Thích
Chia sẻ
멍실장
고양이 녹내장 약물·수술 치료 증상과 원인, 진단·치료와 관리 포인트 총정리

Mắt mèo sưng to và mờ đi — Dấu hiệu cảnh báo bệnh tăng nhãn áp và thời điểm điều trị bằng thuốc hoặc phẫu thuật

Sức khỏe mắtCẩm nang bệnh lýDr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Bệnh tăng nhãn áp ở mèo là một tình trạng nghiêm trọng khiến áp lực bên trong mắt tăng cao, có thể dẫn đến mất thị lực. Việc chẩn đoán sớm cùng với điều trị bằng thuốc và phẫu thuật thích hợp là yếu tố then chốt.

Bệnh glaucoma ở mèo là một tình trạng nghiêm trọng khiến áp suất bên trong mắt tăng cao, có thể dẫn đến mất thị lực.

Hình ảnh giải thích giải phẫu học về tình trạng tăng áp lực bên trong mắt và tổn thương dây thần kinh thị giác ở mèo
Bệnh tăng nhãn áp (glaucoma) ở mèo là tình trạng dịch thủy dịch (dịch trong nhãn cầu) không được thoát ra ngoài đúng cách, khiến áp lực bên trong mắt (áp lực nhãn cầu) tăng cao. Khi áp lực nhãn cầu tăng, dây thần kinh thị giác bị chèn ép và dần dần bị tổn thương, cuối cùng có thể dẫn đến suy giảm thị lực hoặc mù lòa. Bệnh tăng nhãn áp đôi khi có thể tiến triển cấp tính trong vài giờ, và vì giai đoạn đầu chỉ biểu hiện bằng mắt hơi đỏ hoặc thay đổi hành vi nên chủ nuôi dễ bỏ sót. - Tăng áp lực nhãn cầu: Là tình trạng áp lực bên trong mắt tăng cao do dịch thủy dịch không thoát ra ngoài đúng cách. - Tổn thương dây thần kinh thị giác: Nếu áp lực kéo dài, dây thần kinh thị giác sẽ bị tổn thương, đây là những thay đổi khó hồi phục. - Phát hiện sớm là then chốt: Chìa khóa để bảo tồn thị lực là chẩn đoán sớm thông qua các cuộc kiểm tra mắt định kỳ ngay từ khi triệu chứng còn nhẹ. Tuy nhiên, ngay cả khi bệnh tiến triển thành mạn tính và nhãn cầu phồng to (bệnh nhãn cầu phồng), mèo vẫn có thể duy trì một phần thị lực, vì vậy việc chăm sóc chuyên khoa mắt cần được duy trì đến cuối cùng.

Nguyên nhân gây bệnh glaucoma ở mèo rất đa dạng, bao gồm yếu tố di truyền, chấn thương, viêm nhiễm và các bệnh lý khác.

Bệnh tăng nhãn áp ở mèo phần lớn là dạng “thứ phát”, xảy ra kèm theo các bệnh lý mắt khác. Dạng nguyên phát do yếu tố di truyền rất hiếm gặp ở mèo. Các nguyên nhân phổ biến bao gồm viêm mắt như viêm màng bồ đào, lệch vị trí hoặc đục thủy tinh thể, chấn thương, xuất huyết trong nhãn cầu và khối u. Ở mèo, có thể xuất hiện bệnh tăng nhãn áp bẩm sinh. - Chủ yếu là dạng thứ phát: Ở mèo, bệnh thường xảy ra kèm theo các bệnh lý về mắt hoặc toàn thân. - Phản ứng viêm: Nếu tình trạng viêm mắt như viêm màng bồ đào kéo dài, có thể dẫn đến tăng nhãn áp. - Rối loạn thủy tinh thể: Lệch vị trí hoặc đục thủy tinh thể có thể cản trở dòng chảy của dịch thủy dịch, làm tăng nhãn áp. - Chấn thương, xuất huyết, khối u: Chấn thương mắt, xuất huyết trong nhãn cầu và khối u cũng là những nguyên nhân tiềm ẩn, do đó chẩn đoán sớm và xác định nguyên nhân là then chốt trong điều trị.
Hình ảnh minh họa cho một trường hợp glaucoma ở mèo xảy ra sau chấn thương

Hãy kiểm tra kỹ các triệu chứng và dấu hiệu chính.

Bệnh tăng nhãn áp ở mèo thường biểu hiện bằng các triệu chứng như mắt đỏ, mắt sưng to và tầm nhìn mờ. Những hành vi như dụi hoặc cào mắt liên tục, nhạy cảm với ánh sáng, va vào tường hoặc mất phương hướng cũng là những dấu hiệu cảnh báo cần lưu ý. Mèo cũng có thể chảy nước mắt nhiều hoặc mắt sưng phồng. - Đỏ mắt: Kết mạc bị sung huyết, khiến mắt trông đỏ rực. - Thay đổi kích thước mắt: Mắt sưng to bất thường, hoặc một bên mắt to hơn bên kia. - Dấu hiệu suy giảm thị lực: Mất cảm giác phương hướng, thường xuyên va chạm vào vật thể. - Thay đổi hành vi: Lo lắng, trốn tránh hoặc bỏ ăn, khiến các hoạt động hàng ngày bị thay đổi. Nếu nhận thấy bất kỳ triệu chứng nào trong số này, cần đưa mèo đến cơ sở thú y ngay lập tức.
Hình ảnh con mèo đang dụi mắt do các triệu chứng của bệnh glaucoma

Các dấu hiệu cấp cứu cần đưa mèo đến bệnh viện ngay lập tức

Nếu mắt mèo sưng lên đột ngột, trở nên mờ đục và thị lực suy giảm nhanh chóng, bạn cần đưa mèo đến bệnh viện ngay lập tức. Đây là dấu hiệu cho thấy tổn thương dây thần kinh thị giác đang diễn ra nhanh chóng, và cửa sổ điều trị để khôi phục thị lực rất hẹp.

Chẩn đoán được thực hiện bằng cách đo áp suất mắt và khám chuyên khoa mắt.

Bệnh tăng nhãn áp (glaucoma) được chẩn đoán thông qua xét nghiệm đo áp lực bên trong mắt (áp lực nhãn cầu) bằng thiết bị đo nhãn áp (tonometry). Việc đo áp lực nhãn cầu bằng cách ấn tay không đủ chính xác, do đó bắt buộc phải sử dụng thiết bị đo nhãn áp chuyên dụng. - Xét nghiệm đo nhãn áp: Đây là xét nghiệm cốt lõi để đo áp lực bên trong mắt bằng thiết bị đo nhãn áp. - Xét nghiệm đáy mắt: Giúp quan sát xem dây thần kinh thị giác có bị tổn thương hay không. - Xét nghiệm góc tiền phòng (gonioscopy): Cho phép kiểm tra cấu trúc của góc thoát dịch, nơi dịch thủy dịch thoát ra ngoài. - Xét nghiệm siêu âm: Siêu âm chế độ B cho phép kiểm tra cấu trúc bên trong mắt một cách không xâm lấn. Nếu nghi ngờ mắc bệnh tăng nhãn áp thứ phát, việc tìm và điều trị đồng thời các bệnh nguyên nhân như viêm nhiễm hoặc khối u là rất quan trọng. Chẩn đoán sớm sẽ giúp nâng cao tỷ lệ thành công trong điều trị.
Hình ảnh bác sĩ thú y đo áp lực mắt cho mèo

Việc điều trị sẽ được tiến hành từng bước bằng thuốc và phẫu thuật.

Việc điều trị bắt đầu bằng các loại thuốc giúp hạ áp lực trong mắt (áp lực nội nhãn). Chúng ta sẽ dùng mannitol truyền tĩnh mạch để hạ nhanh áp lực nội nhãn, đồng thời kết hợp sử dụng thuốc nhỏ mắt ức chế enzyme carbonic anhydrase (như dorzolamide) và thuốc chống viêm (corticosteroid) tùy theo tình trạng cụ thể. Nếu áp lực nội nhãn không được kiểm soát bằng thuốc hoặc thị lực bị suy giảm nghiêm trọng, chúng ta sẽ cân nhắc phẫu thuật. Tuy nhiên, các loại thuốc co đồng tử (miotic) có thể cần tránh sử dụng trong trường hợp glaucoma thứ phát. - Điều trị bằng thuốc: Việc duy trì sử dụng thuốc hạ áp lực nội nhãn là yếu tố then chốt trong quá trình chăm sóc. - Tiêu chí lựa chọn phẫu thuật: Phẫu thuật được quyết định khi thuốc không còn hiệu quả hoặc thị lực suy giảm nhanh chóng. - Các loại phẫu thuật: Bao gồm các thủ thuật như quang đông hoặc đông lạnh thể mi bằng laser nhằm giảm sản xuất dịch thủy dịch; đối với những mắt bị đau đớn dữ dội và đã mất thị lực, việc cắt bỏ nhãn cầu sẽ được cân nhắc. - Mục tiêu điều trị: Hướng tới đồng thời bảo tồn thị lực và giảm đau. Việc kết hợp phù hợp giữa thuốc và phẫu thuật sẽ giúp làm chậm tiến triển của bệnh.
Hình ảnh con mèo đang phẫu thuật điều trị bệnh tăng nhãn áp

Việc chăm sóc tại nhà chủ yếu dựa vào việc dùng thuốc đều đặn và điều chỉnh môi trường sống.

Thuốc cần được dùng đều đặn đúng giờ và đúng liều lượng. Nếu bỏ sót liều, áp lực trong mắt của mèo có thể tăng đột ngột. Môi trường sống của mèo cần yên tĩnh và ổn định, đồng thời phải loại bỏ các yếu tố nguy cơ như đồ vật sắc nhọn hoặc những nơi cao dễ gây té ngã. Nếu mèo liên tục dụi hoặc cào mắt, hãy tham khảo ý kiến bác sĩ thú y ngay lập tức. - Lịch trình dùng thuốc: Hãy hình thành thói quen cho mèo uống thuốc vào cùng một thời điểm mỗi ngày. - Đảm bảo an toàn môi trường: Cung cấp không gian an toàn để mèo có thể di chuyển tự do. - Theo dõi hành vi: Việc kiểm tra và ghi chép lại tình trạng mắt mỗi ngày sẽ rất hữu ích. - Giao tiếp với bác sĩ thú y: Hãy liên hệ ngay nếu mèo có phản ứng bất thường sau khi dùng thuốc hoặc tình trạng bệnh trở nặng. Chăm sóc kiên trì là chìa khóa để kiểm soát bệnh hiệu quả.
Hình ảnh về môi trường gia đình ổn định để hỗ trợ chăm sóc bệnh glaucoma ở mèo

Một số giống mèo có khuynh hướng di truyền nên cần được chú ý đặc biệt.

Bệnh tăng nhãn áp ở mèo chủ yếu là dạng thứ phát, đi kèm với các bệnh lý mắt khác như viêm màng bồ đào, lệch vị trí thủy tinh thể, chấn thương, xuất huyết trong nhãn cầu hoặc khối u. Dạng tăng nhãn áp nguyên phát do yếu tố di truyền rất hiếm gặp ở mèo, nhưng mèo vẫn có thể mắc tăng nhãn áp bẩm sinh. Nếu phát hiện bất thường ở mắt, bạn nên đưa mèo đi khám chuyên khoa mắt ngay lập tức thay vì trì hoãn, vì điều này đóng vai trò quan trọng trong việc phát hiện sớm và bảo tồn thị lực.

Bác sĩ thú y đã kiểm duyệt nội dung này

Dr. Tony — Punnawat Phongkittirak

Bác sĩ thú y tốt nghiệp ngành thú y tại Đại học Khon Kaen (Thái Lan) và hoàn thành chương trình IVSA tại North Carolina State University (Hoa Kỳ). Với kinh nghiệm lâm sàng tại bệnh viện thú y, anh làm việc trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe thú cưng và tập trung xây dựng môi trường khám chữa số kết nối người nuôi với bác sĩ thú y.

Kiểm duyệt ngày 2026-06-02

Câu hỏi thường gặp

Bệnh glaucoma ở mèo có thể chữa khỏi hoàn toàn không?
Tùy thuộc vào nguyên nhân. Trong một số trường hợp, nếu kiểm soát tốt áp lực nội nhãn bằng thuốc, mèo có thể duy trì tình trạng ổn định lâu dài, nhưng rất hiếm khi khỏi hoàn toàn. Điều quan trọng nhất là bảo tồn thị lực.
Chỉ điều trị bằng thuốc thôi là đủ chưa?
Thuốc điều trị hiệu quả ở giai đoạn triệu chứng nhẹ và trung bình, nhưng nếu tổn thương thị lực nghiêm trọng hoặc không kiểm soát được bằng thuốc thì cần phẫu thuật. Việc tham khảo ý kiến bác sĩ thú y để lập kế hoạch điều trị là rất quan trọng.
Bệnh glaucoma có thể lây sang mèo khác không?
Không. Bệnh tăng nhãn áp không phải là bệnh truyền nhiễm. Bệnh này xảy ra do các yếu tố di truyền, chấn thương hoặc viêm nhiễm, vì vậy nó không lây sang mèo khác.
Ngừng dùng thuốc thì bệnh có tái phát nặng hơn không?
Vâng, việc ngừng dùng thuốc có thể khiến áp lực trong mắt tăng đột ngột. Để tránh tình trạng tổn thương thị lực tái phát hoặc nặng thêm, bạn nhất định phải tuân thủ chỉ dẫn của bác sĩ thú y khi cho mèo dùng thuốc.
Mèo bị glaucoma có thể sống vui vẻ suốt đời không?
Vâng, nếu được chẩn đoán sớm và chăm sóc đúng cách, mèo có thể sống khỏe mạnh trong thời gian dài. Điều chỉnh môi trường sống và khám sức khỏe định kỳ là hai yếu tố then chốt.

Chia sẻ

Nội dung liên quan

Tài liệu tham khảo

[1] Fossum TW. (2007). Small Animal Surgery. 3rd ed. Elsevier.

[2] Kass PH, et al. (2007). Glaucoma in cats: 100 cases (1990–2004). Journal of Feline Medicine and Surgery, 9(4), 247–255.

[3] Plumb's Veterinary Drug Handbook, 9th ed. (2022). Wiley-Blackwell.

Mắt mèo sưng to và mờ đục | Meongsiljang