Thích
Chia sẻ
멍실장
강아지 항문낭 관리 증상과 원인, 진단·치료와 관리 포인트 총정리

Tổng hợp các triệu chứng, nguyên nhân, chẩn đoán, điều trị và những điểm cần lưu ý trong việc chăm sóc tuyến hậu môn ở chó

Lối sống·Chăm sóc theo tuổiCẩm nang bệnh lýDr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Túi hậu môn của chó có chức năng bài tiết dịch mỗi khi đi vệ sinh. Nếu không được chăm sóc đúng cách, có thể gây viêm, mủ và đau đớn.

Vấn đề tuyến hậu môn ở chó là một vấn đề sức khỏe do rối loạn bài tiết dịch.

Chó có biểu hiện khó chịu, giấu đuôi như thể đang đau sau khi đi vệ sinh
Túi hậu môn của chó nằm ở hai bên hậu môn, tương ứng với vị trí 4 giờ và 8 giờ trên mặt đồng hồ, là những túi nhỏ có chức năng tự động bài tiết dịch do tuyến bên trong sản xuất ra trong lúc đi vệ sinh. Nếu dịch này không được bài tiết đúng cách, chất tiết sẽ trở nên đặc quánh hơn, khiến túi hậu môn phồng lên và gây đau đớn. - Phồng túi hậu môn: Đây là tình trạng túi hậu môn sưng phồng do dịch không thoát ra được mà tích tụ lại. - Bị mủ: Nếu có nhiễm trùng đi kèm, có thể xuất hiện chất tiết dạng mủ màu xanh vàng hoặc đỏ. - Phản ứng đau đớn: Khi túi hậu môn sưng lên, chó sẽ cảm thấy đau khi ngồi hoặc di chuyển, dẫn đến các hành động cẩn trọng như cẩn thận với đuôi hoặc mông. - Lan rộng viêm nhiễm: Nếu bỏ qua không điều trị, tình trạng viêm túi hậu môn có thể tiến triển thành áp xe hoặc vỡ túi. Đặc biệt, các giống chó nhỏ hoặc chó đi ngoài phân lỏng thường gặp khó khăn trong việc bài tiết chất tiết, vì vậy việc chăm sóc định kỳ là rất quan trọng.

Nguyên nhân chính gây ra các vấn đề về tuyến hậu môn ở chó là tình trạng phân bất thường và chế độ ăn uống không cân bằng.

Mặc dù nguyên nhân chính xác khiến túi hậu môn không được làm sạch đúng cách vẫn chưa được làm rõ hoàn toàn, nhưng tình trạng phân mềm, các rối loạn nhu động ruột như táo bón hoặc tiêu chảy, béo phì và tắc nghẽn ống dẫn tiết dịch đều có thể là những yếu tố liên quan. - Táo bón hoặc tiêu chảy: Các rối loạn nhu động ruột làm thay đổi độ cứng của phân có thể cản trở quá trình làm sạch túi hậu môn một cách tự nhiên, dẫn đến suy giảm chức năng bài tiết. - Béo phì: Tình trạng thừa cân gây áp lực lên các mô xung quanh túi hậu môn, khiến việc bài tiết dịch trở nên khó khăn. - Tắc nghẽn ống dẫn: Khi ống dẫn kết nối với túi hậu môn bị tắc, dịch tiết không thể thoát ra ngoài và sẽ tích tụ lại. - Chăm sóc dinh dưỡng: Một chế độ ăn uống cân bằng tốt cho sức khỏe đường ruột cùng với việc bổ sung đủ nước có thể hỗ trợ cải thiện tình trạng này. Trong trường hợp bệnh tái phát hoặc phân mềm, việc bổ sung chất xơ thường mang lại hiệu quả. Duy trì thói quen đi vệ sinh đều đặn cũng là yếu tố then chốt trong phòng ngừa.
Hình ảnh một lượng nhỏ dịch tiết chảy ra từ tuyến hậu môn của chó

Hãy nhanh chóng nhận biết các triệu chứng và dấu hiệu chính.

Khi tuyến hậu môn gặp vấn đề, chó có thể biểu hiện các dấu hiệu sau:
Cào hoặc liếm vùng đuôi và hậu môn: Chó liên tục liếm hoặc cắn quanh hậu môn hoặc đuôi.
Cọ xát mông xuống sàn: Chó kéo mông trên sàn hoặc cọ xát chân sau xuống đất.
Đau khi đi vệ sinh: Chó tỏ ra khó chịu hoặc đau đớn khi đi vệ sinh.
Ra mủ: Nếu bị nhiễm trùng, có thể xuất hiện dịch tiết màu xanh vàng hoặc đỏ quanh hậu môn.
Sưng nề: Vùng hậu môn sưng lên, đỏ và trong trường hợp nặng có thể loét.
Nếu các triệu chứng này kéo dài, cần đưa chó đến gặp bác sĩ thú y.
Chó cọ xát chân sau xuống đất, thể hiện sự khó chịu

Các triệu chứng cần đến bệnh viện ngay lập tức

Khi tuyến hậu môn bị vỡ hoặc tiết nhiều mủ, kèm theo đau đớn dữ dội hoặc sốt, cần đưa chó đến gặp bác sĩ thú y ngay lập tức. Đây là dấu hiệu cho thấy nhiễm trùng đã tiến triển, nếu bỏ qua có thể dẫn đến áp xe hoặc viêm mãn tính. Ngoài ra, nếu tình trạng tiết mủ tái diễn, việc trao đổi với bác sĩ thú y để thảo luận về phác đồ điều trị là rất quan trọng.

Để đưa ra chẩn đoán chính xác, bác sĩ thú y sẽ tiến hành các xét nghiệm chuyên sâu.

Để chẩn đoán chính xác các vấn đề về tuyến hậu môn, cần có sự kiểm tra trực tiếp của bác sĩ thú y. - Quan sát và khám trực tràng: Kiểm tra sưng tấy, phản ứng đau và sự hiện diện của mủ quanh hậu môn; nếu cần, bác sĩ sẽ dùng ngón tay để kiểm tra tình trạng tuyến hậu môn qua đường trực tràng. - Kiểm tra bằng cách ép: Bác sĩ thú y sẽ vắt tuyến hậu môn để đánh giá lượng, màu sắc và mùi của dịch tiết, từ đó xác định vấn đề. - Kiểm tra dịch tiết: Dùng kính hiển vi để quan sát dịch tiết, tìm dấu hiệu viêm hoặc nhiễm trùng như bạch cầu hoặc vi khuẩn. - Chẩn đoán hình ảnh: Nếu nghi ngờ có khối u hoặc tình trạng nghiêm trọng, sẽ sử dụng siêu âm hoặc các phương pháp chẩn đoán hình ảnh khác để kiểm tra tình trạng bên trong. - Kiểm tra bổ sung: Nếu nghi ngờ có khối u ở tuyến hậu môn, có thể đo nồng độ canxi ion hóa trong máu. Chẩn đoán chính xác giúp lập kế hoạch điều trị phù hợp.
Bác sĩ thú y đang kiểm tra tuyến hậu môn của chó

Phương pháp điều trị được tiến hành theo từng giai đoạn.

Phương pháp điều trị sẽ thay đổi tùy thuộc vào mức độ nghiêm trọng của các triệu chứng.
Trường hợp nhẹ: Bác sĩ thú y sẽ nhẹ nhàng ấn vào tuyến hậu môn để đẩy dịch ra ngoài. Quy trình này thường diễn ra khá nhanh, nhưng nếu không thể ép hết dịch, có thể cần phải gây mê hoặc dùng thuốc an thần.
Trường hợp viêm: Sau khi làm sạch tuyến hậu môn, bác sĩ sẽ bôi thuốc mỡ kháng sinh hoặc kê đơn kháng sinh phổ rộng, đồng thời duy trì việc làm sạch định kỳ để giảm nhẹ triệu chứng.
Trường hợp có mủ hoặc nhiễm trùng: Dưới tác dụng của thuốc gây mê, tuyến hậu môn sẽ được rửa sạch bằng nước muối sinh lý và dùng kháng sinh. Chườm ấm cũng có thể giúp giảm sưng và đau.
Trường hợp tái phát: Trước tiên cần tìm ra nguyên nhân gốc rễ. Nếu tình trạng tái phát thường xuyên hoặc nghiêm trọng, có thể cân nhắc phẫu thuật cắt bỏ tuyến hậu môn. Vì phẫu thuật tiềm ẩn nguy cơ biến chứng như mất kiểm soát phân hoặc vết mổ bị tách ra, việc chăm sóc sau phẫu thuật cần được thực hiện rất cẩn thận.
Hình ảnh bác sĩ thú y đang ấn vào tuyến hậu môn của chó để giúp chúng bài tiết

Việc chăm sóc và phòng ngừa tại nhà là rất quan trọng.

Việc chăm sóc tuyến hậu môn cần được duy trì đều đặn trong sinh hoạt hàng ngày.
Chăm sóc chế độ ăn uống: Nếu phân quá mềm hoặc quá cứng, việc bổ sung chất xơ có thể giúp cải thiện chất lượng phân.
Thải dịch định kỳ: Trong trường hợp tuyến bị tắc nghẽn tái phát, việc bác sĩ thú y hỗ trợ thải dịch định kỳ là an toàn nhất; chủ nuôi cũng có thể học cách hỗ trợ đúng phương pháp.
Quản lý cân nặng: Thừa cân có thể gây áp lực lên các mô xung quanh tuyến hậu môn, vì vậy cần duy trì cân nặng hợp lý.
Bổ sung nước: Uống đủ nước giúp hỗ trợ sức khỏe đường ruột và duy trì độ cứng của phân ở mức phù hợp.
Theo dõi tình trạng: Nếu chó có hành vi lê mông, liếm hậu môn thường xuyên, hoặc xuất hiện sưng nề, dịch tiết, hãy tham vấn bác sĩ thú y sớm.
Hình ảnh chú chó khoe vùng hậu môn khỏe mạnh trong lúc đi dạo

Lưu ý theo giống và mẹo phòng ngừa tái phát

Các giống chó nhỏ và giống toy, đặc biệt là Cavalier King Charles Spaniel, được biết là dễ bị tắc tuyến hậu môn. Ngoài ra, Cocker Spaniel là giống chó có báo cáo về khối u tuyến hậu môn (ung thư tuyến), vì vậy nếu sờ thấy khối cứng quanh vùng hậu môn, bạn nên đưa chó đi kiểm tra ngay. Với những giống chó này, điều quan trọng là cùng bác sĩ thú y xây dựng kế hoạch chăm sóc định kỳ, duy trì sức khỏe đường ruột, hỗ trợ bài tiết đều đặn và kiểm soát cân nặng để ngăn ngừa tái phát.

Bác sĩ thú y đã kiểm duyệt nội dung này

Dr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Bác sĩ thú y tốt nghiệp ngành thú y tại Đại học Khon Kaen (Thái Lan) và hoàn thành chương trình IVSA tại North Carolina State University (Hoa Kỳ). Với kinh nghiệm lâm sàng tại bệnh viện thú y, anh làm việc trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe thú cưng và tập trung xây dựng môi trường khám chữa số kết nối người nuôi với bác sĩ thú y.

Kiểm duyệt ngày 2026-06-29

Câu hỏi thường gặp

Tần suất nào là phù hợp để giúp chó bài tiết tuyến hậu môn?
Chu kỳ nặn tuyến hậu môn sẽ thay đổi tùy theo triệu chứng và tình trạng của chó, và thường được thực hiện định kỳ theo chỉ định của bác sĩ thú y khi có triệu chứng. Trong trường hợp tắc nghẽn tái phát, có thể cần phải nặn lặp lại mỗi tuần trong vòng 3–4 tuần.
Có thể tự làm sạch tuyến hậu môn cho chó tại nhà không?
Do quy trình này đòi hỏi kỹ năng chuyên môn và vệ sinh nghiêm ngặt, lần đầu tiên bạn nên nhờ bác sĩ thú y thực hiện để đảm bảo an toàn. Nếu làm sai, chó có thể bị tổn thương hoặc nhiễm trùng. Nếu muốn tự làm, bạn nên học kỹ đúng phương pháp từ bác sĩ thú y trước khi thử.
Vấn đề tuyến hậu môn có thể chữa khỏi hoàn toàn không?
Với chế độ chăm sóc và điều trị phù hợp, phần lớn các triệu chứng sẽ cải thiện, nhưng vẫn có khả năng tái phát. Việc xác định nguyên nhân và tập trung vào công tác phòng ngừa là rất quan trọng.
Phẫu thuật cắt bỏ tuyến hậu môn nên được thực hiện trong những trường hợp nào?
Khi tình trạng viêm hoặc vỡ tuyến hậu môn lặp đi lặp lại hoặc điều trị bảo tồn không hiệu quả, bạn có thể cân nhắc phẫu thuật loại bỏ sau khi tham khảo ý kiến bác sĩ thú y. Tuy nhiên, việc xác định nguyên nhân cơ bản trước khi phẫu thuật là rất quan trọng.
Vấn đề tuyến hậu môn có lây sang chó khác không?
Không. Vấn đề tuyến hậu môn không phải là bệnh truyền nhiễm nên không lây sang chó khác.

Chia sẻ

Nội dung liên quan

Tổng hợp những gợi ý hàng đầu về lịch khám sức khỏe định kỳ cho chó theo từng độ tuổi và các tiêu chí lựa chọn

Tổng hợp những gợi ý hàng đầu về lịch khám sức khỏe định kỳ cho chó theo từng độ tuổi và các tiêu chí lựa chọn

Hướng dẫn cách chăm sóc móng cho chó, tổng hợp những sản phẩm được đánh giá cao nhất và tiêu chí lựa chọn

Hướng dẫn cách chăm sóc móng cho chó, tổng hợp những sản phẩm được đánh giá cao nhất và tiêu chí lựa chọn

Tổng hợp những tiêu chí lựa chọn và gợi ý hàng đầu về cách làm phong phú môi trường sống cho mèo trong nhà

Tổng hợp những tiêu chí lựa chọn và gợi ý hàng đầu về cách làm phong phú môi trường sống cho mèo trong nhà

Tổng hợp các triệu chứng và nguyên nhân của việc chăm sóc phòng ngừa răng miệng cho chó, cùng với các điểm quan trọng về chẩn đoán, điều trị và chăm sóc

Tổng hợp các triệu chứng và nguyên nhân của việc chăm sóc phòng ngừa răng miệng cho chó, cùng với các điểm quan trọng về chẩn đoán, điều trị và chăm sóc

Tổng hợp các triệu chứng, nguyên nhân, chẩn đoán, điều trị và những điểm quan trọng trong chăm sóc khi theo dõi lượng nước uống của chó

Tổng hợp các triệu chứng, nguyên nhân, chẩn đoán, điều trị và những điểm quan trọng trong chăm sóc khi theo dõi lượng nước uống của chó

Tổng hợp các triệu chứng và nguyên nhân, chẩn đoán, điều trị cũng như những điểm cần lưu ý trong chăm sóc lông và chải chuốt cho chó

Tổng hợp các triệu chứng và nguyên nhân, chẩn đoán, điều trị cũng như những điểm cần lưu ý trong chăm sóc lông và chải chuốt cho chó

Tổng hợp lượng vận động khuyến nghị cho chó theo từng giống, các triệu chứng và nguyên nhân, cũng như những điểm quan trọng trong chẩn đoán, điều trị và chăm sóc

Tổng hợp lượng vận động khuyến nghị cho chó theo từng giống, các triệu chứng và nguyên nhân, cũng như những điểm quan trọng trong chẩn đoán, điều trị và chăm sóc

Tổng hợp các triệu chứng, nguyên nhân, chẩn đoán, điều trị và những điểm chăm sóc quan trọng về bệnh Kennel Cough ở chó

Tổng hợp các triệu chứng, nguyên nhân, chẩn đoán, điều trị và những điểm chăm sóc quan trọng về bệnh Kennel Cough ở chó

Lịch tẩy giun hàng năm cho chó: Tổng hợp triệu chứng, nguyên nhân, chẩn đoán, điều trị và các điểm chăm sóc quan trọng

Lịch tẩy giun hàng năm cho chó: Tổng hợp triệu chứng, nguyên nhân, chẩn đoán, điều trị và các điểm chăm sóc quan trọng

Tổng hợp các triệu chứng, nguyên nhân, chẩn đoán, điều trị và những điểm cần lưu ý trong chăm sóc theo từng độ tuổi của chó khi khám sức khỏe định kỳ

Tổng hợp các triệu chứng, nguyên nhân, chẩn đoán, điều trị và những điểm cần lưu ý trong chăm sóc theo từng độ tuổi của chó khi khám sức khỏe định kỳ

Tài liệu tham khảo

[1] BSAVA Manual of Canine and Feline Dermatology, 4th Ed. BSAVA Publications, 2020.

[2] The Veterinary Workbook of Small Animal Clinical Cases. Wiley-Blackwell, 2018.

[3] Clinical Medicine of the Dog and Cat, 4th Ed. Elsevier, 2021.

Chăm sóc tuyến hậu môn chó | Meongsiljang