Thích
Chia sẻ
멍실장
고양이 사시 증상과 원인, 진단·치료와 관리 포인트 총정리

Nếu mắt mèo nhà bạn bị lệch — Nguyên nhân gây lác và các dấu hiệu nguy hiểm cần đưa đến bệnh viện

Sức khỏe mắtCẩm nang bệnh lýDr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Đây là tình trạng hai mắt của mèo nhìn lệch hướng nhau, có thể do rối loạn thần kinh hoặc vấn đề về cơ. Việc phát hiện sớm và chẩn đoán chính xác là then chốt trong điều trị.

Chứng lé ở mèo là gì?

Chụp cận cảnh khuôn mặt của mèo bị lệch mắt do chứng lé
Tình trạng này xảy ra khi một hoặc cả hai mắt của mèo lệch hướng so với bình thường, khiến đồng tử bị lệch về một phía trong hốc mắt. Mắt có thể hướng vào trong, ra ngoài, xuống dưới hoặc bị xoay. Đây thường không chỉ là vấn đề đơn thuần của bản thân mắt, mà có thể là dấu hiệu của bất thường ở dây thần kinh sọ não điều khiển cử động mắt, cơ mắt hoặc chức năng tiền đình chịu trách nhiệm duy trì thăng bằng. Ở mèo con, tình trạng này có thể liên quan đến các yếu tố bẩm sinh hoặc trong quá trình phát triển; còn ở mèo trưởng thành, nguyên nhân có thể là do bệnh lý não hoặc thân não, chấn thương, nhiễm trùng hoặc khối u. Mặc dù chứng lé mắt hiếm khi trực tiếp gây mất thị lực, nhưng các bệnh lý thần kinh hoặc bệnh lý hốc mắt tiềm ẩn phía sau có thể rất nghiêm trọng. Do đó, nếu nhận thấy mắt mèo bị lệch, chủ nuôi không nên xem nhẹ mà cần nhanh chóng tham vấn bác sĩ thú y để xác định chính xác nguyên nhân.

Nguyên nhân chính gây ra chứng mắt lé ở mèo là gì?

Nguyên nhân gây lác ở mèo rất đa dạng. Có thể do các bất thường ở dây thần kinh sọ điều khiển cử động mắt (ví dụ: dây thần kinh động nhãn, dây thần kinh ròng rọc), bệnh lý hệ tiền đình trung ương bao gồm thân não, bệnh lý hệ tiền đình ngoại vi ảnh hưởng đến tai giữa (như viêm tai giữa), chấn thương, nhiễm trùng, khối u, cũng như các yếu tố bẩm sinh. Đặc biệt, khi tình trạng này được phát hiện ở mèo con, nguyên nhân có thể là các yếu tố bẩm sinh hoặc phát triển; còn ở mèo trưởng thành, nguyên nhân thường là bệnh lý não/thân não, nhiễm trùng hoặc khối u. Bác sĩ thú y sẽ tiến hành nhiều xét nghiệm, bao gồm cả khám thần kinh, để xác định chính xác nguyên nhân. - Vấn đề thần kinh: Nếu dây thần kinh động nhãn bị tổn thương, mắt sẽ lệch xuống dưới và ra ngoài; nếu dây thần kinh ròng rọc bị tổn thương, có thể xuất hiện lác xoay. - Nguyên nhân tiền đình và nhiễm trùng: Các bệnh lý hệ tiền đình trung ương hoặc ngoại vi, viêm tai giữa, v.v., có thể gây ra tình trạng lác. - Yếu tố bẩm sinh: Một số mèo có thể biểu hiện lác dưới dạng bệnh lý mắt bẩm sinh hoặc phát triển. Vì hướng điều trị thay đổi tùy theo nguyên nhân, việc chẩn đoán chính xác là bắt buộc.
Cấu trúc cơ và thần kinh của mắt mèo

Các triệu chứng và dấu hiệu chính của bệnh lé

Triệu chứng chính của chứng lé ở mèo là sự lệch hướng của mắt. Ngoài ra, mèo có thể xuất hiện các hành vi như chớp mắt, ánh mắt trông mờ hoặc nghiêng đầu để nhìn. Một số mèo thậm chí mất thăng bằng hoặc đi lại không vững. Nếu những biểu hiện này kéo dài, bạn cần nhanh chóng tham khảo ý kiến bác sĩ thú y.
Lệch hướng mắt: Một mắt hướng vào trong, ra ngoài, lên trên hoặc xuống dưới.
Nghiêng đầu: Mèo hình thành thói quen nghiêng đầu để điều chỉnh tầm nhìn.
Ánh mắt mờ: Do hai mắt không thẳng hàng, mèo cảm thấy tầm nhìn mờ hoặc bị chồng chéo.
Rối loạn thăng bằng: Đi lại không vững hoặc dễ vấp ngã.
Tăng tần suất chớp mắt: Mèo chớp mắt thường xuyên hơn hoặc nhắm mắt nhiều hơn.
Mèo nghiêng đầu do bị lác

Các trường hợp cần đưa mèo đến bệnh viện ngay lập tức

Nếu mèo đột ngột xuất hiện triệu chứng lé, kèm theo chóng mặt, co giật, suy giảm ý thức hoặc chán ăn, bạn cần đưa mèo đến bệnh viện ngay lập tức. Đây có thể là dấu hiệu của các bệnh nghiêm trọng như xuất huyết não, viêm não hoặc u não. Việc chẩn đoán và điều trị kịp thời sẽ giúp tăng tỷ lệ sống sót và khả năng hồi phục.

Phương pháp chẩn đoán bệnh lé ở mèo là gì?

Chẩn đoán chứng lé ở mèo cần kết hợp khám lâm sàng của bác sĩ thú y với nhiều xét nghiệm khác nhau. Bác sĩ sẽ quan sát chuyển động của mắt, đánh giá chức năng dây thần kinh sọ não và nếu cần thiết, sẽ thực hiện chụp hình ảnh não (CT/MRI). Các xét nghiệm máu hoặc dịch não tủy cũng hỗ trợ xác định nguyên nhân. - Khám lâm sàng: Đánh giá chính xác vị trí và chuyển động của mắt. - Chụp hình ảnh não: Xác định xem có bất thường ở thân não hoặc khối u hay không. - Xét nghiệm máu: Xác định tình trạng nhiễm trùng hoặc các bệnh lý toàn thân. - Xét nghiệm dịch não tủy: Được thực hiện khi nghi ngờ các bệnh viêm nhiễm như viêm não. Để chẩn đoán chính xác, nhiều xét nghiệm sẽ được thực hiện đồng thời, và hướng điều trị sẽ thay đổi tùy theo nguyên nhân.
Bác sĩ thú y đang kiểm tra mắt mèo.

Phương pháp điều trị và cách tiếp cận theo từng giai đoạn đối với chứng lác ở mèo

Chìa khóa để điều trị chứng lé ở mèo không nằm ở việc xử lý trực tiếp triệu chứng lé, mà là tìm ra và điều trị bệnh lý nền đã gây ra tình trạng này. Tùy thuộc vào nguyên nhân như bệnh lý hệ tiền đình, bệnh lý thần kinh - não, nhiễm trùng, chấn thương, viêm cơ vận nhãn ngoài do miễn dịch, hoặc các bệnh lý hốc mắt, mà phương pháp tiếp cận sẽ khác nhau. Ví dụ, nếu nguyên nhân là nhiễm trùng, bác sĩ sẽ kê đơn thuốc phù hợp; nếu là bệnh lý do miễn dịch, sẽ cân nhắc liệu pháp điều hòa miễn dịch; còn nếu có vấn đề cấu trúc như dị vật hoặc khối u trong hốc mắt, có thể cần can thiệp phẫu thuật. Bác sĩ thú y sẽ xây dựng kế hoạch điều trị toàn diện dựa trên kết quả chẩn đoán. - Điều trị bệnh lý nền: Sử dụng thuốc và các biện pháp phù hợp với nguyên nhân gốc rễ như nhiễm trùng, viêm nhiễm hoặc bệnh lý hệ tiền đình. - Điều trị phẫu thuật: Cân nhắc phẫu thuật trong các trường hợp cần thiết như dị vật hốc mắt, khối u hoặc các vấn đề về cấu trúc. - Theo dõi diễn biến và chăm sóc: Thời gian điều trị phụ thuộc vào nguyên nhân và mức độ nghiêm trọng của bệnh; việc chăm sóc kiên trì và khám sức khỏe định kỳ đóng vai trò rất quan trọng.
Cảnh phẫu thuật mắt cho mèo đang trong quá trình phẫu thuật

Các điểm cần lưu ý khi chăm sóc mèo bị lé tại nhà

Chăm sóc mèo bị lé tại nhà cần ưu tiên an toàn và sự thoải mái. Hãy loại bỏ các yếu tố nguy cơ như đồ vật sắc nhọn hoặc nguy cơ rơi từ trên cao, đồng thời sắp xếp môi trường sao cho mèo có thể di chuyển dễ dàng. Cần quản lý chính xác việc ăn uống và uống thuốc, cũng như tái khám định kỳ theo chỉ dẫn của bác sĩ thú y. Việc duy trì môi trường yên tĩnh để giảm căng thẳng cũng rất quan trọng.
Tạo môi trường an toàn: Loại bỏ đồ vật sắc nhọn, các khu vực cao và sàn nhà không vững chắc.
Uống thuốc đều đặn: Dùng thuốc đúng giờ và đúng liều lượng theo chỉ dẫn của bác sĩ thú y.
Cung cấp không gian yên tĩnh: Chuẩn bị nơi yên tĩnh để giảm căng thẳng cho mèo.
Tái khám định kỳ: Đến khám vào ngày đã hẹn để kiểm tra tiến trình điều trị.
Môi trường trong nhà an toàn cho mèo bị lé

Lưu ý theo từng giống mèo và cách phòng ngừa tái phát

Lác mắt ở mèo có thể là một biểu hiện của các bệnh lý bẩm sinh hoặc phát triển về mắt, và trong những trường hợp này, thường đi kèm với các bất thường khác ở hệ thần kinh hoặc mắt. Tuy nhiên, thay vì khẳng định chắc chắn rằng giống nào dễ mắc hơn, cần lưu ý rằng mèo bị lác mắt có thể tái phát hoặc thay đổi triệu chứng tùy thuộc vào nguyên nhân gốc rễ, do đó việc kiểm tra sức khỏe định kỳ là rất cần thiết. Ngoài ra, ngay cả khi tình trạng lác mắt đã cải thiện, vẫn cần tiếp tục theo dõi sát sao và đưa mèo đến cơ sở thú y ngay lập tức nếu có bất kỳ thay đổi đột ngột nào về triệu chứng.

Bác sĩ thú y đã kiểm duyệt nội dung này

Dr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Bác sĩ thú y tốt nghiệp ngành thú y tại Đại học Khon Kaen (Thái Lan) và hoàn thành chương trình IVSA tại North Carolina State University (Hoa Kỳ). Với kinh nghiệm lâm sàng tại bệnh viện thú y, anh làm việc trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe thú cưng và tập trung xây dựng môi trường khám chữa số kết nối người nuôi với bác sĩ thú y.

Kiểm duyệt ngày 2026-06-03

Câu hỏi thường gặp

Bệnh lé ở mèo có thể điều trị được không?
Điều này phụ thuộc vào nguyên nhân. Nếu nguyên nhân là bệnh lý thần kinh hoặc nhiễm trùng, tình trạng có thể cải thiện khi điều trị nguyên nhân đó; trong trường hợp vấn đề cấu trúc hoặc bệnh lý hốc mắt, phẫu thuật có thể được cân nhắc. Bác sĩ thú y sẽ thiết lập kế hoạch điều trị phù hợp với nguyên nhân sau khi chẩn đoán chính xác.
Bệnh lác có gây tổn thương vĩnh viễn thị lực của mèo không?
Lác mắt là tình trạng đồng tử lệch khỏi vị trí bình thường trong hốc mắt, và bản thân triệu chứng này không nhất thiết làm giảm thị lực ngay lập tức. Tuy nhiên, tùy thuộc vào loại và mức độ nghiêm trọng của các bệnh lý thần kinh hoặc bệnh lý hốc mắt gây ra lác, mèo có thể gặp khó khăn trong sinh hoạt hàng ngày hoặc mất cân bằng. Việc sớm xác định và điều trị nguyên nhân cơ bản là rất quan trọng.
Bệnh lé có yếu tố di truyền không?
Ở mèo, tình trạng lác có thể xuất hiện dưới dạng các bệnh lý mắt bẩm sinh hoặc do quá trình phát triển. Tuy nhiên, khó có thể khẳng định chính xác giống nào thường gặp tình trạng này hơn, nên nếu mèo có tiền sử gia đình bị lác hoặc các bất thường về mắt, bạn nên tham khảo ý kiến bác sĩ thú y trước khi cho mèo sinh sản để xác định xem có mắc bệnh bẩm sinh hay không.
Khi bị lé, mèo có cảm thấy đau đớn không?
Không phải bản thân tình trạng lệch đồng tử gây đau, mà việc có đau hay không phụ thuộc vào bệnh lý nền dẫn đến chứng lé. Ví dụ, các bệnh lý ở hốc mắt hoặc viêm cơ vận động nhãn cầu có thể đi kèm với cơn đau. Nếu mèo của bạn tỏ ra lo lắng hoặc thay đổi hành vi, hãy tham khảo ý kiến bác sĩ thú y ngay lập tức.
Sau khi điều trị, chứng lé ở mèo có thể tái phát không?
Tùy thuộc vào nguyên nhân, tình trạng có thể tái phát. Đặc biệt, trong các trường hợp do yếu tố bẩm sinh hoặc bệnh lý thần kinh, các triệu chứng có thể xuất hiện trở lại ngay cả sau khi điều trị, vì vậy việc kiểm tra sức khỏe định kỳ là rất quan trọng.

Chia sẻ

Nội dung liên quan

Tài liệu tham khảo

[1] The Cat, Clinical Medicine and Management, 2nd Edition, 2021

[2] Plumb's Veterinary Drug Handbook, 9th Edition, 2022

[3] Veterinary Ophthalmology, 5th Edition, 2020

Mắt mèo bị lệch | Meongsiljang