Thích

Chia sẻ

Nguyên nhân và cách chăm sóc mụn cằm ở mèo

Da/LôngHỏi & ĐápDr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Hướng dẫn tổng hợp về nguyên nhân, triệu chứng theo giai đoạn, cách chăm sóc tại nhà và điều trị tại bệnh viện thú y cho mụn cằm ở mèo.

Mụn cằm ở mèo, tại sao lại xuất hiện?

Mụn cằm ở mèo là bệnh lý da phổ biến xảy ra khi lỗ chân lông dưới cằm bị bít tắc. Bất kỳ con mèo nào cũng có thể mắc phải, không phân biệt tuổi, giới tính hay giống. Theo sách giáo khoa da liễu thú y, khoảng 58% mèo bị mụn cằm chỉ có nang sừng (Comedone) không viêm, ở mức độ nhẹ và có thể kiểm soát mà không cần điều trị đặc biệt. Tuy nhiên, nếu để lâu có thể lan thành nhiễm khuẩn, vì vậy việc phát hiện và chăm sóc sớm là rất quan trọng.

Các nguyên nhân chính gây mụn cằm

Nguyên nhân gây mụn cằm ở mèo không chỉ có một. Thường là sự kết hợp của nhiều yếu tố.

Ngứa (Pruritus): Ngứa do dị ứng hoặc kích ứng da khiến mèo thường xuyên chà xát vùng cằm, gây bít tắc lỗ chân lông và tổn thương da. Dị ứng thức ăn, dị ứng môi trường (chàm thể tạng) có thể là nguyên nhân.

Chà xát do đau: Hành động lặp lại chà xát vùng đau như bệnh răng miệng có thể gây tổn thương da quanh cằm dẫn đến viêm.

Rối loạn sừng hóa: Khi quá trình hình thành và bong tróc lớp sừng da bị rối loạn, lỗ chân lông bị bít tắc tạo thành nang sừng.

Nhiễm trùng thứ phát: Nhiễm trùng thứ phát do vi khuẩn hoặc nấm men Malassezia có thể làm nặng thêm tổn thương và tăng cảm giác ngứa.

Xác định nguyên nhân gốc: Mụn cằm viêm thường bắt nguồn từ các nguyên nhân cơ bản như ngứa, chà xát do đau, rối loạn sừng hóa. Tìm và loại bỏ nguyên nhân gốc thường giúp triệu chứng lâm sàng thuyên giảm, vì vậy trong trường hợp tái phát hoặc nghiêm trọng, việc kiểm tra nguyên nhân tiềm ẩn là rất quan trọng.

Nếu thấy các triệu chứng này là mụn cằm

Hãy kiểm tra vùng dưới cằm của mèo nhà bạn. Nếu thấy bất kỳ triệu chứng nào dưới đây, có thể nghi ngờ là mụn cằm.

Hạt đen: Có những chấm đen như hạt cát dưới cằm. Đây là triệu chứng ban đầu gọi là nang sừng.

Sưng đỏ: Vùng quanh lỗ chân lông sưng đỏ là dấu hiệu viêm đã bắt đầu.

Mủ·vảy: Nếu xuất hiện mủ vàng hoặc vảy là dấu hiệu nhiễm khuẩn đã tiến triển.

Rụng lông: Lông quanh cằm có thể rụng hoặc trông ẩm ướt.

Chà cằm: Mèo có hành động thường xuyên chà cằm xuống sàn hoặc đồ nội thất.

Chủ nuôi nhẹ nhàng kiểm tra vùng dưới cằm của mèo

Mức độ nghiêm trọng theo giai đoạn của mụn cằm

Mụn cằm ở mèo có thể chia thành ba giai đoạn chính tùy theo mức độ nghiêm trọng.

Giai đoạn 1 — Chỉ có nang sừng: Chỉ thấy hạt đen, không có viêm. Mèo thường không cảm thấy khó chịu. Chỉ cần chăm sóc vệ sinh tại nhà là đủ để kiểm soát.

Giai đoạn 2 — Đã bắt đầu viêm: Xuất hiện sưng đỏ và phù nề, mèo cảm thấy ngứa. Từ giai đoạn này nên đưa mèo đến khám bác sĩ thú y.

Giai đoạn 3 — Nhiễm khuẩn (mụn nhọt): Kèm theo mủ, sưng nghiêm trọng, chảy máu. Cần điều trị bằng kháng sinh, nếu để lâu có thể trở thành mãn tính.

Bác sĩ thú y kiểm tra cằm mèo tại bệnh viện thú y

Nếu thấy các triệu chứng này hãy đến bệnh viện ngay

Nếu vùng cằm sưng nghiêm trọng, chảy mủ hoặc mèo đau đến mức không cho chạm vào, có thể nhiễm khuẩn đã sâu. Đặc biệt nếu sốt hoặc giảm ăn thì có khả năng nhiễm trùng toàn thân, cần đưa đến khám bác sĩ thú y ngay lập tức.

Cách chăm sóc mụn cằm tại nhà

Mụn cằm nhẹ có thể cải thiện đáng kể chỉ bằng việc chăm sóc đều đặn tại nhà.

Thay bát đĩa: Thường được khuyên dùng bát đĩa bằng thép không gỉ hoặc gốm sứ vì ít vi khuẩn phát triển hơn nhựa. Dù dùng chất liệu nào, việc vệ sinh sạch sẽ hàng ngày là quan trọng.

Lau cằm: Lau nhẹ vùng dưới cằm 1~2 lần mỗi ngày bằng khăn mềm thấm nước ấm. Lau mạnh sẽ gây kích ứng.

Sử dụng thuốc bôi kháng khuẩn: Không tự ý dùng, hãy sử dụng thuốc bôi kháng khuẩn·khử trùng cho thú y do bác sĩ thú y khuyên dùng. Mèo dễ liếm thuốc bôi, vì vậy đeo vòng cổ trong thời gian ngắn sau khi bôi sẽ giúp ích. Tuyệt đối không dùng sản phẩm trị mụn cho người vì có nguy cơ độc tính.

Kiểm tra chế độ ăn: Nếu nghi ngờ dị ứng thức ăn, có thể thay đổi chế độ ăn sau khi tham khảo ý kiến bác sĩ thú y.

Điều trị tại bệnh viện thú y

Nếu đã tiến triển từ giai đoạn 2 trở lên thì cần điều trị tại bệnh viện thú y. Bác sĩ thú y trước tiên sẽ thực hiện xét nghiệm tế bào da (cytology) để phân biệt nhiễm khuẩn·nấm và các bệnh da khác (nhiễm nấm, ve nang lông, v.v.).

Thuốc bôi kháng khuẩn: Mèo thường không chịu được điều trị tắm rửa, nên với viêm cục bộ nhẹ thường được kê đơn thuốc bôi như kem·thuốc mỡ có thành phần kháng khuẩn. Đeo vòng cổ trong thời gian ngắn sau khi bôi sẽ ngăn mèo liếm.

Điều trị bằng kháng sinh: Nếu xác định nhiễm khuẩn, bác sĩ thú y sẽ kê đơn kháng sinh phù hợp với cân nặng và tình trạng của mèo. Tuyệt đối không tự ý cho mèo uống thuốc của người.

Điều trị bệnh nền: Nếu có nguyên nhân cơ bản như dị ứng hoặc rối loạn sừng hóa thì cần điều trị cùng lúc để giảm tái phát.

Mụn cằm dễ tái phát

Mụn cằm ở mèo là bệnh lý da dễ tái phát. Nếu đã từng mắc, sau khi khỏi vẫn cần duy trì các biện pháp phòng ngừa như vệ sinh bát đĩa, lau cằm. Nếu tái phát liên tục, nên tham khảo ý kiến bác sĩ thú y để xem có nguyên nhân cơ bản như dị ứng thức ăn hay rối loạn sừng hóa không.

Bác sĩ thú y đã kiểm duyệt nội dung này

Dr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Bác sĩ thú y

Bác sĩ thú y tốt nghiệp ngành thú y tại Đại học Khon Kaen (Thái Lan) và hoàn thành chương trình IVSA tại North Carolina State University (Hoa Kỳ). Với kinh nghiệm lâm sàng tại bệnh viện thú y, anh làm việc trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe thú cưng và tập trung xây dựng môi trường khám chữa số kết nối người nuôi với bác sĩ thú y.

Kiểm duyệt ngày 2026-04-14

Câu hỏi thường gặp

Mụn cằm ở mèo có lây sang mèo khác hoặc người không?

Không, bản thân mụn cằm không phải bệnh truyền nhiễm. Không lây sang mèo khác hoặc người. Tuy nhiên, nếu kèm nhiễm khuẩn thì cần chú ý hơn đến vệ sinh.

Có thể dùng sản phẩm trị mụn cho người cho mèo không?

Tuyệt đối không. Sản phẩm trị mụn cho người thường chứa thành phần độc hại với mèo. Chỉ sử dụng sản phẩm cho thú y do bác sĩ thú y khuyên dùng.

Khi bị mụn cằm có nhất thiết phải đến bệnh viện không?

Nếu chỉ có hạt đen và không viêm ở giai đoạn đầu thì chăm sóc vệ sinh tại nhà có thể đủ. Nhưng nếu thấy sưng đỏ hoặc mủ thì nên đưa đến khám bác sĩ thú y.

Mụn cằm cứ tái phát thì phải làm sao?

Nếu tái phát liên tục có thể có nguyên nhân cơ bản như dị ứng thức ăn hoặc rối loạn sừng hóa. Hãy tham khảo ý kiến bác sĩ thú y để cân nhắc xét nghiệm dị ứng hoặc xác định bệnh nền.

Chỉ thay bát đĩa nhựa là có hiệu quả không?

Việc sử dụng bát đĩa bằng thép không gỉ hoặc gốm sứ là biện pháp quản lý môi trường thường được khuyến nghị. Tuy nhiên, vì nguyên nhân mụn cằm đa dạng nên chỉ thay bát đĩa có thể chưa đủ, nếu triệu chứng kéo dài hãy tham khảo ý kiến bác sĩ thú y.

Chia sẻ

Nội dung liên quan

Top 5 dầu gội y tế cho chó — Viêm da mủ·Nhiễm khuẩn

Top 5 loại dầu gội dược liệu cho chó bị viêm da do nấm men, do bác sĩ thú y chọn lọc — giúp giảm ngứa và kiểm soát nhờn

5 sản phẩm dầu cá Omega-3 được khuyên dùng cho chó — So sánh hàm lượng EPA và DHA

Câu hỏi thường gặp về hôi miệng (halitosis) ở chó — Những điều cốt lõi mà chủ nuôi cần biết

Câu hỏi thường gặp về viêm nướu ở chó — Những điều cốt lõi mà chủ nuôi cần biết

Câu hỏi thường gặp về tình trạng tăng sinh lợi quá mức ở chó (nguyên phát hoặc do thuốc): Những điều cốt lõi mà chủ nuôi cần biết

Câu hỏi thường gặp về chứng giảm phát triển men răng ở chó — Những điều cốt lõi mà chủ nuôi cần biết

Câu hỏi thường gặp về việc làm sạch vôi răng và loại bỏ cao răng cho chó — Những điều cốt lõi mà chủ nuôi cần biết

Câu hỏi thường gặp về chụp X-quang nha khoa cho chó — Những điều cốt lõi mà chủ nuôi cần biết

Lịch trình khuyến nghị cho việc kiểm tra răng miệng của chó – Câu hỏi thường gặp Q&A — Những điều cốt lõi mà chủ nuôi cần biết

Tài liệu tham khảo

[1] Little S. The Cat: Clinical Medicine and Management. 2nd ed. Elsevier; 2012. Chapter 25.

[2] Jackson H, Marsella R. BSAVA Manual of Canine and Feline Dermatology. 4th ed. BSAVA; 2021. Chapters 21, 25.