Thích

Chia sẻ

Khi nào nên tẩy giun đũa cho mèo? — Lịch trình và hướng dẫn dùng thuốc theo từng độ tuổi

Nhiễm khuẩn/Ký sinh trùngHỏi & ĐápDr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Giun đũa mèo (Toxocara cati) là loại ký sinh trùng đường ruột phổ biến nhất ở mèo con. Để đảm bảo an toàn, mèo con cần được tẩy giun mỗi 2 tuần bắt đầu từ khi được 2 tuần tuổi, còn mèo trưởng thành cần được tẩy giun mỗi quý.

Giun đũa ở mèo: Khi nào và cách tẩy giun như thế nào?

Giun đũa mèo (Toxocara cati) là một loại ký sinh trùng đường ruột phổ biến, ký sinh ở ruột non của mèo con, gây ra các triệu chứng như nôn mửa, tiêu chảy và chậm lớn. Điều quan trọng nhất chính là thời điểm tẩy giun. Theo khuyến cáo của Hiệp hội Ký sinh trùng học Thú y Hoa Kỳ (CAPC), mèo con cần được tẩy giun bắt đầu từ tuần thứ 3 sau sinh, lặp lại mỗi 2 tuần cho đến tuần thứ 9 (tức là vào các tuần thứ 3, 5, 7 và 9), sau đó tiếp tục tẩy giun hàng tháng cùng với mèo mẹ đang cho con bú. Đối với mèo trưởng thành, nguyên tắc cơ bản là tẩy giun ít nhất 4 lần mỗi năm (tức mỗi quý một lần) để giảm thiểu việc thải trứng giun ra môi trường. Vì mèo con có thể bị nhiễm trùng theo chiều dọc qua sữa mẹ, nên việc tẩy giun cho mèo con là bắt buộc, bất kể chúng có ra ngoài hay không.

Các đường lây nhiễm giun đũa ở mèo

Giun đũa xâm nhập vào cơ thể mèo chủ yếu qua ba con đường. Thứ nhất là lây nhiễm dọc từ mẹ sang con qua sữa. Ấu trùng nằm tiềm ẩn trong cơ thể mèo mẹ sẽ truyền sang mèo con trong quá trình bú sữa. Thứ hai là do mèo nuốt phải trứng giun có trong môi trường. Mèo có thể liếm hoặc vô tình nuốt phải trứng giun bám trên đất, cát hoặc cỏ trong lúc chải chuốt. Thứ ba là do mèo săn và ăn các vật chủ trung gian bị nhiễm bệnh như chuột hoặc chim. Mèo đi ra ngoài có nguy cơ nhiễm bệnh cao hơn đáng kể do con đường lây nhiễm cuối cùng này.

Các triệu chứng chính xuất hiện khi bị nhiễm bệnh

Nhiễm giun đũa thường gây ra các triệu chứng rõ rệt hơn ở mèo con. Nếu thấy những dấu hiệu dưới đây, cần đưa mèo đi làm xét nghiệm phân ngay lập tức. - Bụng phình to: Bụng bị chướng do tích tụ nhiều giun đũa. - Nôn ra giun giống mì sợi: Có thể thấy giun đũa màu trắng hoặc vàng nhạt, dài từ 5–10 cm. - Tiêu chảy mãn tính: Kích thích niêm mạc ruột non khiến tình trạng đi ngoài phân mềm kéo dài. - Chậm lớn: Việc hấp thu dinh dưỡng bị cản trở khiến mèo nhỏ hơn so với các đồng lứa. - Lông khô xơ: Thiếu hụt protein khiến bộ lông trở nên thô ráp, thiếu bóng mượt.

Bác sĩ thú y đang cầm mẫu phân để xét nghiệm

So sánh các loại thuốc tẩy giun cho mèo

Hạng mục	피란텔 파모에이트	펜벤다졸	밀베마이신 옥심	셀라멕틴 (스팟온)
회충 효과
촌충 효과
심장사상충 예방
투여 형태	경구	경구	경구	피부 도포
최소 사용 연령	생후 2주	생후 6주	생후 6주	생후 8주
회충 외 추가 효과	구충 단독	촌충(Taenia)·편충·분선충	심장사상충·구충	벼룩·진드기·심장사상충

수의약리학·수의기생충학 교과서 기준. 펜벤다졸 등 벤즈이미다졸계는 Taenia·Echinococcus 촌충에는 효과가 있지만 Dipylidium(오이씨촌충)에는 듣지 않아요. 정확한 용량은 수의사 처방을 따라야 해요.

Lịch trình tẩy giun cho mèo con

Mèo con có nguy cơ nhiễm ký sinh trùng theo chiều dọc (qua sữa mẹ), vì vậy việc tẩy giun định kỳ là bắt buộc. Đây là lịch trình tiêu chuẩn được cả Hiệp hội Ký sinh trùng học Thú y Hoa Kỳ (CAPC) và các giáo trình ký sinh trùng học thú y khuyến cáo chung. - Tuần thứ 3 sau sinh: Tẩy giun lần đầu (dùng các hoạt chất như pyrantel, v.v.) - Tuần thứ 5 sau sinh: Tẩy giun lần hai - Tuần thứ 7 sau sinh: Tẩy giun lần ba + xét nghiệm phân - Tuần thứ 9 sau sinh: Tẩy giun lần bốn (thời điểm tương đương với khi bắt đầu tiêm phòng vaccine) - Sau tuần thứ 9: Chuyển sang dùng thuốc tẩy giun phổ rộng mỗi tháng một lần, đồng thời cho cả mèo mẹ đang cho con bú CAPC khuyến cáo bắt đầu tẩy giun từ tuần thứ 3 sau sinh, thực hiện mỗi hai tuần một lần cho đến tuần thứ 9, sau đó tẩy giun hàng tháng cho cả mèo và mèo mẹ đang cho bú. Mèo mẹ cũng cần được tẩy giun trong giai đoạn cho con bú để ngăn ngừa tình trạng mèo bị nhiễm lại.

Trong trường hợp này, bạn cần đưa mèo đến bệnh viện ngay lập tức.

Thuốc tẩy giun là loại thuốc an toàn, nhưng trong các trường hợp sau, bạn nhất định phải đưa mèo đến khám bác sĩ trước khi tự ý cho dùng thuốc. Thứ nhất, khi mèo con không ăn uống được hoặc uể oải, mệt mỏi trong hơn 24 giờ. Thứ hai, khi mèo mất hẳn cảm giác ngon miệng ngay sau khi một lượng lớn giun đũa xuất hiện cùng lúc trong chất nôn hoặc phân. Khối giun đũa có thể gây tắc ruột. Thứ ba, khi các triệu chứng như nôn mửa, tiêu chảy hoặc co giật nghiêm trọng xuất hiện trong vòng 12 giờ sau khi tẩy giun.

Lịch trình tẩy giun định kỳ cho mèo trưởng thành và yếu tố liên quan đến việc mèo có ra ngoài hay không

Đối với mèo trưởng thành, chu kỳ tẩy giun có thể được điều chỉnh tùy theo môi trường sống, nhưng sách giáo khoa về ký sinh trùng thú y khuyến cáo rằng mèo trưởng thành cũng nên được tẩy giun ít nhất 4 lần mỗi năm để giảm thiểu việc đào thải trứng giun. - Mèo sống hoàn toàn trong nhà (không ra ngoài, không săn mồi): Ít nhất 4 lần mỗi năm (khoảng cách 3 tháng) + kiểm tra phân hàng năm - Mèo có thể ra ban công, cửa sổ: 1 lần mỗi quý (3 tháng/lần) - Mèo ra ngoài, môi trường có thể săn mồi: 1 lần mỗi tháng dùng thuốc tẩy giun phổ rộng - Gia đình nuôi nhiều mèo: Cách ly mèo mới nhận nuôi, sau khi kiểm tra phân và tẩy giun xong mới cho chung sống Mèo trưởng thành có thể đào thải trứng giun mà không có triệu chứng rõ ràng ngay cả khi bị nhiễm, khiến việc phát hiện nhiễm trùng trở nên khó khăn. Do đó, ngay cả mèo trong nhà cũng có thể bị trứng giun xâm nhập qua giày dép, bưu kiện, v.v., nên việc tẩy giun định kỳ và kiểm tra phân ít nhất 1 lần mỗi năm là rất cần thiết.

Quản lý môi trường để ngăn ngừa tái nhiễm

Chỉ dùng thuốc tẩy giun thôi là chưa đủ để ngăn chặn việc tiếp xúc với trứng giun trong môi trường. Trứng giun đũa có thể tồn tại trong đất từ vài tháng đến vài năm. Đây là những điểm quản lý then chốt giúp giảm nguy cơ tái nhiễm: - Xử lý phân ngay lập tức: Thay cát vệ sinh hàng ngày và thay toàn bộ cát mỗi tuần một lần. - Vệ sinh môi trường chăm sóc: Lau sạch lòng bàn chân và vùng hậu môn cho mèo sau khi ra ngoài. - Ngăn chặn hành vi săn mồi: Khuyến khích chuyển mèo đi lại ngoài trời sang nuôi trong nhà nếu có thể. - Hộ gia đình có nhiều mèo: Nếu một con bị nhiễm, tất cả các con cùng nhà đều phải tẩy giun đồng thời. - Vệ sinh cá nhân: Vì giun đũa là bệnh lây truyền giữa người và động vật, hãy nhớ rửa tay kỹ sau khi xử lý phân.

Giun tròn cũng có thể lây sang người.

Giun đũa mèo (Toxocara cati) là một loại ký sinh trùng lây nhiễm giữa người và động vật. Trẻ em có thể mắc bệnh di chuyển ấu trùng nội tạng (visceral larva migrans) nếu chạm tay vào miệng sau khi tiếp xúc với cát hoặc đất bị nhiễm trứng giun, và trong những trường hợp hiếm gặp, sự xâm nhập vào mắt thậm chí có thể gây tổn thương thị lực. Các gia đình có phụ nữ mang thai, người suy giảm miễn dịch hoặc trẻ em dưới 5 tuổi không nên trì hoãn việc tẩy giun cho mèo con, đồng thời cần rửa tay kỹ lưỡng sau khi xử lý phân.

Bác sĩ thú y đã kiểm duyệt nội dung này

Dr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Bác sĩ thú y

Bác sĩ thú y tốt nghiệp ngành thú y tại Đại học Khon Kaen (Thái Lan) và hoàn thành chương trình IVSA tại North Carolina State University (Hoa Kỳ). Với kinh nghiệm lâm sàng tại bệnh viện thú y, anh làm việc trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe thú cưng và tập trung xây dựng môi trường khám chữa số kết nối người nuôi với bác sĩ thú y.

Kiểm duyệt ngày 2026-05-05

Câu hỏi thường gặp

Sau khi cho mèo uống thuốc tẩy giun, trong phân xuất hiện giun đũa đã chết. Điều này có bình thường không?

Vâng, đây là tình trạng bình thường. Khi thuốc làm tê liệt và tiêu diệt giun đũa, chúng sẽ được đào thải ra ngoài cùng với phân. Hiện tượng này thường xuất hiện trong vòng 12 đến 48 giờ. Tuy nhiên, nếu tình trạng này kéo dài hơn một tuần hoặc lượng giun đào thải quá nhiều, mèo cần được khám thêm để đánh giá kỹ hơn.

Có thể dùng thuốc tẩy giun dành cho chó cho mèo được không?

Tuyệt đối không được. Một số thành phần trong thuốc tẩy giun dành cho chó (ví dụ: permethrin) có thể gây tử vong cho mèo. Bạn nhất định phải sử dụng sản phẩm chuyên dụng cho mèo hoặc sản phẩm dùng được cho cả chó và mèo, theo chỉ định của bác sĩ thú y.

Mèo mẹ đang mang thai hoặc cho con bú có thể dùng thuốc tẩy giun không?

Vâng, có những loại thuốc an toàn để sử dụng trong thời kỳ mang thai và cho con bú (như Pyrantel, Fenbendazole, v.v.). Để ngăn ngừa lây nhiễm dọc từ mẹ sang mèo con, việc tẩy giun trước và sau khi sinh thậm chí còn được khuyến khích. Hãy tham khảo ý kiến bác sĩ thú y để lựa chọn loại thuốc phù hợp.

Chỉ cần cho mèo uống thuốc tẩy giun một lần là đủ sao?

Không phải vậy. Giun đũa có ba giai đoạn: trứng, ấu trùng và trưởng thành, và thuốc thường chỉ có tác dụng lên giun trưởng thành. Do đó, cần lặp lại việc dùng thuốc cách nhau hai tuần để tiêu diệt cả những con giun đũa mới trưởng thành, nhằm loại bỏ hoàn toàn ký sinh trùng.

Kể cả khi xét nghiệm phân không phát hiện ra giun đũa, thì có cần tẩy giun cho mèo không?

Mèo con bắt buộc phải tẩy giun. Trứng giun đũa chỉ được thải ra theo từng đợt, nên dù kết quả xét nghiệm âm tính, mèo vẫn có thể bị nhiễm. Đối với mèo trưởng thành, nếu kết quả xét nghiệm âm tính, việc tẩy giun phòng ngừa định kỳ mỗi quý hoặc mỗi năm một lần là đủ.

Chia sẻ

Nội dung liên quan

5 loại thuốc phòng ve, bọ chét cho mèo do bác sĩ thú y lựa chọn — So sánh độ an toàn thành phần

Tổng hợp những sản phẩm và tiêu chí lựa chọn hàng đầu để phòng ngừa và điều trị bọ chét cho mèo

Tổng hợp những tiêu chí lựa chọn và gợi ý hàng đầu để quản lý nguy cơ nhiễm ký sinh trùng lây từ chó sang người

Ý nghĩa hành vi săn mồi của mèo và cách bổ sung

Phong cách chơi của mèo nhà bạn là gì — Làm sao điều chỉnh kích thích phù hợp theo tính cách

Mèo đang nói gì qua cử chỉ? — Ngôn ngữ cơ thể đọc tín hiệu đuôi, tai, tiếng kêu

Tiếng rừ rừ (gừ gừ) của mèo nghĩa là gì — Ý nghĩa và loại theo từng tình huống?

Khi nào nên bắt đầu chăm sóc giảm nhẹ cho thú cưng? — Tổng hợp các tiêu chí ra quyết định

Chế độ ăn cho mèo già bị bệnh thận, nên thay đổi như thế nào — Cốt lõi hướng dẫn từng giai đoạn

Chó già đi dạo bao lâu là đủ — Làm sao điều chỉnh cường độ và thời gian

Tài liệu tham khảo

[1] Clinical Medicine of the Dog and Cat, 4th Edition — Roundworm Management

[2] The Cat, Clinical Medicine and Management, 2nd Edition — Parasitology

[3] Principles and Practices of Canine and Feline Clinical Parasitic Diseases — Toxocara spp.

[4] The Veterinary Workbook of Small Animal Clinical Cases — Wellness Examination