Thích

Chia sẻ

Bệnh cường giáp và suy giáp ở mèo, khác nhau ở điểm nào?

Quản lý cân nặngHỏi & ĐápDr. Tony — Punnawat Phongkittirak

So sánh nguyên nhân, triệu chứng, thay đổi cân nặng và phương pháp điều trị bệnh cường giáp và suy giáp ở mèo kèm bảng biểu.

Cường giáp và suy giáp ở mèo, khác biệt trong một câu?

Hình ảnh bác sĩ thú y kiểm tra tuyến giáp vùng cổ của mèo già

Bệnh tuyến giáp ở mèo là bệnh nội tiết do hormone từ tuyến giáp ở phía trước cổ tiết ra quá nhiều hoặc quá ít gây rối loạn chuyển hóa. Hướng thay đổi cân nặng trái ngược nhau. Cường giáp là hormone tiết ra quá mức khiến mèo gầy đi dù ăn nhiều, suy giáp là hormone thiếu hụt khiến hoạt động và sự thèm ăn giảm dẫn đến tăng cân. Ở mèo già trên 10 tuổi, cường giáp cực kỳ phổ biến, còn suy giáp rất hiếm gặp.

Tại sao xảy ra — Nguyên nhân đã khác nhau

Hai bệnh này có nguyên nhân khác nhau. Cường giáp chủ yếu do tăng sinh tuyến (lành tính) khiến mô tuyến giáp phát triển bất thường. Theo sách giáo khoa, khoảng 98% là do tăng sinh lành tính này, và cường giáp là bệnh nội tiết phổ biến nhất ở mèo già. Trường hợp do ung thư tuyến giáp chỉ chiếm khoảng 2% còn lại. Ngược lại, suy giáp được biết đến là dạng do con người gây ra sau điều trị tuyến giáp (phẫu thuật, i-ốt phóng xạ), trường hợp tự nhiên ở mèo rất hiếm.

So sánh nhanh — Cường giáp vs Suy giáp

Hạng mục	Cường giáp	Suy giáp
Trạng thái hormone	Tiết quá mức	Thiếu hụt
Cân nặng	Giảm (dù ăn nhiều)	Tăng
Hoạt động	Hoạt động quá mức·Dễ kích động	Suy nhược·Tăng ngủ
Sự thèm ăn	Mức độ ăn uống quá mức	Giảm
Nhịp tim	Nhanh hơn (nhịp nhanh)	Chậm hơn
Tình trạng lông	Rụng lông·Xù xì	Rụng lông·Khô
Độ tuổi phát bệnh	Mèo già trên 10 tuổi	Sau điều trị hoặc bẩm sinh
Tần suất	Bệnh nội tiết phổ biến nhất ở mèo già	Rất hiếm

Theo The Cat: Clinical Medicine and Management ấn bản 2

Kiểm tra triệu chứng — Đừng bỏ qua những dấu hiệu này

Thay đổi hành vi cũng quan trọng không kém thay đổi cân nặng.

Dấu hiệu nghi ngờ cường giáp: Liên tục đòi ăn

Dấu hiệu nghi ngờ cường giáp: Uống nhiều nước và đi tiểu nhiều

Dấu hiệu nghi ngờ cường giáp: Bồn chồn và kêu nhiều cả ban đêm

Dấu hiệu nghi ngờ cường giáp: Tim đập nhanh và thở gấp

Dấu hiệu nghi ngờ suy giáp: Không muốn vận động và ngủ nhiều

Dấu hiệu nghi ngờ suy giáp: Sợ lạnh và chỉ tìm nơi ấm áp

Dấu hiệu nghi ngờ suy giáp: Da khô và lông không mọc tốt

Khi nào cần đến bệnh viện ngay

Nếu thở gấp hoặc nướu nhợt nhạt, cần đến phòng cấp cứu ngay lập tức. Vì cường giáp kéo dài sẽ gây áp lực lên tim, làm tăng nhịp tim (nhịp nhanh) và huyết áp, dẫn đến các biến chứng. Với suy giáp, hạ thân nhiệt, suy nhược nghiêm trọng và mất hoàn toàn cảm giác ngon miệng là dấu hiệu nguy hiểm. Ngoài ra, mèo không ăn gì trong hơn 24 giờ có thể suy giảm sức khỏe nhanh chóng, không nên kiên nhẫn chờ đợi mà cần đến bệnh viện.

Chẩn đoán như thế nào?

Xét nghiệm đầu tiên để chẩn đoán là xét nghiệm máu đo mức hormone T4 tổng. Theo sách giáo khoa nội khoa thú y, hơn 90% mèo bị cường giáp được chẩn đoán chỉ bằng xét nghiệm này. Nếu ở mức ranh giới hoặc không rõ ràng thì bổ sung xét nghiệm T4 tự do, xét nghiệm ức chế T3 hoặc quét tuyến giáp. Suy giáp có T4 thấp, nhưng cũng có thể thấp do các bệnh toàn thân khác (hội chứng bệnh không phải tuyến giáp) nên việc phân biệt khó khăn. Vì vậy, thường phải kết hợp thêm xét nghiệm kích thích TSH.

Hình ảnh xét nghiệm máu hormone tuyến giáp ở mèo

Phương pháp điều trị — Lựa chọn khác nhau như thế này

Cường giáp có 4 lựa chọn điều trị. - Điều trị i-ốt phóng xạ: Điều trị không xâm lấn có thể chữa khỏi, được sách giáo khoa khuyến nghị hàng đầu. - Methimazole/Carbimazole: Thuốc uống suốt đời và dễ tiếp cận nhất. - Phẫu thuật cắt tuyến giáp: Gây áp lực gây mê nên gần đây ít được sử dụng hơn. - Thức ăn kê đơn hạn chế i-ốt: Phương pháp hỗ trợ. Ngược lại, suy giáp thì bổ sung Levothyroxine là điều trị tiêu chuẩn, liều lượng do bác sĩ thú y điều chỉnh theo cân nặng và chỉ số.

Lưu ý khi dùng Methimazole lâu dài

Methimazole (Carbimazole) hiệu quả tốt nhưng hiếm khi có tác dụng phụ. Vì vậy, sách giáo khoa khuyến nghị kiểm tra lại T4 tổng (TT4), xét nghiệm công thức máu (CBC), hóa sinh huyết thanh và xét nghiệm nước tiểu sau 1 tháng bắt đầu điều trị, đồng thời đánh giá việc tăng cân và cải thiện triệu chứng. Sau đó thường kiểm tra định kỳ mỗi 4-6 tháng. Nếu lo ngại tác dụng phụ của thuốc hoặc khó khăn trong việc dùng thuốc suốt đời, nên tham khảo ý kiến bác sĩ thú y về việc chuyển sang điều trị i-ốt phóng xạ không xâm lấn có thể chữa khỏi.

Điểm cần lưu ý khi chăm sóc tại nhà

Với cả hai, việc cân định kỳ là chỉ số quan trọng nhất. Hãy cân và ghi lại vào cùng một khung giờ mỗi tuần.

Chăm sóc cường giáp: Tăng số lượng bát nước để mèo uống đủ nước

Chăm sóc cường giáp: Duy trì môi trường yên tĩnh để giảm áp lực lên tim

Chăm sóc suy giáp: Chuẩn bị nơi nghỉ ngơi ấm áp để duy trì thân nhiệt

Chăm sóc suy giáp: Cho uống thuốc vào cùng một giờ mỗi ngày, khi đói để hấp thu tốt

Nếu cân nặng thay đổi hơn 5% trong 2 tuần, cần báo ngay cho bệnh viện.

Bác sĩ thú y đã kiểm duyệt nội dung này

Dr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Bác sĩ thú y

Bác sĩ thú y tốt nghiệp ngành thú y tại Đại học Khon Kaen (Thái Lan) và hoàn thành chương trình IVSA tại North Carolina State University (Hoa Kỳ). Với kinh nghiệm lâm sàng tại bệnh viện thú y, anh làm việc trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe thú cưng và tập trung xây dựng môi trường khám chữa số kết nối người nuôi với bác sĩ thú y.

Kiểm duyệt ngày 2026-04-26

Câu hỏi thường gặp

Cường giáp và suy giáp ở mèo có thể xảy ra đồng thời không?

Trường hợp xảy ra đồng thời gần như không có. Tuy nhiên, nếu điều trị cường giáp mà dùng thuốc quá liều hoặc cắt bỏ tuyến giáp có thể gây suy giáp tạm thời. Điều này gọi là suy giáp do con người gây ra.

Mèo con cũng có thể mắc bệnh tuyến giáp không?

Bệnh cường giáp hầu như chỉ xuất hiện ở mèo già từ 10 tuổi trở lên. Trong khi đó, bệnh suy giáp có thể do bẩm sinh và hiếm khi gặp ở mèo con, với đặc điểm là chậm lớn và đầu trông to hơn so với cơ thể.

Ăn nhiều mà gầy đi thì chắc chắn là cường giáp không?

Đây là một trong những nguyên nhân phổ biến nhất, nhưng bệnh tiểu đường, bệnh thận mãn tính, rối loạn hấp thu ruột cũng có thể có biểu hiện tương tự. Cần xét nghiệm máu để phân biệt.

Điều trị i-ốt phóng xạ được khuyến nghị cho mèo nào?

Ưu tiên xem xét trong trường hợp tác dụng phụ của thuốc nghiêm trọng hoặc khó dùng thuốc suốt đời, hoặc khi biến chứng tim đã bắt đầu. Tại Hàn Quốc, số bệnh viện thực hiện điều trị này còn hạn chế nên cần tìm hiểu trước.

Nếu mắc bệnh tuyến giáp thì cần thay đổi thức ăn như thế nào?

Cường giáp có thể dùng thức ăn kê đơn hạn chế i-ốt nhưng hiệu quả chậm nên chỉ mang tính hỗ trợ. Suy giáp không cần chế độ ăn hạn chế đặc biệt. Việc chuyển đổi thức ăn kê đơn bắt buộc phải tham khảo ý kiến bác sĩ thú y.

Chia sẻ

Nội dung liên quan

Top 5 thức ăn giảm cân cho chó năm 2026

Top 5 Snack Huấn Luyện Chó 2026 — Ít Calo·Kích Thước Nhỏ

So sánh thức ăn kê đơn giảm cân cho chó — Hill's r/d vs Royal Canin Satiety

Câu hỏi thường gặp về chẩn đoán phân biệt ho mãn tính ở chó — Những điều cốt lõi mà chủ nuôi cần biết

Câu hỏi thường gặp về nội soi phế quản cho chó — Những điều cốt lõi mà chủ nuôi cần biết

Câu hỏi thường gặp về thuốc giãn phế quản cho chó — Những điều cốt lõi mà chủ nuôi cần biết

Hội chứng đường thở ở chó đầu ngắn (BOAS) – Câu hỏi thường gặp Q&A: Những điều cốt lõi chủ nuôi cần biết

Câu hỏi thường gặp về phẫu thuật chỉnh hình cho chó đầu ngắn — Những điều cốt lõi mà chủ nuôi cần biết

Câu hỏi thường gặp về viêm phổi do vi khuẩn ở chó — Những điều cốt lõi mà chủ nuôi cần biết

Câu hỏi thường gặp về việc chó hít phải dị vật vào đường thở — Những điều cốt lõi mà chủ nuôi cần biết

Tài liệu tham khảo

[1] Little SE. The Cat: Clinical Medicine and Management, 2nd Edition. Chapter on Feline Hyperthyroidism

[2] Fuentes VL et al. Textbook of Cardiovascular Medicine in Dogs and Cats — Feline Hyperthyroidism

[3] Hill P, Warman S, Shawcross G. 100 Top Consultations in Small Animal General Practice (2011)

[4] Peterson ME, Kintzer PP, Hurvitz AI. Methimazole treatment of 262 cats with hyperthyroidism. J Vet Intern Med. 1988;2:150