Thích

Chia sẻ

Nếu chó của bạn đang đi khập khiễng ở chân sau — Triệu chứng và điều trị bệnh Legg-Calvé-Perthes

KhớpCẩm nang bệnh lýDr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Bệnh Legg-Calvé-Perthes ở chó là một bệnh lý khớp háng thường gặp ở các giống chó nhỏ, xảy ra khi lưu lượng máu đến đầu xương đùi bị tắc nghẽn, dẫn đến hoại tử xương. Bài viết này tổng hợp toàn diện các thông tin về triệu chứng, nguyên nhân, cũng như quy trình chẩn đoán, phẫu thuật và phục hồi chức năng.

Bệnh Legg-Calvé-Perthes là gì?

Bệnh Legg-Calvé-Perthes ở chó — Hình ảnh X-quang hoại tử đầu xương đùi

Bệnh Legg-Calvé-Perthes ở chó là một bệnh lý khớp háng thường gặp ở các giống chó nhỏ, xảy ra khi dòng máu nuôi dưỡng đầu xương đùi bị tắc nghẽn, dẫn đến hoại tử mô xương (hoại tử vô mạch). Điều quan trọng nhất chính là tốc độ phát hiện bệnh. Khi quá trình hoại tử tiến triển, xương sẽ biến dạng và cơn đau ngày càng dữ dội, vì vậy bạn tuyệt đối không được trì hoãn việc đưa chó đến thăm khám tại phòng khám thú y ngay từ khi chó bắt đầu đi khập khiễng chân sau. Bệnh thường xuất hiện ở các giống chó toy và chó nhỏ trong độ tuổi từ 3 đến 13 tháng, và phần lớn các trường hợp khởi phát ở một chân sau.

Tại sao lại xảy ra? — Nguyên nhân và cơ chế phát bệnh

Nguyên nhân chính xác vẫn chưa được làm rõ. Tuy nhiên, người ta cho rằng tình trạng này xảy ra khi dòng máu nuôi dưỡng đầu xương đùi bị tắc nghẽn, dẫn đến hoại tử vô mạch (tế bào xương chết), khiến xương trở nên yếu và biến dạng. Các báo cáo cũng chỉ ra rằng những rối loạn cục bộ trong quá trình phát triển xương hoặc xuất huyết trong tủy xương có thể đóng vai trò gây bệnh. Khi hoại tử tiến triển, khớp háng sẽ xuất hiện đau, đặc biệt là đau rõ rệt khi thực hiện động tác duỗi khớp háng. Bệnh chủ yếu gặp ở các giống chó toy và chó nhỏ, gợi ý sự tồn tại của các yếu tố nguy cơ liên quan đến giống và thể trạng; tuy nhiên, hiện vẫn chưa thể xác định một nguyên nhân duy nhất.

Danh sách kiểm tra các triệu chứng chính

Đi khập khiễng chân sau: Dấu hiệu sớm thường gặp nhất là chó nâng một chân sau lên hoặc đi khập khiễng.

Phản ứng đau: Khi chạm vào vùng hông hoặc duỗi chân, chó có thể gầm gừ hoặc né tránh.

Teo cơ: Cơ đùi ở bên bị đau dần trở nên mỏng đi, khiến sự bất đối xứng giữa hai bên trở nên rõ rệt.

Giảm hoạt động: Chó từ chối đi dạo hoặc chơi đùa, đồng thời ngại leo cầu thang hoặc lên ghế sofa.

Thay đổi tư thế: Để tránh dồn trọng lượng lên chân đau, chó có thể ngồi nghiêng hoặc co mình lại.

Các triệu chứng thường khởi phát từ từ (theo dạng âm thầm) và có xu hướng tiến triển dần theo thời gian.

Chó nhỏ nâng chân sau — Triệu chứng sớm của bệnh Legg-Calvé-Perthes

Nếu chó có những triệu chứng này, bạn cần đưa chó đến bệnh viện ngay trong ngày.

Nếu chó đi khập khiễng nặng đến mức hoàn toàn không thể đặt chân sau xuống đất, hoặc phản ứng cực kỳ tiêu cực ngay cả khi chỉ chạm nhẹ vào chân, thì chó đang ở giai đoạn đau đớn nghiêm trọng. Nếu tình trạng đi khập khiễng kéo dài hơn 72 giờ hoặc đột ngột trở nặng, hãy đưa chó đến thăm khám tại phòng khám thú y trong ngày. Việc điều trị càng chậm trễ thì biến dạng xương càng nghiêm trọng, có thể ảnh hưởng đến tiên lượng phẫu thuật.

Làm thế nào để chẩn đoán?

Chẩn đoán chủ yếu dựa vào chụp X-quang. Các dấu hiệu đặc trưng thường thấy là sự thay đổi hình dạng và mật độ (bóng mờ) của đầu xương đùi, cùng với việc khoảng cách giữa các khớp bị giãn rộng. Tuy nhiên, ở giai đoạn đầu, các biểu hiện trên phim X-quang có thể xuất hiện muộn hơn (khoảng 2–3 tuần) so với triệu chứng lâm sàng, nên bác sĩ thường khuyến nghị chụp theo dõi. Để đánh giá chính xác, thường cần chụp vùng chậu và khớp háng ở tư thế chuẩn xác dưới tác dụng của thuốc an thần hoặc gây mê. Bác sĩ thú y cũng nhất thiết phải thực hiện chẩn đoán phân biệt với các bệnh lý khác có triệu chứng tương tự, chẳng hạn như trật khớp bánh chè, trật khớp háng hay gãy sụn tăng trưởng đầu xương đùi.

Phương pháp điều trị — Phẫu thuật là then chốt

Trong hầu hết các trường hợp, phẫu thuật cắt bỏ đầu và cổ xương đùi (FHO) được khuyến nghị. Việc loại bỏ phần đầu và cổ xương đùi đã hoại tử sẽ loại bỏ nguyên nhân gây đau, đồng thời các cơ và mô sợi xung quanh sẽ hình thành một “khớp giả” mới để khôi phục chức năng vận động. Đặc biệt, các chú chó nhỏ có cân nặng nhẹ thường thích nghi khá tốt với việc sử dụng chân để đi lại sau phẫu thuật. Ở giai đoạn rất sớm khi cơn đau còn nhẹ, tình trạng có thể được kiểm soát tạm thời bằng thuốc chống viêm giảm đau và hạn chế vận động, nhưng vì xương hoại tử không thể tự phục hồi, nên phẫu thuật mới là phương pháp điều trị triệt để.

Hình ảnh phẫu thuật cắt bỏ đầu xương đùi ở chó — Điều trị bệnh Legg-Calvé-Perthes

Các điểm cần lưu ý về chăm sóc và phục hồi chức năng tại nhà sau phẫu thuật

Quá trình phục hồi chức năng sau phẫu thuật quyết định tốc độ và chất lượng của sự hồi phục.

Duy trì sự ổn định: Trong một khoảng thời gian nhất định ngay sau phẫu thuật, nghỉ ngơi và hạn chế vận động là nguyên tắc cơ bản. Chân được phẫu thuật có thể được bảo vệ bằng các dụng cụ như dây đeo Ehmer sling trong khoảng 2 tuần để tránh chịu trọng lượng trực tiếp, đồng thời cần tránh leo cầu thang hoặc nhảy lên xuống ghế sofa.

Phục hồi chức năng dần dần: Khi cơn đau thuyên giảm, hãy tăng cường các bài tập đi lại theo từng giai đoạn dưới sự hướng dẫn của bác sĩ thú y để hỗ trợ phục hồi cơ bắp.

Quản lý cân nặng: Thừa cân sẽ gây thêm áp lực lên khớp, vì vậy việc duy trì cân nặng chuẩn là rất quan trọng.

Kiểm soát đau: Cần sử dụng chính xác thuốc chống viêm giảm đau theo đơn trong thời gian quy định.

Thời gian phục hồi chức năng và tốc độ hồi phục có thể khác nhau tùy thuộc vào từng cá thể và diễn biến sau phẫu thuật, vì vậy hãy tuân thủ hướng dẫn của bác sĩ thú y điều trị.

Chó đang được điều trị phục hồi chức năng dưới nước — giai đoạn hồi phục sau phẫu thuật điều trị bệnh Legg-Calvé-Perthes

Nếu là giống chó này, bạn cần đặc biệt chú ý.

Bệnh Legg-Calvé-Perthes thường được ghi nhận nhiều ở các giống chó toy và chó nhỏ như Yorkshire Terrier, Toy Poodle, Pug và West Highland White Terrier. Ngoài ra, bệnh cũng có thể xuất hiện ở các giống chó nhỏ khác như Pomeranian và Maltese. Nếu bạn đang nuôi các giống chó này, hãy quan sát kỹ cách đi lại của chân sau từ khi chó được 3 tháng tuổi trở đi, đồng thời yêu cầu bác sĩ thú y kiểm tra tình trạng khớp háng trong các lần khám sức khỏe định kỳ.

Bác sĩ thú y đã kiểm duyệt nội dung này

Dr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Bác sĩ thú y

Bác sĩ thú y tốt nghiệp ngành thú y tại Đại học Khon Kaen (Thái Lan) và hoàn thành chương trình IVSA tại North Carolina State University (Hoa Kỳ). Với kinh nghiệm lâm sàng tại bệnh viện thú y, anh làm việc trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe thú cưng và tập trung xây dựng môi trường khám chữa số kết nối người nuôi với bác sĩ thú y.

Kiểm duyệt ngày 2026-05-28

Câu hỏi thường gặp

Liệu có nhất thiết phải phẫu thuật không? Có thể chỉ quản lý bằng thuốc được không?

Nếu cơn đau còn nhẹ ở giai đoạn đầu, việc dùng thuốc kháng viêm giảm đau kết hợp hạn chế vận động có thể giúp cải thiện tạm thời. Tuy nhiên, phần xương bị hoại tử không thể tự phục hồi. Trong hầu hết các trường hợp, phẫu thuật là cần thiết; đặc biệt ở chó nhỏ, khả năng phục hồi chức năng chân sau phẫu thuật thường khá tốt, nên đa số bác sĩ thú y đều khuyến nghị phẫu thuật. Nếu chỉ dựa vào thuốc, tình trạng biến dạng có thể tiến triển nặng hơn, khiến việc phẫu thuật sau này trở nên khó khăn hơn.

Sau phẫu thuật, chó có thể hồi phục hoàn toàn không?

Những chú chó nhỏ có cân nặng nhẹ thường thích nghi khá tốt trong việc phục hồi chức năng chân sau phẫu thuật. Khi kiên trì kết hợp với liệu pháp phục hồi chức năng, tốc độ và chất lượng hồi phục sẽ được cải thiện đáng kể. Những tuần đầu tiên sau phẫu thuật đặc biệt quan trọng đối với quá trình phục hồi, và việc duy trì chăm sóc cơ bắp sau đó sẽ giúp chó duy trì trạng thái sức khỏe tốt về lâu dài.

Có thể xảy ra đồng thời ở cả hai chân không?

Bệnh Legg-Calvé-Perthes thường chỉ xuất hiện ở một chân, nhưng trong một số ít trường hợp có thể ảnh hưởng đến cả hai chân. Vì vậy, sau khi phẫu thuật một bên, triệu chứng vẫn có thể xuất hiện ở chân kia, nên việc kiểm tra định kỳ tình trạng của cả hai chân là rất quan trọng.

Chó con còn nhỏ, có nên phẫu thuật không?

Bệnh Legg-Calvé-Perthes thường xuất hiện ở chó từ 3 đến 13 tháng tuổi, nên nhiều trường hợp được phẫu thuật khi còn nhỏ. Thực tế, chó càng nhỏ thì khả năng phục hồi càng tốt, giúp quá trình phục hồi chức năng diễn ra nhanh hơn. Trước khi phẫu thuật, chúng tôi sẽ tiến hành đầy đủ các xét nghiệm tiền mê như xét nghiệm máu, nhờ đó đảm bảo ca phẫu thuật được thực hiện an toàn.

Có cách nào để phòng ngừa không?

Vì nguyên nhân chưa được xác định rõ ràng, hiện chưa có biện pháp phòng ngừa chắc chắn. Tuy nhiên, đối với các giống chó dễ bị ảnh hưởng, việc kiểm tra tình trạng khớp háng trong các lần khám sức khỏe định kỳ từ giai đoạn đầu đời, duy trì cân nặng hợp lý và ngăn ngừa các cú nhảy hoặc té ngã từ nơi cao có thể giúp ích.

Chia sẻ

Nội dung liên quan

Tác dụng của Curcumin và chống viêm·khớp

Top 5 thực phẩm bổ sung khớp cho chó năm 2026

MSM (Methylsulfonylmethane) cho chó là gì? Tác dụng giảm đau khớp

Tổng hợp các triệu chứng, nguyên nhân, chẩn đoán, điều trị và những điểm cần lưu ý trong chăm sóc khi mèo hít phải dị vật vào đường thở

Tổng hợp các biện pháp chăm sóc chó trong đợt rét đậm mùa đông, cách phòng ngừa hạ thân nhiệt, các triệu chứng và nguyên nhân, cũng như chẩn đoán, điều trị và những điểm quan trọng trong chăm sóc

Tổng hợp các triệu chứng, nguyên nhân, chẩn đoán, điều trị và những điểm cần lưu ý trong việc quản lý cân nặng và phòng ngừa béo phì ở chó

Tổng hợp các biện pháp giúp chó chống nóng vào mùa hè, phòng ngừa say nắng: triệu chứng, nguyên nhân, chẩn đoán, điều trị và những lưu ý quan trọng trong chăm sóc

Tổng hợp ưu và nhược điểm của phẫu thuật triệt sản ở chó, các triệu chứng và nguyên nhân, cũng như những điểm quan trọng trong chẩn đoán, điều trị và chăm sóc

Tổng hợp các triệu chứng, nguyên nhân, chẩn đoán, điều trị và những điểm chăm sóc quan trọng trong giai đoạn xã hội hóa tối ưu của chó con (từ 3 đến 14 tuần tuổi)

Tổng hợp các hạng mục khám sức khỏe cho chó già, triệu chứng và nguyên nhân, chẩn đoán, điều trị và các điểm chăm sóc quan trọng

Tài liệu tham khảo

[1] Piermattei DL, Flo GL, DeCamp CE. Handbook of Small Animal Orthopedics and Fracture Repair. 4th ed. Saunders Elsevier; 2006. Chapter 14: Diseases of the Hip Joint.

[2] Johnston SA, Tobias KM. Veterinary Surgery: Small Animal. 2nd ed. Elsevier; 2018. Chapter 61: Legg-Calvé-Perthes Disease.

[3] Vasseur PB. Legg-Calvé-Perthes Disease. In: Textbook of Small Animal Surgery. 3rd ed. Slatter D (ed). Saunders; 2003. pp. 2264–2269.

[4] Demko J, McLaughlin R. Developmental orthopedic disease. Vet Clin North Am Small Anim Pract. 2005;35(5):1111–1135.

[5] Stigen O, Brinck AL, Indrebo A. Legg-Calvé-Perthes disease in dogs: a review. J Small Anim Pract. 2010;51(12):627–634.