Thích
Chia sẻ
멍실장
강아지 골육종 (대형견 호발)

Ung thư xương ở chó (thường gặp ở chó lớn)

Miễn dịchCẩm nang bệnh lýDr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Ung thư xương ở chó là khối u ác tính bắt nguồn từ xương, thường xảy ra ở chó lớn. Việc phát hiện sớm và điều trị nhanh chóng quyết định lớn đến tiên lượng.

Ung thư xương ở chó là gì?

Hình ảnh bác sĩ thú y thăm khám nhẹ nhàng chân trước của chó lớn
Ung thư xương (Osteosarcoma) là khối u xương nguyên phát do tế bào tạo xương biến đổi thành ác tính. Đây là loại ung thư xương phổ biến nhất, chiếm khoảng 85% trở lên các khối u xương nguyên phát ở chó. Phát hiện sớm là then chốt. Nếu triệu chứng đi lại khập khiễng kéo dài trên 2 tuần hoặc một vùng cụ thể sưng lên, đừng coi đó chỉ là vấn đề khớp đơn giản mà cần chụp X-quang ngay lập tức. Chẩn đoán càng muộn thì nguy cơ di căn phổi càng tăng nhanh.

Tại sao lại thường gặp ở chó lớn?

Ung thư xương được biết đến là loại ung thư xương có tỷ lệ mắc cao hơn nhiều ở chó lớn và siêu lớn. Sách giáo khoa y học thú y cũng giải thích rằng ung thư xương chủ yếu xảy ra ở xương chi của chó lớn (khoảng 75~85%). Các giống chó lớn và siêu lớn như Great Dane, Saint Bernard, Rottweiler là những giống điển hình có nguy cơ cao. Ung thư xương thường bắt đầu gần vùng phát triển của xương dài (đầu xương, metaphysis), và sự phát triển·biệt hóa xương bất thường ở vùng này được cho là có liên quan đến sự hình thành khối u. Đã có báo cáo về các trường hợp ung thư xương phát triển ở vị trí từng bị gãy xương trước đó, và một số cá thể có thể có yếu tố di truyền như đột biến gen ức chế khối u p53. Tuổi mắc bệnh đa dạng nhưng thường được chẩn đoán nhiều ở chó lớn trung niên và cao tuổi.

Các triệu chứng chính không được bỏ qua

Ung thư xương dễ bị bỏ qua vì triệu chứng ban đầu giống viêm khớp đơn giản hoặc đau cơ. Nếu bất kỳ dấu hiệu nào dưới đây kéo dài trên 2 tuần, bạn nhất định phải đến bệnh viện. - Khập khiễng kéo dài: Chân đi khập khiễng ngày càng nặng và không đáp ứng tốt với thuốc giảm đau - Sưng cục bộ: Vùng gần vai·cổ tay chân trước, gần đầu gối·mắt cá chân sau bị sưng - Tiếng kêu đau: Sủa hoặc tránh khi chạm vào vùng đó - Giảm ăn·suy nhược: Đau kéo dài làm giảm sức sống toàn thân - Gãy xương bệnh lý: Xương gãy do va chạm nhẹ (xương đã bị yếu)
Bàn tay bác sĩ thú y kiểm tra nhẹ nhàng vùng vai chân trước của chó lớn

Trường hợp này cần đến bệnh viện ngay

Các tình huống sau có thể là dấu hiệu tiến triển của ung thư xương hoặc gãy xương bệnh lý. Cần đến bệnh viện thú y trong vòng 24 giờ mà không được trì hoãn. - Trường hợp xương chân gãy đột ngột dù chỉ va chạm nhẹ - Trường hợp không thể đặt một chân xuống đất và đau dữ dội - Trường hợp vùng sưng đột ngột chuyển đỏ và cảm thấy nóng - Trường hợp thở nhanh và ho (nghi ngờ di căn phổi)

Chẩn đoán ung thư xương như thế nào?

Chẩn đoán ung thư xương được tiến hành theo từng bước với khám hình ảnh và sinh thiết mô. Đầu tiên, chụp X-quang để kiểm tra đồng thời tổn thương hòa tan (lytic) và tăng sinh (proliferative) của xương. Ung thư xương thường biểu hiện sự thay đổi hỗn hợp vừa tan xương vừa mọc xương mới. Tuy nhiên, chỉ dựa vào hình ảnh X-quang có thể khó phân biệt với các sarcoma khác. Tiếp theo, chụp CT để xác định chính xác phạm vi tổn thương, chụp CT có ưu điểm phát hiện di căn phổi nhạy hơn chụp X-quang ngực. Chẩn đoán xác định bằng sinh thiết xương (khám mô), và nhuộm phosphatase kiềm (ALP) trong xét nghiệm tế bào có thể hỗ trợ chẩn đoán phân biệt tế bào ung thư xương với các khối u khác. Tuy nhiên, ALP có độ nhạy cao nhưng độ đặc hiệu thấp, nên cần sinh thiết mô bệnh học để chẩn đoán xác định cuối cùng.

Phương pháp điều trị — Phẫu thuật, hóa trị, xạ trị

Điều trị ung thư xương nhằm mục tiêu đồng thời loại bỏ tổn thương cục bộ + ức chế di căn. Điều trị kết hợp giúp kéo dài thời gian sống hơn nhiều so với điều trị đơn lẻ. - Cắt bỏ chi (amputation): Phẫu thuật tiêu chuẩn cơ bản nhất. Đau đớn biến mất ngay lập tức, và chó lớn cũng thích nghi với việc đi bằng 3 chân nhanh hơn bạn nghĩ. - Bảo tồn chi (limb-sparing): Phẫu thuật chỉ loại bỏ xương tổn thương và thay thế bằng cấy ghép kim loại. Cân nhắc cho chó già hoặc trường hợp viêm khớp nặng. - Hóa trị: Sử dụng các loại thuốc như Carboplatin·Doxorubicin để làm chậm di căn phổi sau phẫu thuật. Bác sĩ thú y sẽ quyết định liều lượng và khoảng cách dựa trên cân nặng và kết quả xét nghiệm máu. - Xạ trị giảm nhẹ: Có thể thực hiện với mục đích kiểm soát đau trong trường hợp phẫu thuật khó khăn.
Chó lớn 3 chân đi bộ năng động ngoài trời sau khi cắt bỏ chân

So sánh theo phương pháp điều trị

Hạng mụcCắt bỏ chiBảo tồn chiĐiều trị giảm nhẹ
Hiệu quả giảm đauRất caoCaoTrung bình
Thời gian sống dự kiến (kết hợp hóa trị)Khoảng 10~12 thángKhoảng 9~11 thángKhoảng 3~5 tháng
Gánh nặng phục hồi thể chấtTrung bìnhCaoThấp
Gánh nặng chi phíTrung bìnhRất caoThấp
Trường hợp phù hợpHầu hết bệnh nhânChó già viêm khớp nặngDi căn tiến triển·cao tuổi·bệnh nền

Tiên lượng thực tế thay đổi lớn tùy thuộc vào tình trạng di căn, vị trí khối u, tuổi và tình trạng sức khỏe. Bắt buộc phải tham khảo ý kiến bác sĩ thú y phụ trách để quyết định.

Các điểm chăm sóc có thể làm tại nhà

Sau phẫu thuật và hóa trị, kiểm soát đau và điều chỉnh môi trường sống là quan trọng nhất. - Chống trượt: Trải thảm chống trượt ở phòng khách·hành lang để giảm gánh nặng lên chân còn lại - Quản lý cân nặng: Vì phải chịu trọng lượng cơ thể bằng một chân nên béo phì là tuyệt đối cấm kỵ - Đi bộ nhẹ nhàng: Duy trì sức cơ bằng cách đi bộ ngắn và thường xuyên trên mặt bằng. Tránh cầu thang·nhảy - Quan sát dấu hiệu đau: Khò khè, run rẩy, giảm ăn có thể là dấu hiệu đau tăng nặng - Chụp X-quang định kỳ: Kiểm tra tình trạng di căn phổi mỗi 3 tháng sau phẫu thuật Nếu có nôn mửa·tiêu chảy trong quá trình hóa trị, đừng tự ý ngừng thuốc mà phải liên hệ với bác sĩ thú y phụ trách trước.
Chó lớn nghỉ ngơi thoải mái trong phòng khách ấm cúng có trải thảm chống trượt

Lưu ý phòng ngừa tái phát theo giống

Các giống chó lớn và siêu lớn như Great Dane, Saint Bernard, Rottweiler, Irish Wolfhound, Scottish Deerhound được biết đến là những giống có nguy cơ ung thư xương cao. Vì ung thư xương đặc biệt hay xảy ra ở xương chi của chó lớn và siêu lớn, nên khi bước vào tuổi già, việc kiểm tra X-quang xương chi cùng lúc với khám sức khỏe định kỳ sẽ giúp ích rất lớn cho việc phát hiện sớm. Ngoài ra, ung thư xương thường được biết là đã có di căn vi thể đến phổi tại thời điểm chẩn đoán, do đó theo dõi tái phát·di căn phải tiếp tục suốt đời sau điều trị. Một số cá thể có thể liên quan đến yếu tố di truyền như đột biến p53, nên đối với các cá thể có tiền sử ung thư xương trong gia đình, nên cân nhắc loại khỏi việc sinh sản.

Bác sĩ thú y đã kiểm duyệt nội dung này

Dr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Bác sĩ thú y tốt nghiệp ngành thú y tại Đại học Khon Kaen (Thái Lan) và hoàn thành chương trình IVSA tại North Carolina State University (Hoa Kỳ). Với kinh nghiệm lâm sàng tại bệnh viện thú y, anh làm việc trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe thú cưng và tập trung xây dựng môi trường khám chữa số kết nối người nuôi với bác sĩ thú y.

Kiểm duyệt ngày 2026-04-28

Câu hỏi thường gặp

Phẫu thuật ung thư xương giúp sống thêm bao lâu?
Khi chỉ thực hiện cắt bỏ chi, thời gian sống thường được báo cáo dưới 6 tháng. Khi kết hợp cắt bỏ chi với hóa trị, thời gian sống tăng khoảng 2 lần, một số bệnh nhân có thể sống gần 1 năm hoặc hơn. Tuy nhiên, điều này có thể thay đổi lớn tùy thuộc vào tình trạng cá thể và mức độ tiến triển di căn.
Cắt chân thì chó có thích nghi tốt không?
Có, khả năng thích nghi nhanh hơn bạn nghĩ. Chó lớn thường quen với việc đi bằng 3 chân trong vòng vài tuần. Quản lý cân nặng và bảo vệ khớp còn lại là quan trọng.
Tác dụng phụ của hóa trị có nghiêm trọng không?
Các loại thuốc hóa trị dùng cho ung thư xương (Carboplatin·Doxorubicin·Cisplatin...) được sử dụng theo khoảng cách quy định, có thể xuất hiện tác dụng phụ như giảm ăn·nôn mửa. Nếu có triệu chứng bất thường, đừng tự ý quyết định mà phải báo ngay cho bác sĩ thú y phụ trách.
Triệt sản có liên quan đến việc mắc ung thư xương không?
Mối quan hệ nhân quả trực tiếp giữa triệt sản và ung thư xương khó xác định chỉ dựa trên bằng chứng sách giáo khoa y học thú y được cung cấp. Tuy nhiên, vì ung thư xương có tỷ lệ mắc cao ở chó lớn và siêu lớn, nên kế hoạch quản lý bao gồm thời điểm triệt sản nên được quyết định sau khi tham khảo ý kiến bác sĩ thú y phụ trách.
Ung thư xương có di truyền không?
Không phải là bệnh di truyền hoàn toàn, nhưng tỷ lệ mắc cao ở một số giống chó lớn và siêu lớn cụ thể và đã báo cáo đột biến gen ức chế khối u như p53 nên được biết là có yếu tố di truyền. Đối với các cá thể có tiền sử gia đình, nên loại khỏi việc sinh sản.

Chia sẻ

Nội dung liên quan

Tài liệu tham khảo

[1] Aithal H.P. et al., Textbook of Veterinary Orthopaedic Surgery, Chapter 14 Bone Tumors, Springer, 2023

[2] Kudnig S.T., Séguin B., Veterinary Surgical Oncology, 2nd Ed, Wiley-Blackwell

[3] Schaer M., Clinical Medicine of the Dog and Cat, 4th Ed, CRC Press

Hướng dẫn nguyên nhân, triệu chứng, điều trị ung thư xương ở chó | Meongsiljang