đo lặp lại'. Khi đến bệnh viện lần đầu, chó có thể căng thẳng khiến huyết áp tăng vọt do 'hiệu ứng áo choàng trắng', vì vậy cần đo nhiều lần trong cùng ngày và đến nhiều lần để xác nhận. Bác sĩ thú y sẽ quấn vòng có kích thước phù hợp vào chân trước, chân sau hoặc đuôi và đo bằng phương pháp Doppler hoặc phương pháp dao động. Nếu huyết áp cao, sẽ kết hợp xét nghiệm máu, xét nghiệm nước tiểu, siêu âm bụng và xét nghiệm hormone để tìm nguyên nhân.

Ảnh cận cảnh vòng đo huyết áp Doppler gắn vào chân chó

Điều trị như thế nào?

Điều trị được thực hiện theo hai trụ cột. Thứ nhất, ưu tiên điều trị bệnh nền (bệnh thận, Cushing...). Phải tìm ra nguyên nhân thì huyết áp mới giảm theo. Thứ hai, điều trị bằng thuốc hạ huyết áp. Chó chủ yếu dùng thuốc chẹn kênh canxi (Amlodipine) hoặc thuốc ức chế ACE (Enalapril, Benazepril). Liều lượng và phối hợp do bác sĩ thú y quyết định dựa trên cân nặng, chức năng thận và mức độ tổn thương cơ quan. Tự ý thay đổi liều lượng rất nguy hiểm.

Chăm sóc tại nhà như thế nào?

Cần cho uống thuốc đều đặn và thay đổi thói quen sinh hoạt cùng lúc. - Chế độ ăn ít muối: Thay thế bằng thức ăn theo chỉ định của bác sĩ thú y hoặc thức ăn ít muối - Quản lý cân nặng: Béo phì trực tiếp làm tăng huyết áp nên cần duy trì cân nặng lý tưởng - Giảm căng thẳng: Hạn chế tối đa căng thẳng do tiếng ồn lớn hoặc đi ra ngoài thường xuyên - Kiểm tra huyết áp định kỳ: Đo huyết áp định kỳ theo chỉ dẫn của bác sĩ thú y sau khi bắt đầu điều trị và kiểm tra phản ứng với thuốc - Kiểm tra mắt và nước tiểu: Quan sát phản ứng thị lực và thay đổi lượng nước tiểu tại nhà

Hình ảnh chủ nhân vuốt ve chó đang ăn thức ăn theo đơn

Những điều bắt buộc phải tuân thủ khi quản lý tăng huyết áp

Không được tự ý ngừng thuốc hạ huyết áp đột ngột mà phải điều chỉnh liều lượng theo chỉ dẫn của bác sĩ thú y. Nếu bỏ sót liều, không được uống gấp đôi vào lần sau mà hãy uống theo liều lượng bình thường. Cần kiểm tra phản ứng với thuốc và chỉ số thận thông qua đo huyết áp định kỳ và xét nghiệm máu. Nếu bệnh nền được kiểm soát, có thể giảm hoặc ngừng thuốc, nhưng quyết định này phải do bác sĩ thú y đưa ra.

Bác sĩ thú y đã kiểm duyệt nội dung này

Dr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Bác sĩ thú y

Bác sĩ thú y tốt nghiệp ngành thú y tại Đại học Khon Kaen (Thái Lan) và hoàn thành chương trình IVSA tại North Carolina State University (Hoa Kỳ). Với kinh nghiệm lâm sàng tại bệnh viện thú y, anh làm việc trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe thú cưng và tập trung xây dựng môi trường khám chữa số kết nối người nuôi với bác sĩ thú y.

Kiểm duyệt ngày 2026-04-21

Câu hỏi thường gặp

Chó có thể đo huyết áp tại nhà như người không?

Việc đo huyết áp chính xác cho chó tại nhà bằng máy đo huyết áp dành cho người là khá khó khăn. Khi chó bị kích thích hoặc cử động, chỉ số có thể bị sai lệch; ngay cả tại bệnh viện, hiện tượng "áo blouse trắng" do căng thẳng cũng thường khiến kết quả đo cao hơn thực tế. Nguyên tắc để đánh giá huyết áp chính xác là phải đo lặp lại tại bệnh viện thú y bằng phương pháp Doppler hoặc phương pháp dao động.

Tất cả chó già đều cần đo huyết áp không?

Có, chó già nên được đo huyết áp trong các lần kiểm tra sức khỏe định kỳ. Đặc biệt nếu có bệnh thận, Cushing hoặc đái tháo đường, việc kiểm tra huyết áp thường xuyên hơn theo chỉ dẫn của bác sĩ thú y là rất quan trọng.

Thuốc hạ huyết áp có cần uống suốt đời không?

Nếu có bệnh nguyên nhân thì thường cần dùng thuốc dài hạn. Tuy nhiên, nếu nguyên nhân được kiểm soát, có thể giảm liều hoặc ngừng thuốc theo quyết định của bác sĩ thú y. Tuyệt đối không được tự ý ngừng thuốc.

Giống chó nào dễ bị tăng huyết áp hơn?

So với đặc điểm riêng của từng giống, các bệnh nền có ảnh hưởng lớn hơn. Những chú chó mắc các bệnh lý như suy thận mạn tính, hội chứng Cushing, tiểu đường hoặc u tủy thượng thận đều có nguy cơ cao huyết áp, bất kể giống chó. Đối với những chú chó đang được điều trị các bệnh nền này, việc theo dõi huyết áp định kỳ là đặc biệt quan trọng.

Trong khi uống thuốc hạ huyết áp có được tập thể dục không?

Đi bộ nhẹ nhàng thực sự giúp ích cho việc quản lý huyết áp. Tuy nhiên, hãy tránh chạy nhảy mạnh, nhảy từ nơi cao và cẩn thận khi đi bộ vào những ngày nắng nóng.

Chia sẻ

Nội dung liên quan

Tác dụng và hướng dẫn sử dụng Coenzyme Q10

Tổng hợp tiêu chí lựa chọn và những gợi ý hàng đầu về thức ăn kê đơn cho chó mắc bệnh tim

Cảnh báo chó khó thở — TOP 7 gợi ý quản lý tăng áp động mạch phổi

Câu hỏi thường gặp về giun sán dải (giun dẹp) ở mèo — Những điều cốt lõi mà chủ nuôi cần biết

Câu hỏi thường gặp về thuốc phòng ngừa dạng nhỏ lên da (spot-on) cho mèo — Những điều cốt lõi mà chủ nuôi cần biết

Chiến lược phòng ngừa ký sinh trùng theo mùa cho mèo – Câu hỏi thường gặp Q&A — Những điều cốt lõi mà chủ nuôi cần biết

Câu hỏi thường gặp về quản lý ký sinh trùng ở mèo trong thời kỳ mang thai và cho con bú — Những điều cốt lõi mà chủ nuôi cần biết

Câu hỏi thường gặp về sán phổi ở mèo — Những điều cốt lõi mà chủ nuôi cần biết

Câu hỏi thường gặp về thuốc phòng ngừa đường uống cho mèo (nhóm isoxazoline) — Những điều cốt lõi mà chủ nuôi cần nắm rõ

Câu hỏi thường gặp về nhiễm chấy rận ở mèo — Những điều cốt lõi mà chủ nuôi cần biết

Tài liệu tham khảo

[1] Acierno M.J. et al., ACVIM consensus statement: guidelines for the identification, evaluation, and management of systemic hypertension in dogs and cats, J. Vet. Internal Med. 32:1803-1822, 2018

[2] Clinical Medicine of the Dog and Cat, 4th Edition, Chapter on Systemic Hypertension

[3] Textbook of Cardiovascular Medicine in Dogs and Cats, Systemic Hypertension

[4] Small Animal Critical Care Medicine, 3rd Edition, Blood Pressure Substaging