Thích

Chia sẻ

Nhiễm giun đũa (Toxocara) ở chó và cách điều trị

Tiêu hóaCẩm nang bệnh lýDr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Giun đũa (Toxocara) là loại giun tròn ký sinh điển hình trong ruột non của chó. Đặc biệt nguy hiểm với chó con và có thể lây sang người nên tẩy giun định kỳ là bắt buộc.

Giun đũa (Toxocara) ở chó là gì?

Giun đũa (Toxocara, Toxocara canis) là loại ký sinh trùng giun tròn điển hình ký sinh trong ruột non của chó, lấy chất dinh dưỡng. Điều không thể bỏ qua là chúng được truyền trực tiếp từ mẹ sang chó con qua nhau thai và sữa mẹ. Vì vậy, ngay cả khi mới 2 tuần tuổi, chó con đã có thể bị nhiễm. Nếu các dấu hiệu như tiêu chảy, nôn mửa, bụng chướng, chậm phát triển kéo dài trên 2-3 ngày, hãy ngay lập tức đến bệnh viện để xét nghiệm phân.

Giun đũa lây nhiễm như thế nào?

Giun đũa ở chó lây qua bốn con đường chính. Thứ nhất, lây nhiễm trong thời kỳ bào thai qua nhau thai của mẹ bị nhiễm là phổ biến nhất. Thứ hai, lây qua sữa mẹ trong thời kỳ cho con bú. Thứ ba, bị nhiễm khi liếm hoặc ăn phải trứng giun rơi ra môi trường. Thứ tư, có thể bị lây khi nuốt phải vật chủ trung gian như chuột, côn trùng. Trứng giun có thể tồn tại trong đất vài tháng nên chỉ cần liếm lòng bàn chân sau khi đi dạo cũng có nguy cơ nhiễm bệnh.

Các triệu chứng chính không thể bỏ qua

Chó bị nhiễm giun đũa có vẻ bình thường bên ngoài nhưng nếu quan sát kỹ sẽ thấy dấu hiệu.

Bụng chướng: Bụng phình ra do bị tước đoạt dinh dưỡng

Giảm cân: Ăn tốt nhưng không tăng cân

Tiêu chảy·Nôn mửa: Nếu nặng, có thể thấy giun trắng như sợi mì trong chất nôn

Lông thô: Lông xỉn màu, khô ráp

Ho: Có thể xuất hiện ho do ấu trùng di chuyển qua phổi

Thay đổi khẩu vị: Đột nhiên không ăn hoặc ăn quá nhiều

Trường hợp cần đến bệnh viện ngay lập tức

Nếu giun đũa quá nhiều, có thể gây tắc ruột hoặc thủng ruột. Khi bụng chướng nghiêm trọng kèm khó thở, thấy giun trắng như sợi mì trong phân/chất nôn, hoặc chó con dưới 2 tháng tuổi uể oải có dấu hiệu mất nước thì đây là tình huống khẩn cấp. Chó con càng nhỏ càng dễ xấu đi nhanh nên tình trạng có thể thay đổi theo từng giờ.

Chẩn đoán như thế nào?

Nhiễm giun đũa được chẩn đoán qua xét nghiệm phân. Cơ bản nhất là xét nghiệm phân nổi (ly tâm hoặc nổi đơn giản), phương pháp quan sát trực tiếp trứng giun dưới kính hiển vi. Tuy nhiên, chó con có thể chưa đến giai đoạn đẻ trứng nên dù xét nghiệm một lần âm tính cũng không thể loại trừ hoàn toàn nhiễm trùng. Vì vậy, thường lặp lại xét nghiệm phân nhiều lần (khoảng 3 lần) trong 5-7 ngày, nếu vẫn nghi ngờ sẽ tiến hành tẩy giun kinh nghiệm dựa trên triệu chứng và tuổi. Nếu giun trưởng thành được thải ra trực tiếp qua chất nôn·phân thì có thể quan sát bằng mắt thường. Đây là loại giun tròn dài và dày như sợi mì trắng nên khá dễ nhìn thấy bằng mắt thường.

Phương pháp điều trị — Thuốc tẩy giun và chăm sóc

Trọng tâm điều trị là dùng thuốc tẩy giun. Tùy thành phần, phạm vi hiệu quả khác nhau nên bác sĩ thú y sẽ lựa chọn phù hợp với tình trạng chó.

Fenbendazole: Thành phần tẩy giun phổ rộng được khuyến nghị trong sách giáo khoa, cũng dùng trong phác đồ phòng ngừa nhiễm trùng bào thai ở chó mang thai

Pyrantel: Thành phần cơ bản tương đối an toàn cho chó con

Milbemycin·Moxidectin: Thành phần phổ rộng có trong thuốc phòng ngừa giun tim cũng tác động lên giun đũa

Không kết thúc sau một lần dùng thuốc. Dù giun trưởng thành chết nhưng ấu trùng ẩn trong mô vẫn sống nên cơ bản là lặp lại dùng thuốc khoảng 4 lần cách nhau 2 tuần. Bác sĩ thú y sẽ quyết định liều lượng và lịch trình theo cân nặng.

Bác sĩ thú y cho chó uống thuốc tẩy giun

Điểm cần lưu ý khi chăm sóc tại nhà

Trứng giun đũa có thể tồn tại trong môi trường vài tháng nên quản lý môi trường quan trọng không kém điều trị. Phân phải được dọn dẹp ngay lập tức mỗi lần, sàn nhà·chăn chó dùng phải giặt bằng nước nóng. Sau khi đi dạo, lau lòng bàn chân bằng khăn ướt và không để chó liếm đất hay cát. Các vật nuôi khác trong nhà cũng phải tẩy giun cùng lúc để ngăn tái nhiễm. Chủ nuôi cũng nhớ rửa tay sau khi xử lý phân. Đây là bệnh lây truyền từ động vật sang người, tuy hiếm gặp.

Chú ý đặc biệt với chó mang thai·chó con mới sinh

Ấu trùng tiềm ẩn trong cơ thể mẹ sẽ thức dậy vào nửa cuối thai kỳ và lây sang chó con qua nhau thai. Vì vậy, chó mang thai phải tuân theo phác đồ tẩy giun từ nửa cuối thai kỳ đến thời kỳ cho con bú dưới sự tư vấn của bác sĩ thú y. Chó con mới sinh thường bắt đầu tẩy giun lần đầu từ 2 tuần tuổi, lặp lại cách 2 tuần đến 2 tháng tuổi, sau đó chuyển sang 1 lần/tháng. Chó con càng nhỏ nguy cơ tắc ruột càng lớn nên tuyệt đối không được bỏ qua lịch trình định kỳ.

Bác sĩ thú y đã kiểm duyệt nội dung này

Dr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Bác sĩ thú y

Bác sĩ thú y tốt nghiệp ngành thú y tại Đại học Khon Kaen (Thái Lan) và hoàn thành chương trình IVSA tại North Carolina State University (Hoa Kỳ). Với kinh nghiệm lâm sàng tại bệnh viện thú y, anh làm việc trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe thú cưng và tập trung xây dựng môi trường khám chữa số kết nối người nuôi với bác sĩ thú y.

Kiểm duyệt ngày 2026-04-28

Câu hỏi thường gặp

Có lây sang người không?

Có, hiếm nhưng có thể lây. Khi trứng giun đũa vào cơ thể người, ấu trùng có thể di chuyển đến gan·phổi·mắt gây 'bệnh di chuyển ấu trùng (Toxocariasis)'. Đặc biệt trẻ em nguy hiểm nên cần rửa tay sau xử lý phân và tẩy giun định kỳ.

Uống thuốc phòng giun tim có phòng được giun đũa không?

Thuốc phòng giun tim chứa thành phần như Milbemycin·Moxidectin·Selamectin được biết là có hiệu quả với giun đũa. Tuy nhiên, phạm vi tẩy giun khác nhau tùy sản phẩm nên cần tư vấn bác sĩ thú y để chọn sản phẩm phù hợp.

Điều trị một lần là xong không?

Không. Dù giun trưởng thành chết nhưng ấu trùng ẩn trong mô vẫn sống nên thường lặp lại dùng thuốc khoảng 4 lần cách 2 tuần. Ngoài ra, có thể tái nhiễm do trứng giun còn lại trong môi trường nên chó trưởng thành cũng cần quản lý tẩy giun định kỳ.

Phân ra giun thì đã chết hết chưa?

Giun ra trong phân sau khi dùng thuốc tẩy giun là dấu hiệu thuốc đang có hiệu quả. Tuy nhiên, có thể còn giun trong ruột nên không tự ý dừng mà hãy tuân thủ lịch trình bác sĩ thú y đã định đến cùng.

Chó trưởng thành cũng bắt buộc phải tẩy giun không?

Có. Chó trưởng thành cũng có thể tái nhiễm bất cứ lúc nào qua đi dạo·tiếp xúc vật bị nhiễm. Khuyến nghị chó hoạt động ngoài trời nhiều thì tẩy giun thường xuyên hơn, dù chủ yếu trong nhà cũng nên tẩy giun định kỳ, khoảng cách cụ thể nên tư vấn bác sĩ thú y theo môi trường sống.

Chia sẻ

Nội dung liên quan

Mèo già nhà tôi biếng ăn — Hướng dẫn chọn thức ăn cho mèo khó tiêu hóa

Bảng xếp hạng thức ăn trên internet, cứ tin là được sao? — Tiêu chí lựa chọn thực sự theo lời bác sĩ thú y 2026

Royal Canin vs Hill's vs Purina vs Orijen — Thương hiệu nào phù hợp với bé cưng theo lời bác sĩ thú y?

Nếu chó liên tục sổ mũi — nguyên nhân viêm mũi, viêm xoang và thời điểm điều trị thích hợp

Tổng hợp các triệu chứng, nguyên nhân, chẩn đoán, điều trị và những điểm chăm sóc quan trọng của hội chứng đường hô hấp ở chó đầu ngắn

Nếu chú chó nhà bạn ho sặc sụa và khó thở — Triệu chứng, nguyên nhân và thời điểm điều trị phù hợp của bệnh liệt thanh quản

Tổng hợp triệu chứng, đường lây nhiễm, phương pháp điều trị và phòng ngừa bệnh nhiễm trùng do cầu trùng (Coccidia) ở chó con

Tổng hợp triệu chứng, đường lây nhiễm, phương pháp điều trị và phòng ngừa bệnh nhiễm Anaplasma ở chó

Tổn thương thận cấp tính ở mèo — Các triệu chứng, nguyên nhân không thể bỏ qua và thời điểm cần đưa đến bệnh viện

Tổng hợp triệu chứng, đường lây nhiễm và cách điều trị, phòng ngừa bệnh nhiễm trùng do ký sinh trùng Coccidia ở mèo

Tài liệu tham khảo

[1] Taylor M.A., Coop R.L., Wall R.L., Veterinary Parasitology, 5th Edition, Wiley-Blackwell, 2024

[2] Ettinger S.J., Feldman E.C., Textbook of Veterinary Internal Medicine, 8th Edition, Elsevier, 2017

[3] CDC, Toxocariasis - Parasites, Centers for Disease Control and Prevention, 2023